Nieuwskanaal voor: Esm� Wiegman

'Wiegman op stage' deel 2: Hoe ver gaat selectie van mensen?

Wed, 18 Aug 2010 15:42:01 +0200

Weer een dag verder. Vanmorgen weer het Koningskind-lied gezongen na het ontbijt. Maar laat ik vandaag een keer niet te enthousiast zijn. Reacties op mijn eerste blog op www.trouw.nl weerhouden me ervan.

Deze Koningskinderen met wie ik mee ben op vakantie zijn geen lieverdjes. Ze zijn net zo aardig-onaardig als iedereen. Ze hebben nukken (net als ik), de zorg is soms intensief. Maar ik vertik het om hetzelfde onderscheid te maken zoals maandag bij de kassa gebeurde bij de Duitse plantenkas. Het onderscheid tussen 'behinderte menschen' en 'normale menschen'. In dit geval pakte de selectie gunstig uit in de vorm van korting.

Maar hoe ver gaan we in onze selectie van mensen? Welke conclusies verbinden we eraan?

Ik trek de conclusie dat we mensen maar het beste kunnen nemen zoals ze zijn. En goede en professionele zorg paraat hebben als dat 'nemen en dragen' zwaar valt. Confrontatie met beperkingen en zorg is wat mij betreft niet alleen iets voor een vakantieweekje. Het zijn juist deze gasten die op mijn netvlies blijven staan als ik straks in vergaderingen weer over de gezondheidszorg spreek.

Maar vind het alsjeblieft niet erg dat ik ondertussen verder geniet van deze groep Koningskinderen. Ze vormen een bijzondere spiegel om in te kijken. Ik zing hard mee met de schlagers en ook de favoriete christelijke gezangen. En ik geniet van elke gast die stralend uit het bubbelbad of de sportauto van een van de begeleiders stapt. Tegeltjesuitspraak van deze dag: ik geniet van genieten!

(blog op www.trouw.nl)

'Wiegman op stage' deel 1: Wat is er mis met Down?

Mon, 16 Aug 2010 18:13:21 +0200

Terwijl in Den Haag (achter gesloten deuren) gepraat en geformeerd wordt, gebruik ik mijn reces niet alleen voor vakantie, maar ook voor werkbezoeken. Mijn jaarlijkse 'stage' in de zorg bestaat in dit reces uit een week als begeleider mee met een vakantie van stichting Dit Koningskind.

Is het 'stage'? Is het werk? Het is in ieder geval een prachtige vakantie waarin ik meedraai. De groep gasten is divers. Mannen en vrouwen, variërende leeftijden (van 40-65) en variërende 'beperkingen'. Maar wat is een 'beperking', vraag ik me aan het begin van deze vakantieweek af? Ik voel me eerder wat 'beperkt'. Leef ik wel uitbundig genoeg? Geniet ik wel voldoende van kleine dingen?

Ondertussen is het mooi om als vrijwilliger de beperkingen van anderen wat te compenseren in de vorm van begeleiding. En de gasten 'begeleiden' mij en nemen me op sleeptouw. Ik leer te kijken met andere ogen. Ik leer te luisteren met andere oren.

Genieten op een terrasje, wandelen door mooi Twente en de gezamenlijke maaltijden in het vakantiehuis. En over elke gast valt wel wat leuks te vertellen, of iets moois aan talenten. We zingen onder begeleiding van het keyboard van de een. De ander fluit fantastisch op de vingers mee. Het kampdagboek wordt mooi geïllustreerd door ons tekentalent. Wat is er mis met Down?

Waarom wordt er op Down gescreend met 20 weken zwangerschap?

Zondagmorgen zijn we met elkaar naar de kerk gegaan. De dominee preekte over de rijke man en de arme Lazarus. Het probleem van de rijke man was niet dat hij rijk was, maar dat hij de 'beperkte' Lazarus niet zag staan. Een aardige doordenker voor deze week en voor het nieuwe politieke jaar dat in september weer van start gaat.

(blog op www.trouw.nl)

ChristenUnie vreest voor verlies gentechvrije akkers

Tue, 03 Aug 2010 15:28:33 +0200

De Tweede Kamerfractie van de ChristenUnie maakt zich zorgen over de toekomst van gentechvrije regio's in Nederland. De Europese Commissie heeft onlangs aangegeven de beslissingsbevoegdheid over teelt van gentechgewassen bij lidstaten neer te leggen, die vervolgens op hun beurt bij introductie van de nieuwe regels hun verzet tegen nieuwe toelatingen moeten opgeven.

Onderdeel van het voorstel is een aanbeveling over de randvoorwaarden voor gentech. Deze aanbeveling is vrijblijvend van aard en kent geen juridische grond. Voor de ChristenUnie zijn juist de richtlijnen voor gentech, over sociaaleconomische toetsing en de bescherming van gentechvrije productiewijzen, van cruciaal belang. Tweede Kamerlid Esmé Wiegman: ,,Die juridische richtlijnen hebben we juist hard nodig om onze akkers gentechvrij te kunnen houden.”

De ChristenUnie staat kritisch tegenover gentechgewassen. ,,Maatschappelijke belangen zoals duurzaamheid voor mens en milieu moeten worden meegewogen bij de techniek. Dat gebeurt nog onvoldoende in de huidige toetsingsprocedures, zowel op nationaal als Europees niveau. De gevaren zijn nog lang niet duidelijk,” aldus Wiegman. Zij fietste vandaag een gedeelte van het ‘Pieperpad’ (fietsroute langs biologische boerderijen) en voerde gesprekken voeren met boeren over onder andere gentech. ,,Het voorstel van de Europese Commissie biedt weinig garanties voor onze gentechvrije regio’s. Vandaag liet een boer mij een aardappelras zien die niet meer vatbaar is voor de ‘aardappelziekte’, dankzij klassieke veredeling. Zo zie je maar dat er veel mogelijk is zonder onze gewassen genetisch te manipuleren.”

ChristenUnie dringt bij minister aan op aanpassing ivf-protocol

Wed, 23 Jun 2010 16:59:23 +0200

De ChristenUnie is geschrokken van het nieuwe ivf-protocol van de NVOG ((Nederlandse Vereniging voor Obstetrie & Gynaecologie) waarin gesteld wordt dat de medewerking aan ivf wordt voorbehouden aan ouders die bereid zijn om ingeval bij de vrucht een ernstige handicap wordt vastgesteld, de zwangerschap af te breken. Tweede Kamerlid Esm� Wiegman:,,De artsen gaan hiermee op de stoel van de ouders zitten. Er wordt gesteld dat gebruik van donorzaad in dat geval beter zou zijn. Het idee erachter, dat een kind met ernstige handicap er niet zou moeten mogen zijn, jaagt bij mij grote schrik aan."

De ChristenUnie heeft de minister in schriftelijke vragen verzocht er bij de NVOG op aan te dringen het ivf-protocol bij te stellen.

Schriftelijke vragen van het lid Wiegman - Van Meppelen Scheppink (ChristenUnie) aan de minister van VWS over het nieuwe ivf-protocol:

Kent u het nieuwe ivf-protocol?
Hoe beoordeelt u het protocol op het punt dat medewerking aan ivf wordt voorbehouden aan ouders die bereid zijn om ingeval bij de vrucht een ernstige handicap wordt vastgesteld, de zwangerschap af te breken?
Bent u met mij van mening dat artsen hiermee in de verantwoordelijkheid van ouders treden?
Kunt u toelichten hoe dit protocol zich verhoudt tot het wettelijk kader waaronder de uitvoering van ivf valt?
Bent u bereid de NVOG te verzoeken het protocol op het punt van handicaps en erfelijke aandoeningen bij te stellen?

ChristenUnie wil reactie ministers op nieuwe feiten MKZ-crisis

Mon, 21 Jun 2010 14:29:20 +0200

Vandaag wordt door de Stichting Onderzoek MKZ-crisis een nieuw feitenrelaas gepresenteerd, waaruit zou blijken dat het zeer onwaarschijnlijk is dat er MKZ (Mond-en -klauwzeer) is geweest in Kootwijkerbroek. Het Nederlands Dagblad van maandag 21 juni schreef hierover. De ChristenUnie wil dat deze nieuwe feiten op de agenda van de Tweede Kamer komen.

Hiertoe zal Tweede Kamerlid Esmé Wiegman verzoeken tijdens een procedurevergadering van de commissie LNV. Wiegman: ,,Het MKZ-dossier ligt zeer gevoelig in de regio waar het boeren zo hard getroffen heeft. Ik wil daarom een reactie van de Ministers Verburg (LNV) en Klink (VWS) op deze nieuwe feiten en deze nader bespreken in de Kamer.”

ChristenUnie breidt giftenaftrek uit met een 'goede doelen dag'

Mon, 07 Jun 2010 22:23:04 +0200

De ChristenUnie wil het geven van giften stimuleren door de giftenaftrek uit te breiden. Tweede Kamerlid Esm� Wiegman en kandidaat-Kamerlid Carola Schouten bereiden een wetsvoorstel voor waarin een werknemer de kans krijgt om tijd te schenken aan een goed doel: een vrijwillige goede doelendag.

Op dit moment trekken alle belastingbetalers in Nederland zo'n 750 miljoen euro aan giften af van de belasting. Dat ‘kost' de fiscus zo'n 300 miljoen aan belastingopbrengsten. Dit bedrag is nog niet de helft van wat Nederlandse huishoudens in totaal aan giften geven: naar schatting bijna 2 miljard euro.

De ChristenUnie wil vooral ook lagere inkomensgroepen op een praktische manier in de gelegenheid stellen om giften te geven. Het gaat daarbij in eerste instantie niet om het geven van geld, maar om tijd. De loonwaarde van een gewerkte dag (vakantiedag of overuren) wordt in opdracht van de werknemer door de werkgever aan een goed doel overgemaakt. De werknemer zelf mag die loonwaarde gewoon als gift opvoeren.

Carola Schouten: ,,Veel mensen komen er niet aan toe om hun giften van de belasting af te trekken: hun inkomen is te laag om voor aftrek in aanmerking te komen, ze vergeten het, hebben geen bewijs omdat ze het geld in een collectebus of -zak stoppen, of vinden het te veel rompslomp om een giftenadministratie bij te houden. Door ons voorstel zullen meer mensen een gift geven aan goede doelen."

Esmé Wiegman: ,,De aftrekpost is een stimulans om te geven aan doelen die te ten goede komen van de maatschappij, omdat organisaties het geld besteden aan bijvoorbeeld opvang van daklozen, onderzoek naar ziektes, recreatiemogelijkheden voor mensen met een beperking en sponsoring van jonge kunstenaars."

Schouten: ,,We trekken 100 miljoen extra uit voor de gederfde belasting die dit plan met zich mee brengt, daar staat tegenover dat tenminste 250 miljoen euro aan giften ten goede komt aan doelen die de samenleving versterken. We gaan ervan uit dat ruim 1 miljoen werkenden van deze vorm van de giftenaftrek gebruik maken."

(Uitdaging Online, 5 juni 2010)

ChristenUnie gebaart haar verkiezingsprogramma

Fri, 04 Jun 2010 10:23:05 +0200

De ChristenUnie vindt het belangrijk dat iedere Nederlander zich goed kan informeren om een weloverwogen stem uit te brengen tijdens de Tweede Kamerverkiezingen van 9 juni. Daarom heeft de ChristenUnie haar verkiezingsprogramma opgenomen in gebarentaal. Op de website www.christenunie.nl/gebarentaal kan gekozen worden uit vele verschillende thema's zoals 'zorg', 'kilometerheffing' en 'ontwikkelingshulp'. Ook de kernboodschap van het programma wordt uitgebeeld in gebarentaal.

De ChristenUnie wil dat iedereen mee moet kunnen doen. Campagneleider Shahied Badoella: ,,Door deze unieke campagnetool kunnen mensen die doof of slechthorend zijn ons verkiezingsprogramma niet alleen lezen maar ook zien in de taal die zij begrijpen.” Zorgwoordvoerder Esmé Wiegman: ,,Doof zijn hoeft nog geen reden te zijn om mensen niet de kans te geven zich goed te laten te informeren over waar de ChristenUnie heen wil met Nederland.”

www.christenunie.nl/gebarentaal

Er is koopkrachtverlies, maar niet bij zwakke

Tue, 01 Jun 2010 16:09:33 +0200

De campagne moet eerlijk gevoerd worden, stelden demissionair minister Klink en Tweede Kamerlid Jan de Vries maandag in deze krant als het gaat om toekomstige keuzen in de zorg. Bij een eerlijk verhaal hoort echter wel het complete verhaal. Dat schrijft Tweede Kamerlid en kandidaat Esm� Wiegman woensdag in het Nederlands Dagblad.

Bij het verhaal van de CDA'ers Klink en De Vries over hun en onze plannen in de zorg hoort óók de vaststelling dat de ChristenUnie 200 miljoen minder bezuinigt op zorg dan het CDA. Hoe dat zij, ja, de ChristenUnie maakt inderdaad scherpe keuzes voor de toekomst van de gezondheidszorg. Maar dan bepaald niet vanuit een kil bezuinigingsperspectief.

Gezondheid is namelijk van grote waarde en daar hebben we veel voor over. Vanuit het perspectief van een eerlijke lastenverdeling over rijk en arm, ziek en gezond, jong en oud. Dan maakt de ChristenUnie andere keuzes dan het CDA. Marktwerking in de zorg is bij ons bijvoorbeeld alleen dan een optie als de winsten daaruit worden besteed aan betere zorg. Nog liever investeren wij in de samenleving zelf. Zorg hoeft niet altijd collectief betaald te worden, en hoeft ook niet altijd verleend door een professional. Door te investeren in gezinnen, mantelzorg en vrijwilligerswerk ontstaat een krachtige samenleving die meer kan zorgen voor elkaar.

Gemiste kans

Een organisatie als MEE weet juist die zelfzorg en het sterker maken van mensen om te kunnen participeren, vorm te geven. Een gemiste kans voor het CDA om juist hierop te bezuinigen. Stevige keuzes in de gezondheidszorg gaan bij de ChristenUnie gepaard met stevige sociale keuzes.

Het CDA bezuinigt zeven miljard op de sociale zekerheid, met grote gevolgen, juist voor de lagere en middeninkomens. De ChristenUnie kiest een andere koers en laat de koppeling van de uitkeringen aan de lonen wel in stand, bezuinigt niet op de huurtoeslag, de bijstand en de inkomensvoorziening voor oudere werklozen en arbeidsongeschikten en schaft de AOW-tegemoetkoming niet af, wat 65-plussers 400 euro op jaarbasis scheelt. Zo komt het totaalplaatje er anders uit te zien dan het CDA wil doen geloven. Opkomen voor wat kwetsbaar is, krijgt bij de ChristenUnie een gezicht.

Zeker, er is koopkrachtverlies - wij zeggen niet dat de burger niets zal merken van de crisis - maar die is anders dan bij het CDA niet geconcentreerd bij de lage en middeninkomens.

Waar het CDA zich druk maakt over de hypotheekrenteaftrek, dus de mensen met de duurste huizen, de hoogste hypotheken en hoogste inkomens, maakt de ChristenUnie zich liever hard voor de meest kwetsbare mensen aan de onderkant van de samenleving. Hogere eigen bijdragen, een hoger eigen risico en het inzetten van een vermogenstoets vragen we alleen van mensen die dat financieel kunnen dragen.

Koopkrachtplaatjes

Onze inzet is om de zorg voor iedereen toegankelijk, betaalbaar en van goede kwaliteit te houden Dat is niet alleen een verhaal van cijfers en koopkrachtplaatjes. In de zorg gaat het uiteindelijk om de zorgontvanger en zorgverlener. Of je nu zorg ontvangt of geeft, uiteindelijk komt het aan op het besef dat je er mag zijn en kostbaar bent in Gods oog.

De waarde van het menselijk leven hangt niet af van prestaties, gezondheid, leeftijd, gewenstheid, geluk of een beperking. Al het leven, in gaafheid en gebrokenheid, verdient volle bescherming en zorg. Van ongeboren leven tot en met het moment van sterven, waarbij de mogelijkheden van begeleiding en zorgverlening nog veel beter kunnen. Daarin kan 'de markt' niet voorzien. Wel een overheid die zich opstelt als schild voor de zwakken, kwetsbaar leven beschermt en mensen ruimte (en geld) geeft om te zorgen voor elkaar.

Esmé Wiegman is Tweede Kamerlid voor de ChristenUnie.

Wet vergunningen onechtmatige bewoning recreatiewoningen

Wed, 16 Jun 2010 12:01:41 +0200

De leden van de ChristenUnie-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van het wetsvoorstel.

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg medisch specialisten

Wed, 16 Jun 2010 11:56:44 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. De ChristenUnie is er een voorstander van om de inkomens van de medisch specialisten aan te pakken. Wat mij betreft staat vandaag niet de vraag centraal of, maar vooral hoe het probleem van kostenoverschrijdingen aangepakt moet worden.

De ChristenUnie heeft er wel wat moeite mee dat de keuzes van de minister op dit moment nog erg onduidelijk zijn. Het lijkt er een beetje op dat een en ander over de schutting van ziekenhuizen wordt gekiept, zonder dat daarbij een gereedschapskist is verstrekt om de uitvoering daadwerkelijk vorm te geven. Het toegezegde flankerend beleid voor 1 juli zal die duidelijkheid echt moeten geven, en wel om een werkbare situatie te creëren.

Een punt om rekening mee te houden, is volgens de ChristenUnie de mogelijke schaarste aan specialisten. Wat betekenen de voorgestelde maatregelen voor de huidige flexibiliteit in het aantal in te zetten uren van medisch specialisten en mogelijk productieverlies? Graag verneem ik hierop een antwoord van de minister.

Ook de ChristenUnie heeft brieven ontvangen. Daaruit vloeit het vermoeden voort dat er veel gedoe ontstaat, zeker wanneer die onduidelijkheid voortduurt: bodemprocedures en kort gedingen over de rechtspositie, het ondernemer zijn, het onderscheid privaat-publiek, het eigendomsrecht, de goodwill, enzovoorts. Ik noem dit niet om de voortgang te verlammen, maar het lijkt mij wel goed om hiermee nadrukkelijk rekening te houden. Het gaat erom vooral duidelijkheid te krijgen naar aanleiding van de vraag wat dit betekent voor de snelle resultaten die wij graag willen boeken, juist om de kosten omlaag te brengen.

Zolang geen sprake is van het in dienst zijn van specialisten, is het de vraag of het logisch is om ziekenhuisbesturen verantwoordelijk te maken voor het honorarium, de korting daarop en eventuele reallocatie tussen specialismen. Als specialisten in loondienst zijn, is het logisch dat werkgevers en werknemers een en ander regelen in een cao. Principieel moet daarom de insteek zijn om zaken rondom het honorarium door VWS te laten regelen en zo wettelijk aan te pakken. Hierbij denk ik onder andere aan het uurtarief, het herstel van een systeemfout, een fout waardoor met name ondersteuners meer zijn gaan verdienen en nagaan of er plafonds ingebouwd moeten worden. Wel zie ik graag dat dit gebeurt met een prikkel in die zin dat volume(stijging) wordt beloond. Wat het laatste betreft, het prikkelen en het belonen, zou het een goed idee kunnen zijn om behaalde efficiencyvoordelen gedeeltelijk ten goede te laten komen aan specialisten, maar ook bijvoorbeeld aan OK-assistenten en verpleegkundigen. Daartegenover zou een malus kunnen komen te staan, als juist inefficiënt gewerkt is. Kortom, het moet om daadwerkelijk behaalde voordelen gaan en de efficiencyprikkels moeten wel effect hebben. Wat dit betreft, lijkt de ChristenUnie de optie uit het rapport van SEO Economisch Onderzoek van prestatiebeloning in loondienst en het invoeren van resultaatverantwoordelijke eenheden een heel geschikte weg om de beoogde positieve prikkels te bewerkstelligen.

Als het aan de ChristenUnie ligt, maken wij de keuze om specialisten in loondienst te nemen, waarbij zaken omtrent arbeidsrechtelijke verhoudingen goed geregeld zijn en waarbij volstrekt helder is wie waarvoor verantwoordelijk en aansprakelijk is. Wij beseffen dat je met het in loondienst zijn van specialisten, het vraagstuk van de duale macht/zeggenschap structureren niet oplost, indien de arbeidsrechtelijke verhoudingen niet aangepast zijn. Ik heb een beetje de indruk dat hier weinig aandacht voor is. Mijns inziens is het een noodzakelijke randvoorwaarde die adequaat ingevuld moet worden. Ik denk dan aan de situatie die wij kennen in de universitair medische centra waar sprake is van loondienst, echter wel nog steeds met een bijzondere rechtspositie.

Als wij de heroverwegingsrapporten mogen geloven, zal er in de gezondheidszorg meer moeten gebeuren. Efficiënter werken, concentratie van de zorg en verdere heroriëntatie op de investeringen in vastgoed en in de gezondheidszorg zullen de komende jaren dan ook aan de orde komen. In deze discussies zullen wij de specialisten ook hard nodig hebben om bij alle veranderingen de kwaliteit en de toegankelijkheid van de zorg op orde te houden. Vandaar dat ik tot slot een pleidooi houd voor het werken aan draagvlak.

De heer Van Gerven (SP): Ik hoor met stijgende verbazing uw pleidooi voor de invoering van een bonuscultuur, bijvoorbeeld voor OK-assistenten, als er besparingen worden bereikt in het ziekenhuis. Wij weten van andere sectoren dat bonussen nogal eens verkeerd kunnen uitpakken. Over die sectoren zullen wij het nu niet hebben, maar bent u niet bang dat, als gehoor wordt gegeven aan uw pleidooi, verkeerde prikkels worden ingebracht? Goedkoop wil namelijk niet altijd synoniem zijn met een goede behandeling. Breng je daarmee ook niet weer het element in van georganiseerd wantrouwen? Als je bonussen toekent, moet je namelijk ook weer extra toezicht organiseren.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik besef dat het begrip bonuscultuur in deze tijden een wat vieze smaak in de mond kan geven, maar dat is niet mijn bedoeling. De rapporten over de mogelijke oplossingen heb ik goed gelezen. Er worden ook nadrukkelijk nadelen genoemd van simpelweg in loondienst, waarmee dan de kous af is. De ChristenUnie vindt het heel aantrekkelijk om daarnaast extra stimulansen in te bouwen, waardoor specialisten, alsook OK-assistenten en verpleegkundigen gemotiveerd c.q. geprikkeld worden om de beste kwaliteit te leveren. Het zijn een beetje markttermen, maar het gaat er ook om dat zij voor een goede productie en omzet zorgen. Daar mag best wat tegenover staan. Daarvan hoef je geen vieze smaak in de mond te krijgen; je kunt gewoon zeggen: goede prestaties moeten beloond worden.

De heer Van Gerven (SP): Ik concludeer dat de ChristenUnie er niet van overtuigd is dat mensen nu hun stinkende best doen om een goede en doelmatige zorg te leveren en dat er kennelijk financiële prikkels nodig zijn om dat te bewerkstelligen. De SP zou dat een heel ongezonde ontwikkeling vinden. Het belang van de patiënt moet leidend zijn en niet de mogelijkheid om daaraan te verdienen, ook niet voor OK-assistenten.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Daar ben ik het natuurlijk helemaal mee eens. Het gaat juist om de intrinsieke motivatie van mensen. Juist nu wij het hebben over een voorstel dat ingrijpt in de wijze waarop een en ander geregeld is, vind ik het vooral van belang om eraan vast te houden dat deze mensen ook in de toekomst blijvend gestimuleerd worden om de beste kwaliteit neer te zetten. Het gaat er dus om dat zij dit zo goed en zo veel mogelijk doen, juist ten behoeve van de patiënt.

De heer Van der Veen (PvdA): Steunt mevrouw Wiegman het voorstel van de minister inzake budgettering van de medisch specialisten?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik steun het voorstel om in te grijpen, maar aan het begin van mijn inbreng heb ik gezegd dat het op dit moment allemaal erg onduidelijk is. Voor mij is dan ook een heel belangrijke randvoorwaarde het antwoord op de vraag wat precies het flankerend beleid gaat inhouden dat voor 1 juli is toegezegd.

De heer Van der Veen (PvdA): Ik stel de vraag, mede omdat de minister heeft aangegeven dat zijn voorstel met grote spoed moet worden uitgevoerd. Ik hoorde u echter zoveel voorwaarden noemen dat ik dacht: dat wordt helemaal niets. Ik begrijp dat, als u een afdoend antwoord krijgt op uw vraag over het flankerend beleid, u het voorstel steunt.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ja, op korte termijn ingrijpen, staat wat mij betreft bovenaan. Het is dan te hopen dat er heel spoedig een nieuw kabinet komt dat hiermee verder aan de slag kan gaan. Ik heb alvast aangegeven welke denkrichting de ChristenUnie zich daarbij voorstelt en dat is een vorm van loondienst.

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg tussenstand kapitaallasten care en gehele GGZ

Wed, 16 Jun 2010 10:45:41 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Al lang kijkt de ChristenUnie uit naar zekerheid en duidelijkheid over de kapitaallasten in de AWBZ-sector. Mevrouw Vietsch heeft de reden daarvoor heel goed heeft verwoord. Meer privacy en de afbouw van meerpersoonskamers is een belangrijke doelstelling van het kabinet. Op 12 maart jl. heeft de Kamer een brief gekregen met daarin de mededeling dat in de laatste ministerraadvergadering van dit vergaderjaar een brief met de definitieve bedragen voor de vergoeding van de huisvestingslasten wordt behandeld. Is dat niet heel erg laat als wij met ingang van 1 januari 2011 met integrale tarieven aan de slag willen gaan? De Kamer kan er op zijn vroegst in september 2010 over spreken. Hoeveel tijd blijft er dan nog over voor de instellingen om hun boekhouding op orde te krijgen en klaar te zijn voor het volgende jaar? Het is best mogelijk dat de concretisering van de beleidsregels door de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) ook nog tijd in beslag neemt.

De ChristenUnie pleit niet simpelweg voor uitstel, maar doet een tussenvoorstel. Voer de kapitaallasten per 1 januari 2010 formeel in, maar stel in 2011 de afbouw nog op 100% garantie. Materieel verandert er dan nauwelijks iets voor de instellingen, maar er is duidelijkheid voor de toekomst, instellingen weten waar zij aan toe zijn en kunnen ermee aan de slag. Wij geven dan ook de tijd om de implicaties per instelling door te rekenen. Onvolkomenheden kunnen dan in de loop van 2011 gerepareerd worden.

Hoe hoog worden de huisvestingsbedragen per zorgzwaartepakket (zzp)? Die concrete bedragen moeten echt bekend zijn, willen de instellingen een goed strategisch vastgoedbeleid kunnen voeren. Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) wil in de zomer die bedragen per zzp publiceren in een kapitaallastenbrief aan de Tweede Kamer. Kunnen die normatieve huisvestingscomponenten (nhc's) per 2011 wel in één klap verzilverd worden? Of betekent dit zo'n groot beslag op het macrokader door overschrijdingen, dat er gefaseerd moet worden?

Ik sluit af met enkele aandachtspunten voor een goede finishing touch van de integrale tarieven. Allereerst moet ook bij dit financiële vraagstuk de kwaliteit van de zorg vooropstaan. Als wij in de bekostiging heel eenzijdig op kosten gaan sturen, is het gevaar groot dat de kwaliteit hieronder gaat lijden. Daarnaast moeten er oplossingen komen voor instellingen met resterende boekwaardeproblemen die nog stammen uit het oude regime. Een andere belangrijk punt kwam aan het licht door een onderzoek van TNO voor de gehandicaptensector. TNO berekende minimumbedragen die de gehandicaptensector nodig denkt te hebben, die 10% tot 20% hoger zijn dan de staatssecretaris heeft genoemd in juli 2009. Het is belangrijk om hier aandacht aan te geven. Ook wil ik graag aandacht voor de regionale verschillen, voor diversiteit in dagbestedingsactiviteiten met de daarbij behorende varianten in vormgeving en kosten en voor volumegroei door de vergrijzing en de intensivering van de zorgvraag. Een laatste belangrijk punt -- ook genoemd door collega Vietsch -- is de eventuele beleidswijzing rondom scheiden van wonen en zorg. Gezien de eerdere besluiten van de Kamer kunnen wij hiervan uitgaan.

ChristenUnie: Van der Hoeven (CDA) praat groen, maar haar daden zijn roetzwart

Tue, 11 May 2010 14:57:00 +0200

De ChristenUnie wil duurzame energie alle kansen geven. Daarin vind zij CDA-minister Van der Hoeven tegenover zich, die duurzame energie toch vooral in de marge wil houden. Tweede Kamerlid Esm� Wiegman in aanloop naar het Algemeen Overleg Energie: ,,Behalve wanneer het in financi�le zin mee kan doen in de liberale en nog grijze markt. Deze CDA-minister ziet groene energie vooral in economische context, en niet als middel om de opwarming van het klimaat tegen te gaan."

De ChristenUnie vindt dat de minister daarmee haar eigen beleidsterrein wel heel smal op vat. Wiegman: ,,Met zo’n jaren ’90-benadering komen we er nooit en raken onze hulpbronnen vanzelf een keer op. Ik heb misschien het voordeel dat ik ook VROM-woordvoerder ben. Uit Schoon en Zuinig blijkt dat er aanvullende maatregelen hard nodig zijn voor hernieuwbare energie, een signaal dat we hoogst serieus moeten nemen. Maar daar denkt zij als CDA’er blijkbaar anders over.”

De ChristenUnie constateert dat de geliberaliseerde markt niet tot meer duurzaamheid heeft geleid, integendeel. Liberalisering heeft geleid tot het streven naar de laagste prijs, maar helaas niet naar de duurzaamste energie. Was dat maar waar. De realiteit is dat toekomstige kosten, zoals vervuiling, niet in de stroomprijs worden meegenomen. Op die manier wordt de door de minister gewenste concurrentie nooit eerlijk.

De ChristenUnie zet daarom in op een geleidelijk stijgende heffing op grijze stroom. Met andere woorden: de prijs moet de daadwerkelijke kosten gaan vertegenwoordigen.

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg over diverse energieonderwerpen

Wed, 16 Jun 2010 10:35:38 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Een aantal weken geleden nam ook ik wat verrast kennis van het artikel van onze minister van Economische Zaken over duurzame energie. Er is al gezegd dat de minister een brief met een nuancering heeft gestuurd. Uit dat artikel kwam naar voren dat de minister duurzame energie in de marge lijkt te willen houden, behalve als die in economische zin kan meedoen in de liberale en nog behoorlijk grijze markt. Volgens mij vat zij daarmee haar eigen beleidsterrein heel smal op. Zij zegt dat je groene energie niet moet bezien als een middel om de opwarming van het klimaat tegen te gaan, maar vooral in de economische context moet beoordelen. Ik ben bang dat wij er met een dergelijke jaren 90-benadering niet komen. Inmiddels is de evaluatie van Schoon en Zuinig verschenen. De Kamer kan daar niet echt meer wat mee doen, maar uit die evaluatie blijkt dat aanvullende maatregelen hard nodig zijn voor hernieuwbare energie. Dat signaal moeten wij erg serieus nemen.

De fractie van de ChristenUnie constateert dat de geliberaliseerde markt niet tot meer duurzaamheid heeft geleid. Was dat maar waar. Liberalisering heeft vooral geleid tot streven naar de laagste prijs, maar helaas niet tot de duurzaamste energie. De realiteit is dat toekomstige kosten, zoals vervuiling, niet in de stroomprijzen worden meegenomen. Op die manier wordt de door de minister gewenste concurrentie nooit eerlijk. De fractie van de ChristenUnie zet daarom in op een geleidelijk stijgende heffing op grijze stroom. Met andere woorden, de prijs moet de daadwerkelijke kosten gaan vertegenwoordigen. Daarom stel ik de vraag: staat de minister nog achter de opslag op de rekening, zoals die destijds is afgesproken in het crisisakkoord? Daarnaast hebben wij jarenlang met publiek geld de rode loper uitgelegd voor het "powerhousescenario" voor grote grijze centrales. Op een dergelijke manier kan decentrale opwekking heel slecht meedoen. Daarom is er in de nettenbouw meer inzet nodig ten behoeve van decentrale smart grids voor warmtenetwerken. Graag hoor ik een reactie op deze voorstellen, die volgens de fractie van de ChristenUnie juist tot een gelijk speelveld leiden en oneerlijke concurrentie opheffen. Het is belangrijk om duurzame doelen niet in twijfel te trekken, maar om die overeind te houden. Dat is goed voor de investeringszekerheid en een goed signaal aan onze investeerders en producenten.

De evaluatie van Schoon en Zuinig heeft laten zien dat luiheid niet op z'n plaats is om doelstellingen te halen. Bij het aanvragen van een SDE-subsidie bemerk ik in ieder geval weinig luiheid, maar wel heel veel enthousiasme en goede ideeën. Het is alleen jammer dat er nog veel potentieel moet blijven liggen. Een mooi voorbeeld is een bedrijf dat daken van tuinbouwers afhuurt om daarop zonnepanelen te plaatsen. Ik heb begrepen dat er een SDE-aanvraag wordt gedaan voor 560.000 m² tot 700.000 m². Het totale SDE-budget voor zon-PV is 35.000 m². Het zou ontzettend mooi zijn om het potentieel dat bijvoorbeeld bij tuinders te vinden is, beter te benutten. Dat kan via zekerheid- en terugleververgoedingen en door tegelijkertijd de onacceptabele winst die in de loop der tijd dreigt te ontstaan, af te romen. Als je dat op die manier doet, hoef je niet bang te zijn voor subsidieluiheid. Sterker nog, het vergroot de investeringszekerheid en voorkomt het huidige rennen en stilstaan, zoals Holland Solar dat op dit moment noemt. Graag een reactie op dit punt.

Wind op zee biedt voordelen voor ons klimaat, ons bedrijfsleven en onze innovatie en maakt ons minder afhankelijk van fossiele brandstoffen en andere landen. De doelstelling van wind op zee voor het opwekken van 950 MW wordt echter niet gehaald. Hoe komt dat? De minister stelt dat de prijzen en risico's mogelijk te hoog zijn, maar heeft de tenderprocedure wel voldoende ruimte geboden om een groot aantal partijen de kans te geven om mee te doen? Kunnen wij op dat punt bijvoorbeeld iets leren van het Verenigd Koninkrijk? Ik heb begrepen dat daar binnen tien jaar 30 GW wordt gerealiseerd. Zijn de randvoorwaarden voor bijvoorbeeld de aanleg van een net en een stopcontact op zee wel zeker en duidelijk genoeg? Moet er niet snel duidelijkheid komen over deze infrastructuur om het ook voor investeerders aantrekkelijker te maken?

EU mag duurzaam inkoopbeleid Nederland niet dwarsbomen

Sat, 08 May 2010 14:12:44 +0200

Nederland wordt voor het Europese Hof gedaagd omdat de provincie Noord-Holland bij de aanbesteding van koffieautomaten biologische koffie of fairtrade-koffie eist. Kamerleden Wiegman en Ortega tekenen bezwaar aan: ,,Het is begrijpelijk dat de provincie niet andere producenten mag uitsluiten door een specifiek keurmerk te eisen, maar dat is hier niet het geval. Het zou dus ronduit vreemd zijn als de EU ons duurzaam inkoopbeleid wil dwarsbomen onder het mom van concurrentievervalsing."

De ChristenUnie vindt dat het mogelijk moet zijn voor gemeenten en provincies om een bewuste keuze willen maken voor eerlijk en duurzaam, de partij moedigt dit zelfs aan. Nederland zou zich hier ten volle voor moeten inzetten in de Europese Unie. Als het bij aanbestedingen om de laagste prijs gaat, delven waarden als duurzaamheid en eerlijke handel het onderspit. Kamerleden Wiegman en Ortega dienen schriftelijke vragen in.

Vragen van de leden Wiegman-van Meppelen Scheppink en Ortega-Martijn (ChristenUnie) aan de minister van VROM en de minister van Economische Zaken over het bericht dat Nederland voor het Europese Hof wordt gedaagd omdat de provincie Noord-Holland bij de aanbesteding van koffieautomaten biologische koffie of fairtrade-koffie eist.

1. Kent u het bericht “Nederland voor Europees Hof gedaagd om koffieautomaat”?

2. Hoe beziet u deze actie van de Europese Commissie in het licht van de recente uitspraak van de voorzieningenrechter over de gemeenten Alkmaar en Den Helder, die juist criteria voor eerlijke handel hebben opgenomen en in het gelijk zijn gesteld?

3. Is voor (decentrale) overheden voldoende duidelijk welke fairtrade- en duurzaamheideisen mogen worden gesteld?

4. In hoeverre delven waarden als duurzaamheid en eerlijke handel het onderspit ten opzichte van de laagste prijs in aanbestedingen? Zijn er verbeteringen mogelijk?

5. Zijn overheden voldoende in staat om te voldoen aan de criteria voor duurzaam inkopen, gezien deze recente actie door de Europese Commissie?

(1 NOS, 5 mei 2010, http://nos.nl/artikel/155302-nederland-voor-europees-hof-gedaagd-om-koffieautomaat.html)

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg Wabo/Omgevingsdiensten

Wed, 16 Jun 2010 10:24:13 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Ik dank de minister voor de uitwerking van mijn motie voor transparantie in de leges voor de omgevingsvergunning. Lokale verschillen kunnen er zijn, maar het moet voor de burger wel helder zijn welke kosten worden verrekend. Door dit in elke gemeente op een vergelijkbare manier te doen, is voor de burger veel duidelijker waardoor verschillen tussen gemeenten ontstaan. Ook worden gemeenten zo in staat gesteld om van elkaar te leren waar het wellicht nog efficiënter kan. Ik weet dat het vrij standaard is om als Kamer te vragen om een evaluatiemoment, maar ik vraag het toch. Is het niet goed om over een paar jaar te evalueren hoe dit in de praktijk functioneert?

Het overleg van vandaag is bijzonder, omdat we de discussie over de Wabo aan het afronden zijn. Die discussie ging hand in hand met de discussie over de uitvoeringsdiensten. Ik heb waardering voor het proces van onderaf, zoals dat de afgelopen jaren vorm heeft gekregen, mede op aandringen van de ChristenUnie. Vandaag staan wij op het punt dat wij, in de woorden van de heer Boelhouwer bij een vorig overleg, kunnen zeggen: het moet nu ook maar gewoon eens klaar zijn; we moeten aan de slag. Dat is vandaag mijn hoofdboodschap.

Ik heb nog wel een paar vraagjes. Vanuit sommige gemeenten is er kritiek geweest op de zogenaamde "kritieke massa"-criteria. Die bepalen of een gemeente een uitvoeringstaak zelf mag doen of moet overdragen aan een uitvoeringsdienst. Ik heb gehoord dat deze criteria soms zo scherp waren, dat zelfs een stad als Almere er niet aan zou kunnen voldoen. Dit komt doordat er kwantitatieve criteria werden gesteld aan het aantal ambtenaren met kennis van zaken dat beschikbaar zou moeten zijn in plaats van kwalitatieve criteria.

We hebben de slotverklaring van Zeist gekregen. Ik vond het een wat wonderlijk document in het geheel van stukken. Het lijkt mij goed dat daarover nog een bestuurlijk standpunt wordt geformuleerd en aan de Kamer wordt gezonden. Het was wel goed om in de slotverklaring te lezen dat verschillende problemen zijn besproken op een ambtelijke werkconferentie. Ik ben eigenlijk ook wel benieuwd wat dat heeft opgeleverd. In de slotverklaring staan vooral procedurele afspraken voor maatwerk. Dat is prima, maar over de criteria zelf zouden nog misverstanden bestaan. Wat zijn die misverstanden? Kunnen die niet worden verduidelijkt? De criteria vormen nu vooral een referentiekader en worden nog geëvalueerd. Hoe zit het met die hoge criteria voor het aantal deskundige ambtenaren? Zijn of worden deze aangepast?

In de Kamer hebben we verschillende keren gesproken over ICT. Het onderwerp kwam keer op keer terug. De minister onderkent dat ICT een belangrijke voorwaarde is, zo las ik in haar brief aan de Eerste Kamer. Ik kan dat onderschrijven.

ChristenUnie nog niet overtuigd van CO2-opslag Barendrecht

Wed, 21 Apr 2010 11:40:21 +0200

Deze week wordt wederom gedebatteerd over CO2-opslag onder Barendrecht. De ChristenUnie vroeg eerder dit jaar aan het kabinet om helder te maken dat Barendrecht een noodzakelijke tussenstap is voor opslag in Noord-Nederland. Antwoord hierop is nog niet gegeven. Wiegman: ,,Over veiligheid mag geen twijfel bestaan. Maar ook nut en noodzaak zijn essentieel om akkoord te gaan."

De ChristenUnie kan alleen instemmen met een project als het door de minister genoemde ‘algemeen belang’ daadwerkelijk is aangetoond. Wiegman: ,,In de brief van het kabinet wordt op mijn motie ingegaan, maar mij is nog niet helder wat er gebeurt als opslag in Barendrecht niet door zou gaan. Zeker nu de provincie Drenthe zich welwillend opstelt tegenover een eventueel demonstratieproject, komt die vraag nadrukkelijk naar boven."

Als het gaat om CO2-opslag heeft de ChristenUnie-fractie altijd betoogd dat CCS slechts een onderdeel is van de transitie naar een duurzame energiehuishouding. Dit tijdelijke alternatief hebben we nodig om de doelstelling van -30% uitstoot in 2020 te realiseren.

Voor de partij is op dit moment nog onduidelijk hoe de proef in Barendrecht past in het traject om te komen tot grootschalige CO2-opslag in het noorden van het land, waardoor een aanzienlijk deel van de nationale CO2-reductiedoelstellingen behaald moeten gaan worden. Daarbij is het van belang dat de regering in het proces van introductie en toepassing van CCS, een regierol heeft. Wiegman: ,,De rol van de regering rondom de proef in Barendrecht is pas laat in beeld gekomen.Dat is te betreuren vanuit het oogpunt van communicatie en het verwerven van draagvlak."

De motie van Esmé Wiegman:

overwegende dat op dit moment nog onduidelijk is hoe de proef in Barendrecht past in het traject om te komen tot grootschalige CO2-opslag in het noorden van het land, waardoor een aanzienlijk deel van de nationale CO2-reductiedoelstellingen behaald moeten gaan worden,

verzoekt de regering de Kamer binnen drie maanden te informeren over de rol van ccs in het behalen van de Nederlandse klimaatdoelstellingen en het tijdpad en de volgorde die gevolgd worden van proef, via demonstratie tot aan verplicht toegepaste techniek;

verzoekt de regering voorts pas te beslissen inzake de vergunningverlening voor CO2-opslag in Barendrecht indien vast is komen te staan dat in Noord-Nederland in de nabije toekomst een locatie voor grootschalige CO2 opslag wordt ingericht en de proef in Barendrecht daarvoor een noodzakelijke tussenstap is

Bijdrage Esm� Wiegman plenair debat over het bericht 'CO2 bom onder Barendrecht'

Tue, 15 Jun 2010 17:14:48 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Terecht vraagt de heer Vendrik wat er gecommuniceerd is naar de gemeente Barendrecht over de Crisis- en herstelwet. Die vraag moet beantwoord worden. De inbreng van GroenLinks verbaast mij echter ook een beetje. Wij hebben bij de behandeling van de Crisissen herstelwet gezegd dat wij geen overheden willen die onderling procederen. Waarom is daarop toen geen amendement gekomen van GroenLinks?

De heer Vendrik (GroenLinks): Voorzitter. Dat amendement hebben wij ingediend. Misschien is dat mevrouw Wiegman ontgaan, maar dat hebben wij wel degelijk gedaan. Dat amendement zag ook toe op een eventueel besluit van het kabinet over CO2-opslag in Barendrecht.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Oké, het is goed om die duidelijkheid in dit debat te hebben. Dank u wel.

De heer Jansen (SP): Voorzitter. Dit is eigenlijk een heel simpel debatje: het is een kwestie van neuzen tellen. We zaten hier ongeveer twee maanden geleden ook te praten met de toen nog niet demissionaire minister. In de Kamer waren veel fracties om verschillende redenen tegen CO2-afvang en -opslag (CCS). Er zijn partijen, zoals GroenLinks, die vinden dat er geen CO2 onder bewoond gebied mag worden opgeslagen. Verder zijn er partijen die vinden dat CO2 niet onder dichtbevolkt gebied wordt opgeslagen. Een partij als de SP vindt dat CO2-opslag als zodanig een techniek is die haaks staat op verstandig energiebeleid. Het kost namelijk ongeveer 15% extra energie. Om het klimaatbeleid te realiseren, gaan we dus 15% extra fossiele energie verbranden. Hoe dom kun je zijn? Dat argument is voor onze fractie nog steeds doorslaggevend. CCS onder Barendrecht is slecht, maar hetzelfde bezwaar geldt in wezen overal. Ik heb op 13 januari mede namens vijf fracties een motie ingediend die is verworpen met 77 tegen 63 stemmen, ofte wel een grote minderheid. Inmiddels hebben we begrepen dat de D66-bobo’s door hun congres zijn teruggefloten. D66 was destijds tegen die motie, en ik ga ervan uit dat de heer Van der Ham hier als democraat de consequenties uit trekt. Hij gaat ongetwijfeld om. Ik reken er ook op dat de ChristenUnie terugkeert van haar tijdelijke escapade in januari. Mevrouw Wiegman heeft in november een persbericht uitgegeven waarin onder andere staat: ″De ChristenUnie is tegen het besluit van minister Cramer en minister Van der Hoeven om een experiment met CO2-opslag (CCS) uit te voeren in een woonwijk van Barendrecht.″ Kamerlid Esmee Wiegman: ″Het gaat ons om intrinsieke veiligheid en draagvlak. Er zijn niet voldoende gegevens beschikbaar om het risiconiveau van ondergrondse CO2-opslag goed vast te stellen. De ministers nemen met een indrukwekkende stapel rapporten over veiligheid de argumenten van de gemeente Barendrecht niet zomaar weg.″ Zij eindigt met: ″Barendrecht mag dan kostenefficiënt zijn, gezien het gebrek aan draagvlak en de aanwezige risico’s is de keuze voor een dichtbevolkt gebied zeer onverstandig. Een ongeluk zou funest voor het draagvlak zijn, voor zover dat draagvlak lokaal al aanwezig is.″ Aldus mevrouw Wiegman in een persbericht van de ChristenUnie, gedateerd 18 november 2009.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Dat is een persbericht uit november. Misschien kan de heer Jansen ook nog even herhalen wat we in het VAO in januari dit jaar hebben gewisseld. Dan hebben we de hele geschiedenis weer even goed op een rij.

De heer Jansen (SP): Ik zei al: ik hoop dat mevrouw Wiegman terugkeert van haar tijdelijke escapade in januari van dit jaar, twee maanden geleden dus. Naar mijn mening is zij op dat moment het juiste spoor kwijt geraakt. Ik denk tijdelijk, want inmiddels heeft zij wat meer tijd gehad om erover na te denken, waarbij zij ongetwijfeld tot de conclusie is gekomen dat ook bij haar partij geen spoor van draagvlak aanwezig is. Als zij dit doorzet, dan staat haar handelen haaks op wat haar achterban wil. In haar eigen motie probeert zij waarborgen te vragen waarvan de minister al zei dat dat helemaal niet kan, aangezien dat onderzoek allang is verricht. Die reddingsboei is er dus niet meer. Zij zal nu toch kleur moeten bekennen. Het over de verkiezingen heen tillen kan zij de bewoners van Barendrecht niet aandoen, en dat is ook niet zorgvuldig in het politieke verkeer. Zij moet nu kleur bekennen: voor of tegen.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik zal de heer Jansen straks verrassen met een keurige consistente lijn, die aansluit op dat wat we tijdens het AO in januari naar voren hebben gebracht.

De heer Jansen (SP): Dan vrees ik het ergste! Wat vaststaat, net als twee maanden geleden, is dat er geen spoor van draagvlak is voor CCS, noch onder de bevolking, noch bij de gemeenteraad van Barendrecht, noch bij PS. Zowel de lagere overheden als de bevolking zien het dus niet zitten. Ik was in maart nog op bezoek in Annen, in Noord-Drenthe, op de grens met Groningen, en daar zien ze het evenmin zitten. Of het nu dicht- of dunbevolkt is maakt niet uit, mensen zien CO2-opslag als een vorm van afvalopslag bij hen onder de grond, en dat vinden ze niet koosjer. Het is natuurlijk ook een schandalig staaltje machtsmisbruik om beleid waar geen draagvlak voor is, erdoorheen te jassen bij de Crisis- en herstelwet. Hierover heeft de heer Vendrik al wat vragen gesteld. Helaas is het niet gelukt om dit punt er bij amendement uit te halen. Wij gaan ervan uit dat een volgend kabinet zo verstandig is om er geen gebruik van te maken, maar nogmaals, dat moeten we afwachten. Vandaar dat mijn fractie er voorstander van is om zo nodig in tweede termijn als Kamer met de kennis die we nu hebben de uitspraak te doen: zie hierv

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg verdrag Frankrijk verwerking splijstofelementen

Tue, 15 Jun 2010 17:19:42 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Het verdrag dat wij nu bespreken, regelt dat de uitvoer van splijtstofelementen voor opwerking in Frankrijk voortgezet kan worden. De fractie van de ChristenUnie heeft nog enkele vragen over dit verdrag, vooral over wat er gebeurt na afloop van dit verdrag in 2015.

Allereerst iets over het verdrag dat nu door een wetswijziging in Frankrijk tussentijds wordt gewijzigd. Het verdrag regelt ook het terugsturen van opgewerkt afval naar Nederland. Op welke termijn wordt opgewerkt uranium en plutonium naar Nederland teruggestuurd? De ChristenUnie heeft in het verdrag geen termijn hiervoor kunnen vinden, terwijl dit volgens mijn informatie ingevolge de Franse wet wel vereist is. Kan de minister dit toelichten?

Wel heeft het verdrag het over hergebruik in de vorm van nieuwe reactorbrandstof. Dit kan echter ook buiten Nederland. Aan de minister van Buitenlandse Zaken – fijn dat hij er is – vraag ik of het klopt dat 75% momenteel naar Rusland wordt geëxporteerd. Wordt het ook daadwerkelijk voor het afgesproken doel gebruikt?

Er is ook nog opwerkingsafval van voor 1993 dat nog terug moet komen naar Nederland. De ChristenUnie vindt dat dit nu snel en zorgvuldig moet worden afgerond. Wanneer is dit proces afgerond?

Het voorliggende verdrag staat toe dat niet het oorspronkelijke opwerkingsafval terug wordt gestuurd naar Nederland, maar vervangend, vergelijkbaar afval. Dat is heel pragmatisch vormgegeven. Je kunt afval niet exact labelen. Dat betekent dus dat Nederland ook goed verpakt en recent geproduceerd afval kan ontvangen. Wie neemt de verantwoordelijkheid voor het opruimen van oudere, vervuilde afvalopslagplaatsen in Frankrijk? De regering is van mening dat EPZ hiervoor niet meer financieel of anderszins verantwoordelijk is zodra er voldoende afval is teruggenomen. Is dit wel juridisch voldoende afgedekt?

De discussie over kernafval en het al dan niet opwerken is vooral relevant voor na 2015, als de huidige contracten aflopen. Willen we het dan goed geregeld hebben, dan zal dit nu goed voorbereid moeten worden. Als we in 2015 zouden willen kiezen voor het stoppen met opwerken, moet dat wel mogelijk zijn. Wat is het proces richting 2015, zowel inhoudelijk als in relatie tot het verdrag dat we vanavond bespreken?

De ChristenUnie vraagt zich af of we na 2015 wel moeten doorgaan met het opwerken van kernafval. Directe opslag van gebruikte splijtstof bij de Covra in Borssele voorkomt risicovolle transporten van en naar Frankrijk en vermindert radioactieve belasting van het milieu en verspreiding van radioactieve afvalstoffen. Andere Europese landen hebben om deze redenen in het verleden al afgezien van opwerking van kernafval.

2015 is om nog een andere reden een interessante deadline. In dat jaar moet bij de Covra een nieuw opslaggebouw voor hoogradioactief afval gereed zijn, of er moet een uitbreiding komen van een bestaand gebouw. Dat gebouw zou geschikt gemaakt kunnen worden voor directe opslag van splijtstof. Hiervoor moeten wel tijdig de voorbereidingen worden getroffen, voor aanpassingen aan de kerncentrale en de Covra. Is de minister bereid deze optie te onderzoeken en ervoor te zorgen dat de Kamer in een volgende periode nog een keuze tussen beide opties kan maken?

Bijdrage Esm� Wiegman notaoverleg Wetgevings- en werkprogramma 2010 van de Europese Commissie

Wed, 16 Jun 2010 10:00:09 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Aan de ene kant is de behandeling van het werk- en wetgevingsprogramma dezelfde als de voorgaande jaren, maar aan de andere kant is het toch ook weer heel anders. Het is het eerste programma van de Commissie onder het nieuwe verdrag met ook nog eens een nieuwe Commissie. Het is vooral ook nieuw omdat wij nu als Kamer de mogelijkheid hebben om een behandelvoorbehoud te plaatsen bij onderwerpen waar wij dat nodig achten. Juist omdat onder het Verdrag van Lissabon meer onderwerpen op Europees niveau geregeld mogen worden, is het goed dat wij er als parlement nauwlettend op toezien. Doet de EU wat moet en gebeurt het ook op de juiste manier? Blijft de EU af waar ze van af moet blijven omdat het nationaal veel beter kan en omdat het daar ook thuishoort? Een sterke betrokkenheid is ook nodig omdat de rol van nationale lidstaten – beter gezegd: regeringsleiders – toeneemt. Zeker in de afgelopen maanden waren het de lidstaten die tijdens de crisisbestrijding de leiding namen. Het is daarom zaak, regelmatig met de regering van gedachten te wisselen over de te volgen koers en gebruik te maken van het behandelvoorbehoud bij belangrijke onderwerpen, zoals de maatregelen voor Griekenland.

De ontwikkelingen rondom Griekenland laten zien dat dit niet een eens-per-jaar-overleg is waarna we er weer een jaar vanaf zijn. Ontwikkelingen kunnen snel gaan, ook buiten het officiële werkprogramma van de Commissie om. Dat vraagt om regelmatig overleg. Daarom wil ik vandaag duidelijk maken dat de ChristenUnie hetgeen wij vandaag bespreken niet eng wil interpreteren. Het gaat niet om het maken van een lijstje van prioritaire onderwerpen, maar om het actief inspelen op wensen van de Kamer. Dat vergt een vroege en snelle informatievoorziening, waarbij dilemma's worden voorgelegd en waarbij nieuwe onderwerpen in lijn met de prioritaire onderwerpen kunnen worden behandeld. Als er nieuwe ontwikkelingen zijn die nog niet zijn aangemerkt als "prioritair" moet de regering handelen in lijn met afspraken over verwante onderwerpen. Hoe kunnen wij het werk- en wetgevingsprogramma beter in lijn laten lopen met onze jaarlijkse behandeling van de Staat van de Unie?

Ik wil verder wijzen op de toch wel bijzondere manier van handelen van de grotere lidstaten de afgelopen tijd, met name rond de crisis. Er begint een haantjescultuur te ontstaan. Het lijkt wel alsof de lidstaten willen laten zien dat zij het snelst met de beste ideeën kunnen komen. Aldus plaatsen zij de andere lidstaten voor voldongen feiten. Ik noem landen als Duitsland, Italië en Frankrijk. Hoe borgt de regering dat Nederland invloed kan blijven uitoefenen en dat overleg met de Kamer mogelijk is?

Ook nieuw is de grotere rol van het Europese Parlement. Daarmee zal rekening moeten worden gehouden door het kabinet. Ik denk aan het goedkeuren van de begroting.

Vervolgens wil ik enkele inhoudelijke opmerkingen maken over het werk- en wetgevingsprogramma en dan allereerst over de samenhang die wij moeten zien te bewaken. We hebben te maken met oude commissarissen, met nieuwe commissarissen en met nieuwe portefeuilles. Er liggen grote uitdagingen voor ons die zich over meerdere dossiers uitspreiden. Hoe kan volgens het kabinet de samenhang het beste worden bewaakt? Het komende jaar staat in het teken van de crisis. De ChristenUnie spreekt graag over de crisis als een kans. Het wetgevings- en werkprogramma geeft daar gelukkig blijk van. Er zijn grote uitdagingen die om een antwoord vragen: de klimaatverandering, een duurzame economie, een duurzame energievoorziening en de financiële crisis. Logisch dat de Kamer aan veel van deze programmaonderdelen de status "prioritair" geeft.

De economische crisis heeft duidelijk gemaakt dat de instrumenten en bevoegdheden van de EU nog onvoldoende zijn toegesneden op een crisis van grote omvang. In het voorstel van D66-europarlementariër In 't Veld dat Europa het recht moet krijgen om in te grijpen in de begrotingen van eurolanden zien wij helemaal niets. Wel zien wij graag meer afstemming, een betere handhaving van het stabiliteits- en groeipact en meer begrotingsdiscipline. Het mag niet de EU zijn die bepaalt waaraan wij onze centen uitgeven. Deze onderwerpen willen wij graag relateren aan de ingestelde task force waarover het kabinet ook spreekt in de appreciatie. Een ander onderwerp in de appreciatie is de implementatie. Wat de ChristenUnie betreft wordt daarvan in de komende jaren echt werk gemaakt. In het algemeen doet Nederland het goed als het gaat om de implementatie van nieuwe regels, maar Nederland heeft wel vaak last van achterblijvende implementatie door andere eurolanden. Ik denk aan de scheepsbouwsector. Er is wat dit betreft veel verschil tussen Nederland en Spanje. Dat kan een nadelige positie van de Nederlandse scheepsbouwsector betekenen. Ook denk ik aan de visserij waar met gemak een concurrentienadeel kan ontstaan omdat andere landen minder handhaven. Ook Natura 2000 lijkt mij belangrijk genoeg om gelijk met elkaar op te blijven trekken. Ten slotte noem ik nog de energiemarkt. Wij lopen vaak voor de troepen uit. Dat kan heel mooi zijn, maar wij moeten wel oog hebben voor de traagheid van andere lidstaten. We moeten dan zelf iets terughoudender zijn en bij de Commissie aandringen op versnelde implementatie door de andere landen.

Voorzitter. Ik wil er enkele prioritaire onderwerpen uitlichten en noem allereerst het Europese antwoord op de klimaatverandering. De 20-50-strategie voor een koolstofarme economie spreekt mij bijzonder aan. De ChristenUnie volgt dan ook nauwgezet de inzet van de EU bij de lopende klimaatonderhandelingen. Ook de toekomst van het gemeenschappelijk landbouwbeleid geeft de ChristenUnie prioriteit. Het gaat daarbij om voedselzekerheid, voedselveiligheid, dierenwelzijn, maatschappelijke diensten en budget voor het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Ons uitgangspunt is: minder liberaliseren, behoud van EU-beleid en –budget en een landbouw met belangrijke maatschappelijke taken.

Europa moet streven naar een eerlijke, sociale en duurzame Europese economie. De EU moet verder kijken dan haar eigen grenzen en moet de allerarmsten op deze wereld steunen. Ik zie graag een Europa dat de mensenrechten hoog in het vaandel heeft staan en een Europa dat streeft naar eerlijke handel binnen en buiten haar grenzen.

Op de lijst van prioritaire onderwerpen -- die het parlement met name op subsidiariteit zal toetsen -- staan veel zaken op het gebied van onderwijs, sociale zaken en justitie. Op deze onderwerpen zal de inzet van de ChristenUnie kritisch zijn. We moeten alleen grensoverschrijdende oplossingen zoeken voor problemen in de EU die ook werkelijk grensoverschrijdend zijn.

De heer Ten Broeke (VVD): Ik heb veel debatten met mevrouw Wiegman mogen voeren, maar heb nooit begrepen dat zij zich verzet tegen een afbouw van landbouwsubsidies die vanaf 2013 gaat plaatsvinden. Begrijp ik het goed dat zij dat nu wel doet?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Op een gegeven moment zijn de melkquota aan de orde geweest. Toen zeiden wij: wacht nu even met al te rigoureus afbouwen, want wij willen graag de boer behouden in de EU. Er moet een eerlijke prijs voor een eerlijk product worden betaald. In dat licht moet u mijn opmerkingen over het gemeenschappelijk landbouwbeleid zien.

De heer Ten Broeke (VVD): De melkprijzen hadden vooral te maken met de wereldmarktprijzen. De EU-landen hebben afgesproken dat na 2013 de inkomenssubsidies voor boeren versneld zullen worden afgebouwd. Dat is cruciaal omdat er anders opnieuw gigantische budgetten beschikbaar moeten worden gesteld voor de landbouwsector. We zitten nu al met een begroting van 140 mld. en ik weet niet hoeveel geld u daaraan nog wilt toevoegen. Het is van groot belang dat de ChristenUnie helderheid schept op dit punt.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Die kan ik geven. Ik ben zeker voor een hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Er zal zeker iets moeten gebeuren aan de huidige financiële stromen, maar wij zeggen niet dat de inkomenssteun zonder meer moet worden afgebouwd. Als wij de boeren een rol willen laten spelen in landschaps- en natuurbeheer, moet daar iets tegenover staan. Hoe je dat dan noemt, is minder belangrijk.

Voorzitter. Ik wil vandaag graag aandacht vragen voor de positie van de Roma. Dit staat niet als zodanig geagendeerd, maar het is wel een grensoverschrijdend onderwerp. Beleidsmatig is er vooruitgang geboekt sinds de eerste top in Brussel, maar het gaat nog te langzaam. Aan de basis merken de Roma nog te weinig. In een speech tijdens de jongste Roma-top legde de Hongaarse zakenman en filantroop George Soros de vinger op de zere plek. Financiële injecties van de EU en de afzonderlijke lidstaten ten spijt is de positie van de Roma in Europa er nauwelijks op vooruitgegaan en neemt de publieke opinie steeds openlijker vijandige vormen aan ten opzichte van deze grootste Europese minderheid. Daarnaast treft de economische crisis de zwakste schakels van de samenleving onevenredig zwaar. De Roma worden als vanouds in de positie van zondebok geplaatst. Ze staan niet als zodanig geagendeerd op het prioriteitenlijstje van de Kamer, maar verdienen wel bijzondere aandacht als wij het hebben over de bestrijding van mensenhandel en het functioneren van de Europese arbeidsmarkt. Hoge functionarissen van de Wereldbank staven met cijfers dat investeringen in de Roma niet alleen aan onze mooie Europese waarden appelleren, maar ook een harde economische noodzaak zijn. Eigenlijk is het dus een vorm van eigenbelang. De redenering is simpel. De meerderheid van de Roma beschikt in de werkzame leeftijd niet over voldoende onderwijs om succesvol te kunnen deelnemen aan de arbeidsmarkt. Daardoor verliezen EU-lidstaten jaarlijks honderden miljoenen euro's aan productiviteit en fiscale inkomsten.

Voorzitter. Ik sluit mij aan bij de woorden van de heer Ormel over de staatssteunregels. Ook ik vraag aandacht voor een betere regelgeving op het gebied van aanbestedingen. De Commissie heeft aangekondigd in 2010 te zullen kijken naar een evaluatie van het Europese aanbestedingsbeleid. Het is van belang dat de aanbestedingsregels efficiënter en effectiever worden en dat de administratieve lasten bij aanbestedingen zo laag mogelijk worden.

Preventie is geen compromis, geen verzoening met het ontoelaatbare

Sat, 17 Apr 2010 21:13:18 +0200

Omarmt de ChristenUnie het compromis, waar het gaat om abortus en euthanasie? Is de claim opgegeven dat het leven rechtsbescherming verdient van het prille begin tot aan het einde? Beslist niet, betoogt Esm� Wiegman in een opinieartikel dat in twee christelijke dagbladen verscheen. 'Preventie is geen compromis, geen verzoening met het ontoelaatbare.'

Dit artikel werd gepubliceerd in het Nederlands Dagblad als reactie op een lezersonderzoek, en in het Reformatorisch Dagblad als reactie op een commentaar.

Toegegeven: politici en bestuurders schrijven hun doelen soms een beetje raar op. Het ministerie van Verkeer en Waterstaat streeft bijvoorbeeld naar 500 verkeersdoden in 2020. En toen die doelstelling in 2008 werd geformuleerd (Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2008-2020) was de Tweede Kamer het daar van harte mee eens: die kant moet het op. Terwijl toch niemand eraan twijfelt dat elk verkeersslachtoffer er één teveel is; geen enkel ongeval ‘past’ binnen de doelstelling van de overheid, ieder sterfgeval in het verkeer is een erbarmelijke nederlaag. Veel ongevallen zijn het gevolg van een overtreding. Een jonge vent, net z’n rijbewijs, mag niet met een paar glazen op een volle auto met hoge snelheid tegen een boom rijden. Maar wie legt zich bij zoveel leed neer bij de vaststelling dat betrokkene in overtreding was?

De ChristenUnie is tegen abortus en euthanasie. Dat schreven we vier jaar geleden in ons verkiezingsprogramma, en precies dezelfde zin staat nu weer in ons conceptprogramma: ‘De ChristenUnie heeft zich altijd verzet tegen de legalisering van abortus en euthanasie in ons land. Deze wetgeving druist in tegen een van de meest elementaire waarden: de beschermwaardigheid van het leven.’ Om iedere mogelijke schijn weg te nemen dat we ons bij deze wetgeving hebben neergelegd, is er in ons nieuwe verkiezingsprogramma een zin aan toegevoegd: ‘Daarom is de wetgeving die abortus en euthanasie legaliseerde een verkeerde weg. De rechtsbescherming van het leven moet hersteld worden.’ Dat is hét uitgangspunt van ons verkiezingsprogramma, zo mogelijk nog wat scherper gesteld dan in 2006 toen we schreven dat herstel van rechtsbescherming ‘geboden’ is.

Daarnaast schreven we, ook in 2006: ‘Alle inspanningen moeten erop zijn gericht om te voorkomen dat mensen beëindiging van hun eigen of het ongeboren leven als enige uitweg uit een noodsituatie zien.’ En dat vinden we nog steeds, in 2010: ‘Al het mogelijke moet gedaan worden om, door een aanbod van alternatieven en goede zorg, mensen ervan te weerhouden dat ze de wegen inslaan die juridisch helaas geopend zijn.’ Vervolgens komen we met een concreet voorstel van ‘tien stappen in de goede richting’. Waaronder punten waarvoor we de afgelopen periode in de Kamer én in het kabinet reeds met goed gevolg geijverd hebben, zoals betere hulpverlening bij ongewenste zwangerschap, opvang van tienermoeders, aandacht voor seksuele moraal in de voorlichting, verbetering van palliatieve zorg.

Recent debatteerde de Tweede Kamer over de twintigweken-echo. Ik stelde in dat verband voor, de termijn voor abortus te vervroegen naar achttien weken. Er zijn immers steeds betere mogelijkheden om vroeg geboren baby’s te behandelen. En het kan toch niet zo zijn dat in de ene kamer gevochten wordt voor het leven van een kindje dat na 24 weken werd geboren, terwijl in een andere kamer het leven van een ongeboren kind van 24 weken wordt geaborteerd. Niemand in de Kamer concludeerde dat de ChristenUnie, gezien mijn pleidooi voor een vroegere abortustermijn, zich heeft neergelegd bij de mogelijkheid dat kinderen van zeventien weken wél geaborteerd worden. Hetzelfde geldt voor wat we bereikt hebben rond hele vroege abortussen: die kunnen niet meer als ‘overtijdbehandeling’ buiten de zorg en registratie van de Wet afbreking zwangerschap (Wafz) gehouden worden. Maar gelukkig heeft niemand tot nu toe geconcludeerd dat ik daarmee de Wafz heb omarmd.

Is de ChristenUnie tevreden met wat we in de strijd vóór het leven bereiken kunnen en bereikt hebben? Natuurlijk niet. Iedere abortus is er één teveel, en elk geval van euthanasie is een erbarmelijke nederlaag. Het zou verboden moeten worden! – sterker nog, er zou niet eens naar gevraagd of verlangd moeten worden. En precies dáárom is preventie zo belangrijk. Omdat we als christelijke partij bewogen zijn met mensen, en willen luisteren naar de zorgbehoefte die ligt áchter de vraag naar abortus of euthanasie.

Preventie is nooit een compromis, het is geen verzoening met het ontoelaatbare. Onze inzet om de vraag, het verlangen naar abortus en euthanasie weg te nemen, neemt niet weg dat we altijd voor een juridisch verbod zijn geweest en dat ook blijven. Maar met ‘het mag niet’ hebben we als christenen in de politiek gelukkig niet ons laatste woord versproken; ‘het kan ook anders’ moet daarop volgen.

Esmé Wiegman-van Meppelen Scheppink

ChristenUnie: 'Haal palliatieve zorg uit AWBZ'

Fri, 16 Apr 2010 15:46:35 +0200

Palliatieve zorg moet niet langer onder de AWBZ vallen maar onder de zorgverzekeringswet. Dat heeft Esm� Wiegman vandaag tijdens een werkbezoek aan de Stichting Hospicezorg Waalwijk gezegd. ,,AWBZ moet gericht zijn op langdurige, onverzekerbare zorg. Palliatieve zorg is meestal van korte duur en geen onverzekerbare zorg, dus moet in de zorgverzekering worden opgenomen."

Dit is nodig, constateert Wiegman, omdat er geen structurele financiering is voor hospices: ,,Zij moeten nu hun begroting rondmaken met sponsoracties, dat maakt de financiering heel onzeker. De verschillende zorgkantoren verschillen onderling ook teveel in hoe ze op dit moment financieel bijdragen aan hospice-zorg. Er zou geen verschil in bekostiging moeten zijn of je nu in het ziekenhuis, thuis of in een hospice terminaal patiënt bent. Palliatieve zorg verdient een structurele financiering.”

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg kwaliteitszorg Cure

Tue, 15 Jun 2010 16:51:40 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Hoewel er vandaag veel brieven op de agenda staan, wil ik slechts bij een klein aantal onderwerpen stilstaan.

Allereerst het onderwerp ondervoeding in de gezondheidszorg, waarover ik vorig jaar een motie heb ingediend. Er is veel gebeurd en verbeterd op dit punt maar er is geen reden tot achteroverleunen in de veronderstelling dat de aanpak van ondervoeding vanzelf gaat. Zo zijn er sectoren waar nog geen geschikte instrumenten zijn, zoals de revalidatie en de gehandicaptenzorg, maar ook blijkt de praktijk weerbarstig en is met name de implementatie van de behandeling van de ondervoede patiënt niet vanzelfsprekend en zeker nog niet opgenomen in de structurele voedingszorg. De huidige instrumenten waarborgen een optimale voedingsbehandeling helaas nog onvoldoende. In de zorgketen is wel aandacht voor voeding maar over het algemeen niet voor ondervoeding. Momenteel is een lichte daling te zijn van de prevalentie van ondervoeding mede door de inzet van projecten en extra aandacht. In dit kader is het goed te wijzen op de kosteneffectiviteit, ook van de aanpak van ondervoeding door het voorkomen van complicaties en toename van zorgbehoeften. Echter, de kosten van een voedingsbehandeling, waaronder de inzet van de diëtist voor een optimale behandeling, zijn niet opgenomen in de dbc kostprijsberekening. De opname van de prestatie-indicator in de basisset is mede hierdoor niet voldoende om de aanpak van ondervoeding te waarborgen. Kortom, de resultaten in de praktijk zijn nog kwetsbaar en ook vaak afhankelijk van een kleine groep binnen de organisatie en zijn nog onvoldoende als vast onderdeel ingebed in de werkwijze op de werkvloer. De ChristenUnie stelt dan ook voor dat de stuurgroep Ondervoeding de mogelijkheid krijgt om haar inzet voort te zetten en haar krachten te bundelen, bijvoorbeeld door te komen tot een soort kennisplatform ondervoeding en om zo ook te komen tot een integrale structurele aanpak van ondervoeding bij de risicogroepen. Kortom, het onderwerp ondervoeding zou de ChristenUnie expliciet graag willen terugzien in de lijst overzicht aandachtspunten voor de komende periode. Dan doel ik op de lijst in de brief van 24 juni 2009.

Dan zichtbare zorg. De kwaliteit van de zorg moet beter inzichtelijk worden gemaakt. Volgens de ChristenUnie behoort deze taak wel in publieke handen te blijven. Wij willen een duidelijke regierol van de overheid en het zou goed zijn de inzichtelijkheid van kwaliteit te verankeren in de wet, waarin aangescherpt moet worden hoe de kwaliteitsinfo wordt aangeleverd en door wie. Op die manier kan het niveau van de kwaliteitsinformatie uitstijgen boven de AD- en Elsevierlijstjes. Altijd interessant om die te zien, maar het mag wel een slag dieper natuurlijk.

Veel waardering hebben wij voor het RVZ-advies "Geven en nemen in de spreekkamer", waarin de relatie tussen zorgverlener en patiënt centraal staat. Dat is ook wat ik in beeld had toen wij het vorig jaar september over de IGZ en good governance hadden. Hoe organiseren we vertrouwen in plaats van dat we dat "wegorganiseren" in contracten en voorwaarden? Vertrouwen moet alles te maken hebben met wederkerigheid. Zorg is geen verrichting maar een relatie. Dit maakt het werken met protocollen en richtlijnen en de IGZ natuurlijk niet overbodig, integendeel, maar het maakt wel de opmerkingen van bijvoorbeeld de NVZ relevant, over variaties in de lokale toepassing van richtlijnen. Daarnaast merk ik op dat als het gaat om patiëntveiligheidsnormen het om zinvolle sturingsinformatie moet gaan. Wat is nuttig en noodzakelijk voor een patiënt om te weten? Daarom onderschrijft de ChristenUnie van harte de kernafspraken die de NVZ voorstelt, bijvoorbeeld dat veiligheidsnormen onderdeel moeten vormen van de richtlijnontwikkeling,

Tot slot de medische missers. Recent heeft Linda Wauben in samenwerking met het Erasmus Medisch Centrum een waardevol onderzoek gedaan naar de werkwijze en veiligheid in operatiekamers. Leer van piloten, daar komt de uitkomst eigenlijk op neer. Het zou goed zijn als de IGZ met de aanbevelingen uit dit onderzoek aan de slag gaat en dat de voorgestelde nabespreking komt bovenop de inmiddels in gang gezette time-outprocedure. Van belang is ook de patiëntveiligheid in de ggz. Het is goed wat op dit punt in gang is gezet. Toch maak ik mij wat zorgen over een recent bericht dat ter voorkoming van medische missers en dwangmaatregelen heel complexe patiënten op straat zouden komen te staan. Een schrijnend voorbeeld dat ik hoorde vanuit een nachtopvanglocatie betreft een dementerende oudere met ernstige sociale en gedragsproblematiek; ze verbleef een paar maanden in de maatschappelijke opvang omdat er voor haar geen plek was binnen de ggz. Een andere zorgelijke groep zijn de psychiatrische patiënten die normaal gesproken op de longstay-afdeling verbleven en die in psychiatrische instellingen regelmatig de separeercel in- en uitingen, maar die nu ook bij de maatschappelijke opvang op de stoep staan vanwege de complexe situatie door verslaving. Ik hoorde zelfs van een geval waarin de patiënt de opvang verzocht om alsjeblieft een plekje in de separeer te geven. Ik denk dat de minister het met mij eens is dat dit niet de werkwijze moet zijn om medische missers en separatie te voorkomen. Ik vraag hiervoor de aandacht van de minister. Komt dit ook niet vaker en breder voor?

ChristenUnie bezorgd over inperking kerkdienst Leger des Heils

Fri, 09 Apr 2010 19:23:54 +0200

De ChristenUnie is bezorgd over de tussenuitspraak van de Raad van State die bepaalt dat het Leger des Heils in zijn kerkgebouw in Zutphen niet onbeperkt muziek en diensten met versterkers mag houden. Op straffe van een dwangsom lijkt het kerkgenootschap gedwongen haar wijze van zingen en musiceren aan te passen. De uitspraak volgt op het jarenlang klagen van buren.

Tweede Kamerlid Esmé Wiegman: ,,Vervelend dat het tot een zaak heeft moeten komen. Ik schrik ervan dat kerkgang in de wijk onmogelijk lijkt te worden. In de uitspraak wordt opvallend onderscheid gemaakt tussen versterkte en niet-versterkte apparatuur. Terwijl een niet-versterkte brassband in de kerk mijns inziens ook een groot volume produceert.”

De Kamerleden Wiegman en Anker willen van de ministers van VROM en BZK weten of dit onderscheid wettelijk ook zo beoogd is en hoe kerken de ruimte behouden hun erediensten uitbundig vorm te geven. Zij zullen hierover schriftelijke vragen stellen.

ChristenUnie: Draai zorgboerderij niet de nek om met regels

Thu, 08 Apr 2010 11:55:18 +0200

Misstanden op een enkele zorgboerderij zijn ernstig en moeten aangepakt worden. Maar laten we ervoor waken dat deze misstanden de zorgboerderij in een verkeerd daglicht stellen en we vanuit wantrouwen een bureaucratisch geheel van regels over deze sector gaan uitstorten. Dat zegt Kamerlid Esm� Wiegman vandaag in het spoeddebat over de kwaliteitseis van Zorgboerderijen.

In een uitzending van Zembla werden fouten getoond die zijn gemaakt in Zorgboerderijen. De ChristenUnie vindt het zorgwekkend als zorgboerderijen cliënten en hun medewerkers geen veiligheid kunnen bieden, maar geeft ook aan dat de sector in ontwikkeling is en het niet lang meer zal duren voordat zij haar eigen kwaliteitssysteem actualiseert. Veel zaken zullen door de sector zelf worden opgelost.

Recent stonden er 765 boerderijen geregistreerd op zorgboeren.nl. 209 daarvan hebben een keurmerk of evaluatie diploma. Dit wordt overzichtelijk weergegeven. Na navraag geeft zorgboeren.nl aan dat er steeds meer boerderijen gebruik willen maken van het kwaliteitseisensysteem. Dit is een erg positief signaal. ,,De charme aan deze sector is transparantie, kleinschaligheid en openheid," zegt Wiegman. Daarom wil de ChristenUnie het systeem niet onnodig ingewikkeld maken en zoveel mogelijk opgelegde bureaucratie voorkomen. Wat de partij betreft kan wel worden meegenomen in de actualisatie van het eigen keurmerk, dat er een ‘standaardisering’ komt voor de manier waarop zorgboerderijen inhoud geven aan de kwaliteit van zorg en de borging daarvan, en bescherming van de titel ‘zorgboerderij’.

Als een zorgvrager kiest voor een Persoongebonden Buget (PGB), dan is zij zelf verantwoordelijk voor de kwaliteit van de zorg die wordt ingekocht. Dit is het principe van het PGB. Men kan zelf regie voeren en zelf de kwaliteit van de zorg op waarde schatten. Dit is het principe en de basis van PGB, hier moeten we niet aan toornen. We kunnen er wel voor zorgen dat de randvoorwaarden om te kiezen zo gemakkelijk en overzichtelijk mogelijk gemaakt worden.

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg uitvoering nota ruimte

Mon, 26 Apr 2010 14:57:56 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Nederland wordt mooier. Een flink aantal Nota Ruimteprojecten staat in de steigers. Er zijn snelwegpanorama's aangewezen. Dankzij mijn motie zijn er afspraken gemaakt met provincies om te komen tot een betere bescherming van mooie, regionale panorama's. Voor windenergie op land wordt gekeken naar combinatiemogelijkheden met andere infrastructuur en bedrijventerreinen. Ook wordt er gewerkt aan het tegengaan van verrommeling, bijvoorbeeld door het opruimen van verouderde kassen. Dat zijn allemaal goede resultaten, maar wij zijn er nog niet. De Kamer heeft een paar mooie rapporten ontvangen over de rol van maatschappelijke kosten-batenanalyses (MKBA's) bij gebiedsontwikkelingen, vooral over hoe moet worden omgegaan met zachte waarden als natuur en landschap. De brief bevat echter nog geen conclusies en dat maakt het lastig om erover te debatteren. Er komt nog een reflectie van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL), maar de ChristenUnie verwacht ook een beleidsreactie van de minister. Er moet snel wat worden gedaan met de constatering dat de MKBA's en milieueffectrapportages (m.e.r.'s) veel beter op elkaar afgestemd kunnen worden door bijvoorbeeld het meest milieuvriendelijke alternatief in de MKBA mee te nemen. De minister geeft aan dat in de reflectie van het PBL ook de evaluatie van MKBA's van Nota Ruimteprojecten wordt betrokken. De ChristenUnie zou daarbij graag ook alle andere MIRT-projecten betrekken. Het moet niet alleen over de waardering van natuureffecten gaan, maar bijvoorbeeld ook over de rare verschillen die nog in de MKBA's zitten in de waardering tussen openbaar vervoer en automobiliteit.

De kredietcrisis heeft duidelijk gemaakt dat we te maken hebben met een structurele overprogrammering van kantoren, bedrijventerreinen en in een groot aantal regio's ook van woningen. Het gevolg is dat vooral goedkope projecten in het groen doorgaan en dat meer complexe, binnenstedelijke plannen onvoldoende van de grond komen, omdat hiervoor geen gezonde financiële basis is. De crisismaatregelen zijn gericht op het op gang houden van de bouw, maar wij zullen zo snel mogelijk toe moeten naar meer selectiviteit in gebiedsontwikkeling, waarbij kwaliteit vooropstaat. Er is een trendbreuk nodig. Het valt op dat private partijen sceptischer zijn over de structurele veranderingen van de financiële crisis dan de minister. Daarom is mijn vraag of de minister bereid is om de overprogrammering van vastgoed aan te pakken. Dat zou ten eerste kunnen door van gemeenten en provincies een striktere toepassing van de SER-ladder voor bedrijventerreinen en kantoren te eisen. Ten tweede kan dat door regio's in de MIRT-overleggen aan te spreken om regulering van het aanbod als een serieuze taak op te pakken. Ten derde zou in de tweede tranche van de AMvB Ruimte de toepassing van de SER-ladder moeten worden uitgebreid met woningbouw, maar dat lijkt mij een onderwerp om nader over te spreken na de verkiezingen.

De ChristenUnie maakt zich zorgen over de ongebreidelde groei van bedrijventerreinen. Er is nu een convenant om dit te beperken, maar het proefschrift van de heer Han Olden toont aan dat er een meer fundamentele aanpak nodig is. Er is sprake van collectief overheidsfalen door onder andere te vrijblijvende regionale samenwerking. Ook is de benadering te veel gericht op de regionale economie en daardoor op nieuwe bedrijventerreinen en te weinig op een blik vanuit het vastgoed. De Koninklijke Metaalunie geeft bijvoorbeeld aan dat eigenaren en gebruikers van bedrijventerreinen nog veel te weinig betrokken zijn bij plannen voor herstructurering. Dat is zorgelijk, want wij hebben hen wel nodig.

De ChristenUnie vraagt de minister een flinke aanscherping van het Convenant Bedrijventerreinen voor te bereiden, bijvoorbeeld voor de komende begroting, zodat een nieuw kabinet hier snel besluiten over kan nemen. De planningopgave moet worden geactualiseerd. De prognoses gaan nog te veel uit van doorgaande tendensen, maar op een gegeven moment zijn er geen bedrijven meer te verplaatsen uit woongebieden. Wij moeten ook niet alle categorie 1 en 2-bedrijven op kostbare grond willen hebben. Die is nodig voor zwaardere bedrijven. Ook heeft de ChristenUnie de indruk dat in de gekozen groeiscenario's, het Transatlantic Market-scenario, geen rekening gehouden wordt met het herstructureringsbeleid. Het moet volgens de ChristenUnie-fractie minder vrijblijvend. Het kabinet beveelt gemeenten aan om marktconform grondbeleid te voeren, maar wat is de garantie dat dit ook gebeurt en dat gemeenten hun rug recht houden in de concurrentiestrijd? Met andere woorden, aan welke prikkels voor gemeenten denkt het kabinet? De commissie-Jorritsma heeft aangetoond dat de balans tussen mededinging en staatssteun kan worden gehouden als de minister de gemeenten een richtlijn geeft over de grondprijsmethodiek, omdat het dan uit de privaatrechtelijke sfeer wordt getrokken. Is de minister bereid om zo'n richtlijn op te stellen? Minder vrijblijvendheid kan ook door bij het ter beschikking stellen van subsidies voor herstructurering als voorwaarde te stellen dat de gemeenten in regionaal verband afspraken hebben gemaakt over grondprijsbeleid, segmentering en verevening. Is de minister daartoe bereid? Er moet ook meer fundamenteel gekeken worden naar beheer en onderhoud. Voorkomen moet worden dat gemeenten die hier in het verleden te weinig rekening mee hebben gehouden, worden beloond voor slecht gedrag. Herstructurering moet niet blijven steken in een facelift. Er moet ook gekeken worden naar het probleem van verouderd vastgoed en de kansen die oude terreinen hebben. Het is te gemakkelijk voor bedrijven om uit te wijken naar nieuw terrein.

Tot slot is het opmerkelijk dat er nauwelijks evaluaties plaatsvinden van wat beleid en subsidie uiteindelijk hebben opgeleverd. Herstructurering van bedrijventerreinen gaat niet alleen over hectares opgeknapt terrein, maar ook over het effect op het economisch functioneren. Graag een reactie van de minister op dit punt.

Bijdrage Esm� Wiegman plenair debat kwaliteitseisen zorgboederijen

Mon, 26 Apr 2010 14:32:40 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. De beelden in het programma ZEMBLA waren afschuwelijk, evenals de verhalen die erbij horen. De misstanden op een enkele, zich zorgboerderij noemende instelling zijn ernstig. Die moeten aangepakt worden. Laat daar geen misverstand over bestaan. Ik vind wel dat we ervoor moeten waken dat de zorgboerderij als zodanig door deze misstanden in een verkeerd daglicht wordt gesteld, waardoor wij vervolgens vanuit een bepaalde vorm van wantrouwen een bureaucratisch geheel van regels over deze sector uitstorten.

De zorgboerderij verdient vertrouwen. De ChristenUnie is dan ook blij dat de Stichting Verenigde Zorgboeren zich de problematiek aantrekt en aan de slag gaat. Recent stonden er 765 boerderijen geregistreerd op Zorgboeren.nl. 209 daarvan hebben een keurmerk of evaluatiediploma. Dat wordt overzichtelijk weergegeven. Na navraag geeft Zorgboeren.nl aan dat er steeds meer boerderijen gebruik willen maken van het kwaliteitseisensysteem. Dat is een positief signaal. Op die weg wil de ChristenUnie graag verder. De ChristenUnie wil het systeem niet onnodig ingewikkeld maken en wil daarom zo veel mogelijk opgelegde bureaucratie voorkomen.

Op dit moment is er nog geen standaardisering voor de manier waarop zorgboerderijen inhoud geven aan de kwaliteit van zorg en de borging daarvan. Bovendien is de titel zorgboerderij onbeschermd, terwijl deze titel het vertrouwen zou moeten wekken bij cliënten en hun begeleiders dat er kwalitatieve en goede zorg geboden wordt. De ChristenUnie vindt dat deze twee genoemde punten zouden moeten worden opgenomen bij de actualisatie van het keurmerk.

Wat betreft het consulteren van misstanden en controle door de IGZ, zoals ook aangegeven door mevrouw Van Dijken en mevrouw Wolbert in schriftelijke vragen, is een inspectiebezoek over een half jaar erg laat. Wij hebben het hier niet over grote logge organisaties, maar over kleine bedrijven die sneller tot verandering in staat zouden moeten zijn. De ChristenUnie ziet dan ook graag dat de IGZ hier maatwerk in verricht.

Tot slot: als een zorgvrager kiest voor een pgb, is deze zelf verantwoordelijk voor de kwaliteit van de zorg die wordt ingekocht. Het principe van het pgb is: men kan zelf regie voeren. Dat is het principe en de basis van het pgb. Daar moeten wij niet aan tornen, maar wij kunnen er wel voor zorgen dat de randvoorwaarden om te kiezen zo gemakkelijk en overzichtelijk mogelijk worden gemaakt. Dat betekent ook dat het belangrijk is om mee te gaan met het advies van Per Saldo, om instanties die zorg verlenen niet het beheer van de pgb-budgetten te geven. Dat zou namelijk belangenverstrengeling kunnen opleveren.

De heer Jan de Vries (CDA): Mevrouw Wiegman geeft hoog op van het keurmerk. Zij heeft hoge verwachtingen van dit op zich goede initiatief. Deelt zij ook de mening van de minister, in antwoord op vragen van mevrouw Wolbert, dat alleen het certificaat te weinig waarborgen voor kwaliteit biedt?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Het principe van de papiertjes geldt natuurlijk op alle plekken. Die papiertjes moeten waargemaakt worden, of het nu gaat om een officiële vergunning of een van onderaf opgesteld keurmerk. Het moet waargemaakt worden. Er moet ook op gecontroleerd worden. Daarom zeg ik ook niet dat er geen toetsing of controle moet plaatsvinden. Het is ontzettend belangrijk dat zorgboerderijen elkaar er op aanspreken. Een kwaliteitskeurmerk is meer dan alleen een papiertje.

De heer Jan de Vries (CDA): En u wilt dan blijkbaar niet verder gaan dan dat zorgboeren elkaar moeten aanspreken op de kwaliteiten? U ziet blijkbaar geen andere mogelijkheid om de kwaliteit beter te waarborgen?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): De kwaliteit van zorg moet getoetst worden, want die moet goed zijn. Misstanden moeten dus aangepakt worden. Laat daarover geen misverstand bestaan.

Mevrouw Wolbert (PvdA): U stelde dat een zorgboer ook wel een echte zorgboer moet zijn en dat dit meegenomen moet worden in de aanpak van de kwaliteit. Waarom is het eigenlijk zo belangrijk of het een echte boer is met een boerenbedrijf? Het gaat er toch om dat het een kleinschalige voorziening is, kennelijk op het platteland? Wat is nu eigenlijk het belang van het onderscheid dat u ineens maakt tussen vijf en vijftig geiten? Ik snap de broodnijd van de zorgboeren wel, maar waarom maakt u als Kamerlid dat onderscheid?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Dat was niet mijn bedoeling. Blijkbaar zijn mijn woorden onduidelijk overgekomen. Het gaat mij er niet om of iemand een echte boer is. Het gaat erom dat de term zorgboerderij wel moet worden waargemaakt. Een zorgboer mag best een boer zijn die op een gegeven moment zijn bedrijf gaat verbreden en daarbij ook een zorgtaak op zich neemt, maar er zijn ook zorgboeren die vooral zorgen en een boerenbedrijf overgenomen hebben om daarvan een goede zorgomgeving te maken en niet zozeer om het boerenvak als hoofdtaak uit te voeren. Daarin is dus diversiteit en het een is niet meer of minder dan het ander.

Mevrouw Wolbert (PvdA): Oké. Ik dacht dat u daarin expliciet onderscheid wilde maken en ik begreep u dus al niet.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Nee hoor, zeker niet.

Bijdrage Esm� Wiegman plenair debat onderzoek vrijwillige bewonersbijdrage in AWBZ-instellingen

Mon, 26 Apr 2010 14:35:08 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Het schriftelijk overleg biedt meer duidelijkheid over de vrijwillige bewonersbijdrage. Ook volgens de fractie van de ChristenUnie is het echter goed om tot een gedragscode voor deze vrijwillige bewonersbijdrage te komen. Daarom staat mijn naam onder de motie van de heer De Vries.

De fractie van de ChristenUnie constateert dat veel mensen onder het bestaansminimum uitkomen door alle kosten die zij hebben. Dat geldt zowel voor ggz-cliënten als voor cliënten met een bescheiden inkomen in de verpleegzorg en de thuiszorg. In het verslag meldt de voormalige staatssecretaris dat gemeenten vrijheid hebben om maatwerk te leveren, met ondersteuning via bijvoorbeeld de bijzondere bijstand. Dat is in theorie inderdaad zo, maar vaak blijken de muren tussen de AWBZ, en de Wmo en de Wet werk en bijstand torenhoog. Daarom hoor ik tijdens deze plenaire afronding graag een antwoord van de minister op mijn vraag of hij bereid is om met gemeenten in overleg te treden, om deze theorie waarover in het schriftelijk overleg wordt geschreven, ook werkelijk praktijk te laten worden.

Eetcafe diner

Thu, 01 Apr 2010 17:54:05 +0200

Gisteravond heb ik op een bijzondere plek gedineerd: het Zwolse eetcafe, ter gelegenheid van hun 15e verjaardag. Een hartelijke felicitatie voor dit mooie initiatief vanuit de verschillende Zwolse kerken! Elke woensdagavond kookt een groep vrijwilligers voor dak- en thuislozen, eenzamen en verder iedereen die maar wil komen eten in de kantine van een grote sporthal.

Aan de maaltijd ging een symposium vooraf met deelnemers die allemaal op een of andere manier met 'opvang' te maken hebben. Een mooi gezelschap van mensen van het Leger des Heils, Het Passion, Saron, Ontmoeting etc. De grote gemeenschappelijke deler was de inzet om de kerk middenin de samenleving te zetten/te houden, mensen om te laten zien naar elkaar, en hardnekkige vormen van eenzaamheid tegen te gaan door het vormen van (nieuwe) sociale netwerken.

Jezus heeft laten zien dat een maaltijd een perfecte manier daarvoor is.

'Wat ga je hier nu mee doen in de Tweede Kamer?' vroeg gisteren een van de vrijwilligers aan mij na afloop van de maaltijd. 'Noemen als goed voorbeeld' was mijn antwoord. Gebruiken als een plaatje bij ons politieke verhaal hoe je om kunt zien naar elkaar; hoe deze vorm van informele zorg van onmisbaar belang is in het geheel van professionele opvang en begeleiding. Er liepen ook wat 'professionals' rond met wie ik heb bijgepraat. Ine Voorham van het Leger des Heils wees me op de bizarre eigen-bijdrage-maatregel in de AWBZ die voor mensen aan de onderkant van de samenleving zo slecht uitpakt. De moeite en kosten om deze bijdrage te innen is vele malen hoger dan het geld wat uiteindelijk geind wordt. Christiaan Sleurink waarschuwde voor de steeds 'complexere gevallen' die bij hem op de stoep van de opvang komen te staan. Mensen die eigenlijk intensieve zorg in een verpleeghuis of geestelijke gezondheidszorg nodig hebben, maar door een combinatie van aadoeningen, stoornissen en beperkingen daar niet tercht kunnen. Het is mooi als het aantal separaties in zorginstellingen afneemt, maar niet als dit betekent dat deze mensen op straat komen te staan, zonder zorg.

Vandaag is het de dag dat de ambtelijke werkgroepen met cijfers en mogelijke bezuinigingsmaatregelen naar buiten komen. Er zullen moeilijke politieke keuzes gemaakt moeten worden. Ik zou het niet kunnen verkopen de hypotheekrenteaftrek met rust te laten en ondertussen wel het mes te zetten in de opvang en zorg aan de meest kwetsbare mensen in de samenleving. Christelijk-sociale inzet en beleid is juist nu heel hard nodig!

Esmé Wiegman

ChristenUnielijst: gerijpte ervaring en sprankelend talent

Tue, 06 Apr 2010 14:42:19 +0200

De vice-premier, zes door de wol geverfde Kamerleden en een keur van getalenteerde nieuwkomers. De kandidatenlijst die het landelijk bestuur van de ChristenUnie aan de partij voorstelt, belooft een krachtige, kundige en ervaren Kamerfractie na de verkiezingen van 9 juni. Voorzitter Peter Blokhuis: ,,Deze lijst garandeert een hecht en gebalanceerd team dat op een aansprekende wijze een christelijk-sociaal antwoord zal formuleren op de grote issues van de komende regeerperiode.''

Maandagavond stelde het bestuur de conceptlijst vast, 24 april heeft het Uniecongres het laatste woord.

Trekker van de kandidatenlijst is vicepremier André Rouvoet. Fractievoorzitter Arie Slob staat op de tweede plek, Esmé Wiegman op 3. Ook alle overige leden van de huidige Kamerfractie staan in de top tien: Joël Voordewind (4), Ed Anker (7), Cynthia Ortega (8) en Ernst Cramer (9). De hoogste nieuwkomers op de lijst zijn Carola Schouten (5) en Martine Vonk (6). Zij zijn door de selectiecommissie aanbevolen voor deze plaatsen onder meer vanwege de bijzondere deskundigheid die ze inbrengen over financiële en sociaaleconomisch zaken (Schouten) en op het gebied van duurzaamheid, milieu en landbouw (Vonk).

De top twaalf die de voorhoede van de ChristenUnie-campagne vormt, bestaat verder uit IJmert Muilwijk (10, voorzitter van ChristenUnie jongerenorganisatie PerspectieF), Reinier Koppelaar (11, politiek assistent van André Rouvoet) en Gert-Jan Segers (12, directeur van het Wetenschappelijk Instituut van de ChristenUnie).

Kijk hier voor meer informatie over de top 12 en de complete concept-kandidatenlijst >>

Stop overheidsfalen bedrijventerrein

Thu, 25 Mar 2010 16:15:50 +0100

De ChristenUnie roept minister Huizinga en minister van der Hoeven op het bedrijventerreinenbeleid te herzien. Kamerleden Esm� Wiegman-Van Meppelen Scheppink en Cynthia Ortega-Martijn hebben de ministers gevraagd in te grijpen, nu blijkt dat de provincies veel te weinig regie voeren en gemeenten door blijven bouwen. Wiegman: ,,De focus is nog steeds gericht op het bouwen van nieuwe bedrijventerreinen in het volgende weiland terwijl het herstructureren van verouderde bedrijventerreinen niet van de grond komt."

De Kamerleden vinden het beeld dat wordt geschetst in een recent proefschrift van Han Olden ontluisterend. Ortega-Martijn: ,,De doelen om meer bedrijventerreinen te herstructureren zijn mooi, maar rijk, provincies en gemeenten falen collectief om deze doelen te halen. Het aantal nieuwe bedrijventerreinen groeit alleen maar sneller terwijl er nu al een overaanbod is. Behoefteramingen zijn stelselmatig te hoog en samenwerking tussen overheden is te vrijblijvend. De mogelijkheden van herstructurering worden te weinig diepgaand onderzocht.”

Een ander zorgpunt van de Kamerleden is de inspraak van het bedrijfsleven. ,,De Metaalunie heeft aangegeven dat eigenaars en gebruikers nauwelijks worden betrokken bij herstructurering van bedrijventerreinen, terwijl dit toch de basis zou moeten zijn van succesvolle revitalisering van verouderde terreinen. Dit is zorgelijk want 1 april moeten alle provincies hun plannen inleveren bij het Rijk,” aldus Wiegman.

De beide Kamerleden vragen de bewindspersonen voor de begrotingsbehandeling dit najaar met nieuwe plannen te komen zodat er zuiniger met de open ruimte wordt omgegaan en de herstructurering van verouderde bedrijventerreinen op gang komt. Volgens de Kamerleden kunnen de ministers een nieuwe koers voor het volgende kabinet in de steigers zetten.

Vragen van het de leden Wiegman-Van Meppelen Scheppink (ChristenUnie) en Ortega-Martijn aan de ministers van VROM en EZ over bedrijventerreinen.

1. Kent u het bericht “Overheden falen bij planning van bedrijventerreinen” en het bericht “Overheid negeert belangen eigenaren” ?

2. Klopt het dat de groei van bedrijventerreinen tot 2020 sneller zal verlopen dan de afgelopen tien jaar, terwijl het huidige aanbod al voldoende is om tot 2015 aan de vraag te voldoen?

3. Kunt u op alle 9 punten uit de beoordeling van het nationale, provinciale en gemeentelijke planningspraktijk aan de beleidsmatig gewenste planningspraktijk in tabel 10.1 van het proefschrift van Han Olden “Uit voorraad leverbaar” reageren? Welke conclusies trekt u daaruit?

4. Deelt u de mening dat er sprake is van collectief overheidsfalen dat bovendien een cumulatief effect heeft? Deelt u de mening dat het niet erg waarschijnlijk is dat de voor het versnellen van de herstructureringsopgave noodzakelijke reductie van het aanbod van bouwrijpe grond tot stand zal komen?

5. Deelt u de mening dat provincies onvoldoende regie voeren door niet corrigerend op te treden tegen te vrijblijvende regionale samenwerking en tegen gemeenten die een overmaat aan nieuwe terreinen op de markt brengen?

6. Biedt de vastgoedbenadering een betere basis voor het onderbouwen van de SER-ladder dan de regionaal economische benadering en deelt u de mening dat naast bedrijventerreinen ook andere vestigingsmilieus in de beschouwing moeten worden betrokken?

7. Bent u bereid een verdergaande koerswijziging van het Convenant Bedrijventerreinen in overleg met de provincies uit te werken voor de begrotingsbehandeling en daarbij de vijf voorstellen uit het proefschrift te betrekken?

8. Op welke wijze gaat u de herstructureringsopgave beter onderbouwen zodat knelpunten en bijbehorende oplossingsrichtingen in beeld komen?

9. Halen alle provincies de deadline van 1 april voor de provinciale herstructureringsopgave? Gaat naar uw verwachting de opgave om uiterlijk in 2013 de herstructurering van 6500 hectare bedrijventerreinen in uitvoering te nemen worden gehaald?

10. Welke mogelijkheden heeft u en hebben de provincies om betrokkenheid van eigenaars en gebruikers bij herstructurering van bedrijventerreinen af te dwingen? Deelt u de mening van de Metaalunie dat subsidies voor herstructurering alleen zouden moeten worden verstrekt als eigenaren en gebruikers betrokken zijn?

1) VNG Magazine, 19 maart 2010

2) Beleidsvisie, maart 2010, Koninklijke metaalunie

3) “Uit voorraad leverbaar, de overgewaardeerde rol van bouwrijpe grond als vestigingsfactor bij de planning van bedrijventerreinen”, Proefschrift Han Olden, blz. 217, http://igitur-archive.library.uu.nl/dissertations/2010-0303-200335/olden.pdf

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg protectionisme en WTO

Mon, 26 Apr 2010 12:15:00 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Ik vervang vandaag mijn collega Ortega die normaal gesproken over deze onderwerpen het woord voert.

Nog te vaak ontbreekt voor bedrijven in de Europese Unie een gelijk speelveld door overtreding van concurrentie- en staatssteunregels. Nederlandse bedrijven en de Nederlandse werkgelegenheid zijn daarvan de dupe. Het is daarom goed dat de minister het probleem van oneerlijke concurrentie in Europa wil aanpakken en bijvoorbeeld via de crashteams actie wil ondernemen. Ik ben wel benieuwd op welke manier deze crashteams daadwerkelijk tot resultaat gaan leiden. Misschien kan de minister daar wat op ingaan. De voorbeelden van oneerlijke concurrentie zijn ons inmiddels wel bekend. Eerder stelde mijn collega Ortega vragen over de Spaanse tax lease, waarvan de Nederlandse scheepsbouw concurrentienadeel ondervindt. De Spaanse overheid zorgt er via belastingmaatregelen voor dat de prijs van schepen 20% tot 30% lager kan uitvallen. De Europese Commissie heeft in een uitspraak aangegeven dat de regeling ook open is voor niet-Spaanse werven. In de praktijk blijkt dit niet te kloppen. Welke concrete actie heeft de Nederlandse overheid ondernomen? Ik heb begrepen dat het probleem nog steeds niet is opgelost. Gaat de minister verdere actie ondernemen?

Ook in de staal- en zinkindustrie bestaan grote zorgen. Dat geldt bijvoorbeeld voor het toepassen van anti-dumping in de VS. Dat bleef tot nu toe zonder consequenties. Ook binnen Europa bestaan voor de staalindustrie en andere industrietakken grote zorgen over het gelijke speelveld. Met name de staatssteunregels lijken met enige regelmaat te worden overtreden. Over de voordelen die Duitsland en Frankrijk bieden aan de energie-intensieve industrie hebben de fracties van SP, CDA en ChristenUnie onlangs schriftelijke vragen gesteld. Wat doet de minister richting deze landen en de Europese Commissie? Dan kom ik op Wärtsilä. Ik heb begrepen dat collega's daarover al mooie dingen hebben gezegd. Ik heb dat zelf niet meegekregen, maar laat ik als Zwollenaar op dit onderwerp ingaan. De overplaatsing van productieactiviteiten door Wärtsilä is zorgelijk voor de Nederlandse werknemers. Het besluit om de productie over te plaatsen, kunnen wij niet tegenhouden. Er ligt echter wel een taak bij de overheid om de ontslagen werknemers snel aan ander werk te helpen. Hoe zorgen wij dat deze kostbare technici en kenniswerkers snel weer worden ingezet? Hoe wordt de aansluiting tussen technisch onderwijs en de arbeidsmarkt behouden in de regio Zwolle? Op dit moment is dit goed vormgegeven, maar dat wordt nu aangetast. Wij kunnen hiervan bovendien leren hoe in ons industriebeleid kan worden geanticipeerd. In de Industriebrief wordt vooral gerept over maatregelen om een aantrekkelijk vestigingsklimaat te creëren, maar het is ook goed om te bedenken hoe wij in ons industriebeleid in de toekomst meer kunnen anticiperen op situaties als deze. Graag krijg ik hierop een reactie van de minister.

Het uitblijven van een multilateraal akkoord in WTO-verband is nadelig voor het Nederlandse bedrijfsleven. De noodzaak van een akkoord is er ook voor ontwikkelingslanden, mits er voldoende aandacht is voor fundamentele internationale normen en voor opkomende bedrijven en industrieën in ontwikkelingslanden. Ontwikkelingslanden ondervinden nadeel van een semivrije markt waarbij afspraken eenzijdig door het Westen worden opgelegd. Dat gebeurt bijvoorbeeld ook door koppelingseisen van het IMF aan vrijemarkthandel als er leningen worden verstrekt. De ChristenUnie-fractie vindt dat de armste landen in staat moeten zijn om toegevoegde waarde in eigen land te realiseren.

Vorig jaar heeft het kabinet uiteengezet wat de inzet is van Nederland met betrekking tot non-trade concerns. Ook bij de laatste ministeriële conferentie heeft Nederland hiervoor aandacht gevraagd. De ChristenUnie-fractie vindt dat zaken op sociaal gebied en op het gebied van duurzaamheid en dierenwelzijn onderdeel moeten zijn van de handelsverdragen van de EU met ontwikkelingslanden, zeker bilateraal, maar ook bij multilaterale verdragen. Ik heb begrepen dat non-trade concerns nagenoeg geen aandacht hebben gekregen bij de laatste WTO-onderhandelingen. Hoe zorgt de minister ervoor dat dit soort zaken wel stevig op de agenda staan? Bovendien moeten ontwikkelingslanden voldoende ruimte behouden om opkomende bedrijfstakken met beschermende maatregelen tijdelijk te helpen om deze te kunnen laten concurreren met de EU. Te lage prijzen voor kleine boeren, voedselonzekerheid of belemmeringen om klimaatveranderingen tegen te gaan, moeten wij mede via de handelsakkoorden aanpakken. Dat kan bijvoorbeeld door bescherming van zuidelijke economieën tegen dumping van overschotten. Is de minister dat met mij eens?

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg Europese Raad

Mon, 26 Apr 2010 14:13:30 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. De Spaanse minister van Buitenlandse Zaken stelt dat de vergadering van de Europese Raad, die morgen plaatsvindt, belangrijk is voor de toekomst van de Europese Unie en de euro. Ik kan natuurlijk niet anders dan deze uitspraak onderschrijven.

De situatie in Griekenland houdt ons bezig, omdat die direct met onze euro te maken heeft. Dat is dus een belangrijk onderwerp tijdens de komende vergadering. De andere onderwerpen zijn eveneens belangrijk, te weten de Europa 2020-strategie en de follow up van de conferentie in Kopenhagen.

Het is van belang dat er nu wel over het klimaat wordt gesproken in plaats van dat dit, evenals de vorige keer, ondersneeuwt onder alle zorgen en gesprekken over de euro.

Ik ga eerst in op de Europa 2020-strategie. Wij hebben al vaak met elkaar van gedachten gewisseld over de doelstellingen van de nieuwe Lissabonstrategie. Voor ons is de kern duurzame groei en concurrentiekracht, met oog voor externe effecten. Dat is weliswaar in de stukken terug te vinden, maar ik verzoek de minister-president toch om nader in te gaan op de uitwerking hiervan in de strategie zelf. Hoe ambitieus is de strategie op dit punt ten opzichte van de huidige?

Wij kunnen ons vinden in de kritische houding ten opzichte van de armoededoelstelling. Dat behoort inderdaad geen doelstelling te zijn van deze Lissabonstrategie, anders dan dat armoedebestrijding een logisch uitvloeisel is van het hanteren van de strategie.

Terecht is er aandacht voor toezicht op de uitvoering van de strategie. Ik ben benieuwd naar de uitwerking van het aangescherpte governancebeleid en naar het verschil ten opzichte van de huidige situatie. Wat zijn aangescherpte waarschuwingen? Welke extra handvatten krijgt de Commissie om verscherpt toezicht te kunnen uitoefenen? De kern van de Lissabonstrategie is immers dat er richtsnoeren zijn en dat onderling toezicht wordt uitgeoefend. "Goed voorbeeld doet goed volgen". Graag vraag ik aandacht voor de uitvoering. De verantwoordelijkheden van de EU en die van de lidstaten moeten in balans zijn. Wat de uitvoering betreft, ligt naar mijn idee met name de nadruk op de eigen verantwoordelijkheid van de lidstaten. Die moeten ze kunnen waarmaken met betrokkenheid van de decentrale overheden.

Ik kom op de situatie in Griekenland en leg graag de link met de positie van de euro. Daardoor wordt duidelijk dat de EU onvoldoende instrumenten en bevoegdheden heeft om in te grijpen in een dergelijke crisissituatie. De opmerkingen over de governance zijn dus ook van toepassing op het Stabiliteits- en Groeipact. In de geannoteerde agenda wordt de aangescherpte governance voor de Lissabonstrategie gekoppeld aan de economische governance. Voor de lange termijn is inderdaad noodzakelijk dat de doelstellingen in het Stabiliteits- en Groeipact beter afdwingbaar zijn. Wat is de opvatting van de minister-president daarover? Hoe wordt aan de economische governance invulling gegeven, rekeninghoudend met de verantwoordelijkheden en de bevoegdheden van de nationale lidstaten? Het lijkt ons wenselijk dat er een gezamenlijke exitstrategie komt om te kunnen voldoen aan de eisen van het Stabiliteits- en Groeipact. Wordt daaraan gewerkt, of is het nog steeds een kwestie van ieder voor zich? Voor de korte termijn is noodzakelijk dat Griekenland er bovenop komt. Het begrotingstekort moet dus worden teruggebracht. De Grieken zijn daarmee bezig, maar zij zijn er nog niet. Het lijkt ons nu het meest logisch om het spoor van het IMF te volgen. Wij zijn er geen voorstander van om een nieuw instituut op te tuigen. Er moet gebruik worden gemaakt van de beschikbare expertise. Graag willen wij de garantie dat hulpvragen van een euroland aan het IMF niet betekent dat laatstgenoemde een vinger in de pap heeft als het gaat om het beleid van de gehele eurozone en de andere eurolanden. Het is terecht dat er een parlementair voorbehoud wordt gemaakt. Volgende week moet dat duidelijk in het verslag staan.

Ik ga in op de klimaatverandering. Op 9 februari jl. heeft de Kamer een uitgebreid verslag ontvangen van de klimaatconferentie. Europa wist in de onderhandelingen in de eindfase geen stempel te drukken. Oud-minister Cramer zei dat de Europese lidstaten niet met één gezicht naar buiten treden. Zij legde ook de vinger bij het gebrekkige proces van internationale klimaatonderhandelingen. In de laatste regels van het verslag lezen wij het volgende: "We zullen met de EU meer dan voorheen moeten inspelen op de belangen van andere landen om tot resultaat te komen. Het versterken van bestaande coalities en het vormen van nieuwe, kan hierbij een belangrijke rol spelen."

De ChristenUnie-fractie dringt erop aan dat dit aan de orde wordt gesteld in de komende vergadering van de Europese Raad. De inhoudelijke doelstellingen van Europa zijn belangrijk. Daarover zullen wij zeker nader spreken, onder andere naar aanleiding van de recente brief die de Kamer heeft ontvangen. Het proces is nu echter het meest belangrijk.

ChristenUnie wil statiegeld op kleine flesjes

Tue, 23 Mar 2010 16:32:17 +0100

Kleine PET-flesjes zijn populair zwerfafval. De flesjes waarin met name water wordt vervoerd, zijn gemaakt als wegwerpvoorwerp en vinden lang niet altijd de gangbare route naar de afvalverwerking. Kamerlid Esm� Wiegman ziet een oplossing voor dit probleem en pleit voor statiegeld op de flesjes: ,,Statiegeld heeft zichzelf bewezen als zeer goed systeem voor Nederlanders die bewust met geld en milieu willen omgaan."

In het debat over afvalverwerking laat Wiegman vandaag cijfers zien van Recycling Netwerk, waaruit blijkt dat in 2010 nog geen 15% van de op de markt gebrachte kunststof flesjes zal worden ingezameld. Terwijl voor kleine PET-flesjes een 55% inzamelverplichting wettelijk is vastgesteld.

Veel lokale bestuurders en beleidsmakers steunen het pleidooi van Wiegman en zien in dat voor de inzameling van kunststof flessen en flacons, het statiegeldsysteem het meest effectief en efficiënt is. Wiegman: ,,Statiegeld leidt tot het beste inzamelresultaat. Daarom moet het bestaande statiegeldsysteem alsnog een goede wettelijke verankering krijgt in het verpakkingenbesluit, en uitgebreid worden naar kleine flesjes en blikjes.” Volgens Wiegman draagt dit bij aan een verhoging van de inzamelresultaten van kunststof verpakkingen, het verhogen van de hergebruikdoelstellingen van het verpakkingenbesluit, en het terugdringen van zwerfafval van verpakkingen.

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg afval en verpakkingen

Mon, 26 Apr 2010 14:07:26 +0200

Mevrouw Wiegman-Van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Vandaag staat er een grote hoeveelheid brieven op de agenda. Daarom leg ik slechts op een aantal onderwerpen de vinger, allereerst op de AVI's. Bij de AVI's moeten wij eerst de vraag stellen of wij spreken over tekorten aan brandbaar restafval of over een overcapaciteit aan vuilverbranders die opgelost moet worden. Volgens de ChristenUnie gaat het om het laatste. Wij waren een tijdje geleden dan ook erg blij dat de minister -- toen nog minister Cramer -- een moratorium afkondigde voor de bouw van nieuwe AVI's. In de afgelopen tijd is het convenant opgesteld.

De ChristenUnie vraagt zich af of dit convenant krachtig genoeg is. Verder vraagt de ChristenUnie zich af hoeveel body die R1-status voor AVI's heeft. Ik heb namelijk begrepen dat dit betekent dat de AVI's ook een nuttige toepassing geworden zijn. Ik heb in dit kader dezelfde zorgen als mevrouw Vietsch, namelijk dat producthergebruik, materiaalrecycling en verbranding op dezelfde voet komen te staan. Het is allemaal "nuttige toepassing" en volgens mij kan dat niet de bedoeling zijn. Het begrip "nuttige toepassing" mogen wij niet uithollen. Het is bovendien ontzettend jammer dat recyclingbedrijven als gevolg daarvan enigszins terughoudend geworden zijn om verder te gaan op de weg van investeren en innoveren. Minister Cramer heeft steeds aangegeven te zullen sturen op de minimumstandaarden. Het is een slechte zaak als de materiële inhoud van het begrip "minimumstandaard" vervolgens wordt verlaagd. Ik ontvang graag een reactie van de minister op deze situatie.

Ik heb een simpele vraag over de kledinginzameling. Hoe staat het met de uitvoering van de motie van de ChristenUnie met betrekking tot kleding- en textielinzameling? Ketengericht afvalbeleid in de textielinzameling en afschaffing van de inzamelvergoeding zijn belangrijke punten waarvoor nog geen duidelijk beleid is vastgesteld. De Kamer was het wel daarover eens na het aannemen van onze motie.

Verder vraag ik aandacht voor de kunststofinzameling. Ik krijg wisselende berichten binnen over de behaalde resultaten tot nu toe. De consumenten uit mijn eigen omgeving ervaren die inzameling als positief. Zij zamelen nu namelijk massaal gescheiden in en zijn verbaasd over de hoeveelheid plastic die omgaat. In die zin worden zij goed geprikkeld om bewust met materiaal om te gaan. Ik ben echter wel erg benieuwd naar het oordeel van de minister over het resultaat tot nu toe. Recycling Netwerk concludeert bijvoorbeeld dat de resultaten tegenvallen. Voor de PET-flesjes is een inzamelverplichting van 55% vastgesteld, maar een studie van Recycling Netwerk constateert dat in 2010 nog geen 15% van de op de markt gebrachte kunststofflesjes zal worden ingezameld. De ChristenUnie vraagt zich daarom ook af of het niet de hoogste tijd is voor statiegeld op PET-flesjes. Veel lokale bestuurders en beleidmakers zijn ook van mening dat het statiegeldsysteem het meest effectief en efficiënt is voor de inzameling van kunststof flessen en flacons. Geen ander inzamelsysteem kan zich meten met het statiegeldsysteem qua bereikte inzamelresultaten of draagvlak onder de bevolking. Het is dan ook van belang dat het bestaande statiegeldsysteem alsnog een goede wettelijke verankering krijgt in het Verpakkingenbesluit. Het een en ander ligt daarvoor al klaar. Mogelijkerwijs wordt dit ook uitgebreid naar kleine flesjes en blikjes, zoals onder meer in Duitsland het geval is. Dat draagt verder bij aan de verhoging van de inzamelresultaten van kunststofverpakkingen, het verhogen van de hergebruikdoelstellingen van het Verpakkingenbesluit en het terugdringen van zwerfafval van verpakkingen. Kortom, dit is winst op heel veel terreinen.

Tot slot ga ik in op de verwijderingsbijdragen. De RND pleit voor direct afschaffen van de verwijderingsbijdrage, eventueel tijdelijk. Met de reserves kan nog circa tien jaar gezorgd worden voor inzameling en recycling. Intussen kunnen de kosten van recycling in de prijs van het product worden verwerkt. Ik ontvang graag een reactie van de minister hierop, want een verwijderingsbijdrage op zich garandeert niet zo veel. De ChristenUnie ziet liever een betere controle op export van tweedehands apparatuur en afvalstromen naar de derdewereldlanden. Kan de minister met alle betrokken partijen om de tafel gaan zitten om te bespreken hoe in de toekomst wordt gezorgd voor de financiering en recycling van elektrische apparaten?

FIOM dankbaar voor inspanning van ChristenUnie

Mon, 22 Mar 2010 16:09:53 +0100

Organisatie FIOM, die hulp verleent bij onbedoelde zwangerschappen, afstand doen van kinderen en adoptie, is Kamerlid Esm� Wiegman erkentelijk voor het geld dat zij via een amendement in 2008 geregeld heeft. Dat heeft de organisatie vandaag in een presentatie van de resultaten en een gesprek met Wiegman gezegd.

Met het extra geld heeft FIOM kunnen investeren in voorlichtingsmateriaal; zo is hun website aanzienlijk verbeterd en konden folders worden ontwikkeld voor de wachtkamer van de huisarts. Ook is lesmateriaal gemaakt voor scholen, waarin de door de ChristenUnie gewenste koppeling is gemaakt tussen seksuele voorlichting en ongewenste zwangerschappen. Wiegman: ,,FIOM is nu beter in staat mensen te bereiken voor wie de drempel van het kantoor te hoog is en heeft zich op de kaart gezet als organisatie die opkomt voor moeders met een onbedoelde zwangerschap."

In het gesprek gaf FIOM aan dankbaar te zijn voor de resultaten en te hopen op continuiteit van het ingezette beleid door het laatste kabinet. Ook wil de organisatie aan de slag met betere hulpverlening rondom de 20-weken-echo en aandacht voor bijzondere doelgroepen, zoals Antillianen en Surinamers. Zij blijken relatief vaker een herhaalde ongewenste zwangerschap te hebben.

Wiegman: ,,Ik ben heel blij dat deze resultaten het gevolg zijn van het amendement en ik hoop op voortgang in de toekomst. Mijn wens is ook dat Eigen Kracht Conferenties meer worden toegepast: dit is een goed hulpmiddel voor tienermoeders en voorkomt dat ze aanspraak moeten maken op zwaardere en duurdere vormen van zorg."

Abortusdebat neigt naar loopgravenoorlog

Thu, 18 Mar 2010 16:27:05 +0100

Het debat over de abortusgrens wordt te weinig gevoerd op basis van inhoudelijke argumenten. Te vaak is er sprake van angst voor inperking van wetgeving en keuzevrijheid, waardoor een inhoudelijke redenatie niet op waarde wordt geschat. Esm� Wiegman: ,,Hierdoor krijgt het debat iets weg van een loopgravenoorlog".

Wiegman geeft vandaag een lezing op een themamiddag over geboortebeperking en abortus, een initiatief van studievereniging van de Universiteit in Leiden . ,,Het verrassende van kabinet Balkenende IV is dat er beweging en discussie mogelijk was. Het zou een groot verlies zijn als een nieuw kabinet de discussie weer een paar decennia terugplaatst,” aldus Wiegman.

De ChristenUnie heeft duidelijke principes en opvattingen op medisch-ethisch gebied. Afgelopen jaren heeft de partij er blijk van gegeven discussies graag op inhoudelijke gronden los te maken, zoals het verplaatsen van de abortustermijn of het moment waarop de 20-weken-echo plaatsvindt.

Aanbod vrijwilligers onbenut

Thu, 18 Mar 2010 16:28:17 +0100

Vrijwilligersorganisaties lopen tegen talloze problemen aan bij de aanvraag van subsidie. Hierdoor ontstaan er wachtlijsten met daarop geen cli�nten, maar vrijwilligers. De ChristenUnie wil dat deze trend stopt en daarom heeft Esm� Wiegman vandaag schriftelijke vragen ingediend.

Sinds de invoering van de WMO gaan gemeenten over de financiering van vrijwilligerswerk. Met prestatieveld 4 in het achterhoofd, waar wordt vastgesteld dat de vrijwillige inzet van burgers van grote waarde is voor de civil society, is het zorgwekkend dat het voor veel kleinschalige, vaak regionale, vrijwilligersorganisaties erg lastig is om subsidie aan te vragen.Vanwege hun aard kunnen ze niet bij één gemeente terecht voor hun subsidie. Soms moeten organisaties langs meer dan dertig gemeenten voor hun subsidieaanvraag. Dit werkt niet. Gemeenten wijzen dan andere algemene welzijnsorganisaties aan om de taken van deze specifieke regionale vrijwilligersorganisaties over te nemen.

Esmé Wiegman: ,,Juist in een week waarin vrijwilligerswerk centraal staat door NL Doet, blijkt dat het aanbod van mensen die zich belangeloos willen inzetten deels onbenut blijft. Dat is ongelofelijk jammer. Met name mensen met een psychische handicap zijn hiervan de dupe. Door hun ‘onzichtbare’ handicap komen ze namelijk moeilijk in aanmerking voor reguliere hulp en hebben dus baat bij een maatjesproject bijvoorbeeld.”

------

Vragen het lid WIEGMAN-VAN MEPPELEN SCHEPPINK (ChristenUnie) aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over het bericht dat steeds meer vrijwilligersorganisaties verdwijnen als gevolg van de invoering van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) (Nederlands Dagblad, 15 maart 2010)

1 Bent u op de hoogte van het bericht “WMO doet vrijwilligerszorg dag om[1]”?

2 Klopt het dat door het verdwijnen van regionale vrijwilligersorganisaties voor psychosociale hulp, wachtlijsten ontstaan met daarop geen patiënten, maar bereidwillige vrijwilligers?

4 Wat is uw mening over het gegeven dat het veel gemeenten nog niet lukt om het potentieel aan vrijwilligers onder hun inwoners optimaal te benutten?

5 Movisie vreest dat de WMO het slachtoffer wordt van de bezuinigingen bij gemeenten. Welke maatregelen kunnen getroffen worden om dit tegen te gaan?

6 Hoe beoordeelt u de moeizame subsidieaanvraag bij gemeenten voor psychosociale patiënten[2]?

7 Psychosociale patiënten dreigen tussen wal en schip te raken. Welke maatregelen zijn er mogelijk en nodig om de subsidieaanvraag voor psychosociale hulp te vergemakkelijken voor de aanvrager en te verduidelijken voor gemeenten? Bent u bereid deze maatregelen te treffen?

1 Nederlands Dagblad, 15 maart 2010

2 Mezzo, Hoofdpunten Evaluatie van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2007-2009, 1 maart 2010

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg milieuraad

Mon, 26 Apr 2010 11:50:39 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Excuses dat ik iets later was, maar ik zat in een ander algemeen overleg. De ChristenUnie steunt in grote lijnen de Nederlandse inzet bij de Milieuraad, zoals die te lezen is in de geannoteerde agenda. Toch heb ik nog een aantal opmerkingen.

Het gaat bij een Europees bodembeleid niet om een klein verschilletje op het punt van proportionaliteit. De vraag is niet slechts of we de juiste instrumenten gebruiken, dit gaat veel verder. Bodem is geen grensoverschrijdend probleem waar we grensoverschrijdende oplossingen voor nodig hebben. Ook vanuit het principe van subsidiariteit vallen er dus kritische kanttekeningen te plaatsen. We vragen de minister dan ook -- netjes gezegd -- om haar poot stijf te houden.

Wij vragen de minister ook om stevig in te zetten op de inbreng van de Milieuraad in het besluitvormingsproces inzake de EU-2020-strategie. De ChristenUnie heeft steeds aandacht gevraagd voor de samenhang tussen de economische, de ecologische en de sociale crises. De heer Vendrik verwees naar de motie van collega Peters, maar de ChristenUnie heeft al veel eerder een motie ingediend. Daarin werd ertoe opgeroepen om die samenhang ook in de EU-2020-strategie terug te laten komen. Die strategie moet een groen hart krijgen. Er moet een heldere en samenhangende visie komen en er moeten overkoepelende, kwantitatieve doelen op alle terreinen van duurzaamheid worden gesteld. Tevens moet er een duidelijk plan van aanpak komen voor een effectief beleid. Vervolgens kan dan ook gestuurd worden op een brede set van economische, milieugerelateerde en sociale indicatoren.

Op het gebied van biodiversiteit kan Nederland een heel mooie voortrekkersrol spelen binnen Europa. We kunnen als geen ander Europees land laten zien wat er mogelijk is aan behoud en herstel van biodiversiteit in een dichtbevolkt land met veel verstedelijking en een hoog ruimtegebruik. De ChristenUnie ziet graag dat het verlies aan biodiversiteit en de achteruitgang van ecosysteemdiensten in de EU is gestopt vóór 2020 en dat zowel de biodiversiteit als de ecosysteemdiensten dan zo veel mogelijk zijn hersteld. Bovendien zien we natuurlijk graag een Europese inspanning voor behoud en herstel van de wereldwijde biodiversiteit.

Tot slot heeft de ChristenUnie echt moeite met de tekst van de geannoteerde agenda onder het kopje "klimaatverandering". Daar wordt melding gemaakt van het voortzetten van de Europese leiderschapsrol, over een voorlopersfunctie, bruggenbouwer, constructieve voorstellen, et cetera. Laten we echter het uitgebreide verslag van 9 februari en vooral ook de werkelijkheid die we in Kopenhagen gezien en ervaren hebben, niet vergeten. Europa heeft geen stempel kunnen drukken op de onderhandelingen in de eindfase. De voorganger van deze minister schrijft in haar brief van 9 februari over een gebrek aan één gezicht. Dat legt ook de vinger bij het gebrekkige proces van internationale klimaatonderhandelingen. Aan het eind van die brief wordt geopperd: "We zullen met de EU meer dan voorheen moeten inspelen op de belangen van andere landen om tot een resultaat te komen. Het versterken van bestaande en vormen van nieuwe coalities kan hierbij een belangrijke rol spelen". Het zou ons een lief ding waard zijn als de minister dat aan de orde stelt in de Milieuraad. Er zou van alles en nog wat gezegd kunnen worden over de inhoudelijke doelstelling van Europa, maar laten we dit moment echt gebruiken om het proces met elkaar te bespreken. Dat lijkt me nu het allerbelangrijkste.

Mevrouw Ouwehand (PvdD): Ik heb een vraag over biodiversiteit. Ik ken de inzet van de ChristenUnie voor het behoud van natuur en ecosystemen en ook als het gaat om de druk van Europa en Nederland op de ecosystemen wereldwijd; ik noem even concreet de soja. Die inzet van de ChristenUnie heeft altijd de juiste ambitie. Daarom vraag ik mevrouw Wiegman of zij het namens haar fractie niet jammer vindt dat Nederland nu nog geen keuze wil maken omdat het allemaal wel realistisch, haalbaar en betaalbaar moet zijn? Dat betekent dus dat we niet voluit kiezen voor het doel om ook het wereldwijde verlies aan biodiversiteit tegen te gaan.

De voorzitter: En uw vraag is?

Mevrouw Ouwehand (PvdD): Ik wil graag weten of de ChristenUnie-fractie niet met de PvdD-fractie teleurgesteld is over het voorbehoud dat het allemaal wel realistisch en haalbaar moet zijn. Dat vormt namelijk een belemmering voor de ambitie die we nu aan de dag moeten leggen omdat we simpelweg niet anders kunnen.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik heb daarnet het interruptiedebatje gevolgd tussen het CDA en de PvdD en heb het idee dat ik daarin nu ook partij zou moeten kiezen, maar laat ik gewoon bij mijn eigen tekst blijven. De heer

Vendrik (GroenLinks): Ja, kies eens partij!

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik kies partij, ik kies voor de ChristenUnie, dus ook voor de woorden die ik zojuist heb uitgesproken over biodiversiteit. We hebben een hoge ambitie en ook de tekst in de geannoteerde agenda over de inzet van Nederland spreekt me ontzettend aan. Laten we die ambitie dan wel echt serieus nemen.

De voorzitter: U hoeft niet te herhalen wat u net gezegd heeft.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Oké, voorzitter, maar dat is het. Laat ik dit er nog aan toevoegen: als je jezelf serieus neemt, neem je daarin ook haalbaarheid en realisme mee. Daarmee doe je niets af aan je ambitie, maar je zorgt voor een goede combinatie.

Mevrouw Ouwehand (PvdD): Ik heb een korte vervolgvraag.

De voorzitter: Lukt u dat?

Mevrouw Ouwehand (PvdD): Ja, dat meen ik nu wel. Er wordt natuurlijk wel afbreuk gedaan aan die ambitie, want er wordt heel duidelijk benadrukt dat we pas kiezen zodra we meer duidelijkheid hebben. Als je de fiches en de mededelingen goed leest, zie je dat haalbaarheid en betaalbaarheid boven die ambitie staan. Mevrouw Wiegman kan dus niet overeind houden dat er geen afbreuk wordt gedaan aan die ambitie.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Nee, maar daarom zeg ik dus ook dat we niet moeten inboeten op die ambitie; die staat overeind. We moeten daarbij echter wel het realisme, de haalbaarheid en de werkbaarheid van een en ander meenemen. Ik kies dus toch voor die goede combinatie.

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg ambulancezorg

Mon, 26 Apr 2010 11:52:16 +0200

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. De ambulancezorg vond de onmisbare eerste schakel in de keten van acute zorg. Het is erg belangrijk dat deze vorm van zorg continu beschikbaar is en goed wordt afgestemd met andere hulpverleningsdiensten binnen de keten van acute zorg en de veiligheidsregio's. Voor mijn fractie zijn eenduidige publieke borging en aansturing van de meldkamer belangrijke uitgangspunten. De ChristenUnie steunt de algemene lijn in de brief van de minister die de Kamer begin deze week bereikte. Dat er een omslag is gemaakt van het aanbesteden van ambulancezorg naar het verlenen van vergunningen is dan ook een goede zaak. Jaren geleden sprak Arie Slob nog over ambulancezorg als een vreemde eend in de bijt. Destijds was er nog geen sprake van regionale aansturing. Dat is veranderd. Zoals de brief aangeeft, wordt er steeds meer op regionaal niveau aangestuurd en wordt er ook een koppeling gemaakt met de veiligheidsregio's. Dit bestuurlijke en organisatorische afstemmingsproces zorgt voor een verankering in de keten van zorg en in de keten van openbare orde en veiligheid. Kortom: er is de afgelopen jaren veel gebeurd. De voorgestelde stappen van de minister lijken mij dan ook heel logisch.

De minister geeft een aantal prikkels die voor de beste prijs-kwaliteitverhouding binnen de ambulancezorg moeten zorgen. In het convenant met Ambulancezorg Nederland worden deze prikkels meer verduidelijkt: maatstafconcurrentie en prestatiebekostiging. Die zijn helder. Wil de minister ingaan op de efficiencytaakstelling? Hij wil de ambulancezorg een efficiencytaakstelling opleggen die de zelfde doelmatigheid moet genereren als wanneer er een open procedure geweest was. Ik krijg graag antwoord op mijn vraag wat de consequenties daarvan zijn voor Ambulancezorg Nederland als zij die efficiencytaakstelling niet haalt.

De minister gaat ook in op de vraag over buitenlandse toetreders. Als ik het goed begrijp, vervalt het gehele aanbestedingsproces door de omslag naar het vergunningenstelsel. De ChristenUnie concludeert dat de recente uitspraken van het Europese Hof van Justitie over het schenden van de Europese aanbestedingsrichtlijnen door Duitsland geen gevolgen heeft voor de Nederlandse situatie. Vandaag krijg ik graag de bevestiging van de minister van deze conclusie.

Er is veel gesproken over grensoverschrijdende samenwerking. Het ondertekenen van de beschikking over grensoverschrijdend spoedeisend ambulancevervoer juicht de ChristenUnie toe. Het is goed dat de intenties op papier staan, maar het komt nu wel aan op een goede uitvoering. De ChristenUnie ziet graag informatie tegemoet over hoe dat er precies uit komt te zien. Ook de ChristenUnie maakt zich zorgen over de aanrijdtijden in de dunbevolkte buitengebieden. Collega Schermers van het CDA is daarop uitgebreid ingegaan. Collega Van der Veen deed dat ook zeer uitgebreid, nog beeldender. Laat ik dit punt eraan toevoegen: het ministerie voor Wonen, Wijken en Integratie heeft zich de afgelopen maanden actief beziggehouden met bevolkingskrimp. Ik vraag de minister om betrokken te blijven bij deze tendensen, zodat hij er heel direct op kan inspelen als het gaat om de bereikbaarheid van acute zorg en het ambulancevervoer.

Toename euthanasiemeldingen zet kwaliteit toetsing onder druk

Fri, 05 Mar 2010 17:21:32 +0100

Kamerlid Esm� Wiegman constateert dat het werk van de toetsingscommissies voor euthanasie te zwaar wordt. Dit komt door de toename van het aantal meldingen van actieve levensbe�indiging. Wiegman: ,,Hierdoor dreigt verzakelijking van de toetsingsprocedure en is er geen tijd meer voor het persoonlijke verhaal achter de euthanasie."

En: ,,Dat verhaal is ontzettend belangrijk willen we in de toekomst het aantal gevallen terugdringen en zorgvuldigheid blijven waarborgen,” aldus Wiegman, na afloop van het jaarcongres van Reliëf (christelijke vereniging van zorgaanbieders).

Verder vindt Wiegman dat binnen de zorg een verandering nodig is van een kenniscultuur naar een relatiecultuur. ,,Momenteel denken we veel te sterk in protocollen, alsof alles daarin te gieten is,” aldus Wiegman.

Wiegman: Overheid moet niet wegkijken bij asbest

Thu, 18 Feb 2010 14:19:08 +0100

Het kabinet heeft te weinig oog voor asbeststortplaatsen. Uit onderzoek blijkt dat maar liefs 73% van de stortplaatsen niet (geheel) volgens de regels werkt. Dat is veel te veel, aldus Kamerlid Esm� Wiegman vandaag in een debat over asbest. ,,Is de regelgeving zo complex dat er een schaap met 5 poten wordt gevraagd?"

Uit onderzoek blijkt dat maar liefs 73% van de stortplaatsen niet (geheel) volgens de regels werkt. Dat is veel te veel, aldus Kamerlid Esmé Wiegman vandaag in een debat over asbest. ,,Is de regelgeving zo complex dat er een schaap met 5 poten wordt gevraagd?”

Het asbest is van ons allemaal. Het zit in onze huizen en gebouwen. Uit brieven en gesprekken krijgt Wiegman echter de zorgelijke indruk dat niet iedereen zich eigenaar toont van waar hij verantwoordelijk voor is. Zelfregulering blijkt niet naar tevredenheid te functioneren. Het certificeringssysteem lijkt een papieren tijger; het kabinet haalt stevig uit naar gemeenten. Gemeenten geven blijk via een stevige brief van de VNG dit niet terecht te vinden. De rol van de provincies komt in de kabinetsbrieven nauwelijks aan de orde. Wiegman: ,,De burger maakt zich ondertussen zorgen. Dat is zichtbaar in een plaats als Sliedrecht, waar ik vorige week op werkbezoek was, waar een heftige discussie plaatsvindt over de asbeststort in de Derde Merwedehaven.”

Wiegman vroeg de minister aan de hand van de casus Derde Merwedehaven en met de kritiek van de VNG uiteen te zetten wie waarvoor verantwoordelijk is en wat dat betekent voor de besluitvorming. De stortplaats redeneert vanuit acceptatieplicht, de gemeente voelt zich verantwoordelijk, de provincie is medeverantwoordelijk. ,,Wie heeft hier het laatste en doorslaggevende woord? De burger, de gemeente, de provincie, of het geld...?” vraagt Wiegman zich af.

Kamerbijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg bevolkingskrimp

Fri, 19 Mar 2010 13:07:14 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Soms duurt het tijden voordat iets echt als een probleem wordt herkend en aangepakt. Voor het thema krimp is dit anders. Een paar jaar geleden kenden wij het woord nog niet eens, want alles stond in het teken van groei. Nu is er volop aandacht voor krimp na alarmerende berichten uit gebieden als Oost-Groningen, Limburg en Zeeland. Krimp vraagt om een andere wijze van denken, zowel landelijk als lokaal. Vrijwel alle instrumenten en middelen op het gebied van de ruimtelijke ordening en bekostiging gaan uit van groei en opbrengsten van grond en gebouwen. Woningbouwprogramma’s gaan uit van groei en kwantiteit, terwijl krimp juist afname en de uitdaging van het behoud van kwaliteit betekent. Mijn fractie heeft al vroeg aandacht gevraagd voor de noodzaak van andere instrumenten. Het kabinet heeft toegezegd dat het in de verstedelijkingsafspraken 2010-2020 hiermee rekening zal houden, maar naast geld zijn bestuurlijke samenwerking en een regie- en toezichtsrol van provincies toverwoorden.

Ik onderstreep dat krimp ook kansen biedt. Ik was een tijdje geleden in West-Friesland waar in kleine kernen behoorlijk wat problemen zijn met leegstand en dreigende verpaupering. De Vereniging Dorpsbelangen zag in die situatie echter ook een toename van de betrokkenheid op elkaar en een groeiend bewustzijn van de bewoners dat zij er met elkaar de schouders onder moeten zetten om te waarderen wat zij wel hebben en om dat beter te kunnen gebruiken en delen. In de Kamer wordt natuurlijk gesproken over de grote lijnen, maar wij kunnen wel ons voordeel doen met de verhalen van de mensen die het direct treft. Wij kunnen leren van hun ideeën en hun manier van samenwerken. Die kleine initiatieven verdienen onze steun.

Waar in steeds meer delen van Nederland sprake is van krimp, is er nog steeds groei in grote delen van de Randstad. Zijn de kansen en belemmeringen van groei en krimp en hun onderlinge samenhang wel voldoende in beeld, zo vraag ik aan de minister. Zijn de prognoses van groei en krimp nog up-to-date in het licht van de economische ontwikkelingen in het afgelopen jaar?

In het verleden is geprobeerd krimp tegen te gaan door het verhuizen van rijksdiensten naar andere regio’s om daar meer werkgelegenheid te bieden. Nu moeten wij concluderen dat krimp niet overal te sturen valt; er kan hooguit wat worden bijgestuurd. Waar mensen wegtrekken, kunnen niet alle voorzieningen worden gehandhaafd. Dan moeten er keuzen worden gemaakt. Naar mijn mening moeten wij er vooral voor zorgen dat het niveau van de basisvoorzieningen op peil blijft om te voorkomen dat die voorzieningen elkaar wegconcurreren.

Het valt mij op dat de nadruk wordt gelegd op de effecten van krimp op de woningsector, het onderwijs en overige voorzieningen. Dit zijn belangrijke beleidsterreinen en die aandacht is terecht, maar er is weinig aandacht voor de effecten van krimp op de behoefte aan bedrijventerreinen en mobiliteit. Dit lijkt mij niet erg logisch, want er is een direct verband. Als de beroepsbevolking daalt door de optredende vergrijzing, neemt ook de behoefte aan bedrijventerreinen af, te meer als er tegelijkertijd een verschuiving van werkgelegenheid plaatsvindt bijvoorbeeld naar de zorgsector.

Voor bedrijventerreinen wordt verwezen naar het onlangs afgesloten Convenant Bedrijventerreinen met provincies en VNG. In dit convenant wordt echter geen aandacht besteed aan de krimpproblematiek. Er is behoefte aan ruimte voor kleinschalige bedrijvigheid. Die kan echter ook zonder nieuwe bedrijfsterreinen worden gerealiseerd.

In het actieplan ontbreken kaarten en cijfers van de ontwikkeling van de beroepsbevolking. Is de minister bereid die cijfers zo snel mogelijk beschikbaar te stellen, de effecten van de krimpende bevolking toe te voegen aan het actieplan Krimp en deze ook te laten doorwerken in het Convenant Bedrijventerreinen en de nieuwe versies van de MIRT-gebiedsagenda’s?

In krimpgebieden zal de groei van het verkeer, met name in de spits, minder groot zijn. De vraag is of hiermee voldoende rekening wordt gehouden in de verkeersmodellen die worden gebruikt voor de netwerkanalyses, de LMCA’s, die doorwerken in het MIRT. Het valt mij op dat in veel krimpregio’s extra infrastructuur nog steeds als oplossing wordt gezien voor de krimp. Ik waag dit te betwijfelen. Krimp is een gegeven en je kunt krimp niet tegenhouden met extra infrastructuur. Sterker nog, door extra infrastructuur worden reistijden korter en wordt het gemakkelijker om elders te wonen of te werken. Zijn de bewindslieden van mening dat krimp ook op de agenda van minister Eurlings moet komen te staan, juist nu het geld schaarser wordt?

Ik dring erop aan dat er meer aandacht wordt besteed aan de relatie tussen krimp, plancapaciteit en verdichting. Ik pleit er namens mijn fractie voor om demografische ontwikkelingen en ruimtelijke kwaliteit meer in samenhang te bekijken. Is de minister bereid dit alles in beeld te brengen en de Kamer daarover nog voor de zomer te informeren? De kracht van krimpregio’s is dat er veel groene ruimte is. Die kwaliteit moet worden behouden.

Het College van Rijksadviseurs bracht eind vorig jaar een bezoek aan de regio Groningen-Assen en verbaasde zich erover dat er ondanks de krimp sprake is van vergaande uitbreidingsnieuwbouw die het landschap onnodig aantast. Individuele gemeenten lijken krimp te ontkennen door een overmatige plancapaciteit. Zij gaan met hun plannen verder dan op basis van bevolkings- en huishoudenprognoses nodig zou zijn. Het gevolg is een onnodige ontwikkeling van uitbreidingslocaties, omdat men denkt op die manier nieuwe inwoners te kunnen aantrekken. Ik krijg graag een reactie van de bewindslieden op de mening van de rijksadviseurs. Hier is actie gewenst en een meer beperkend optreden.

Met de minister van VROM is wel eens gesproken over de mogelijkheid om de toepassing van SER-ladder te verbreden tot woningbouw en om gebruik te maken van de mogelijkheden daartoe in de AMvB Ruimte.

Ik herinner mij nog het debat over het MIRT. De minister noemde zichzelf toen het arme neefje van minister Eurlings. Het Topteam legt de minister een aantal mooie aanbevelingen voor. Het raadt hem aan te bezien of het MIRT ook goede kansen biedt, niet zo zeer voor het aanleggen van nieuwe wegen, maar wel voor bijvoorbeeld het bereikbaar houden van het onderwijs door investeringen in het leerlingenvervoer en voor de bereikbaarheid van zorg en welzijn. Ik zie mogelijkheden voor dit arme neefje om wat rijker te worden door vooral met de “T” in het MIRT aan de slag te gaan.

Ik heb een groot deel van dit debat gemist, maar een beleidsmedewerker heeft meegeluisterd. Ik begreep van hem dat de fractie van de Partij van de Arbeid goede opmerkingen heeft gemaakt over de bekostigingsstelsels en de effecten van wet- en regelgeving op groei en krimpgebieden. Ik ben benieuwd wat hierop wordt geantwoord.

Ik sluit af met de opmerking dat het Topteam een aantal stevige aanbevelingen bij de rijksoverheid neerlegt. Het zijn goede aanbevelingen, maar ze verdienen nadere uitwerking en concretisering. Dit geldt met name voor de verdeling van het geld. Daarbij kan de minister rekenen op de steun van de fractie van de ChristenUnie voor de principes van solidariteit en samenwerking. De uitvoering van een en ander vraagt veel aandacht en afstemming. Ik vermoed dat veel mensen hier vandaag niet alleen op de publieke tribune zitten omdat zij een bepaalde krimpregio vertegenwoordigen, maar misschien juist wel omdat zij een krachtige groeiregio vertegenwoordigen en benieuwd zijn wat de gevolgen van dit beleid zijn voor hun gebied.

Kamerbijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg arbeidsparticipatie ouderen

Mon, 08 Mar 2010 15:02:55 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink(ChristenUnie): Voorzitter. Ik vervang mijn collega Ortega vandaag in deze commissie. Het is misschien wel de grootste paradox van dit moment. Enerzijds wil het kabinet dat ouderen langer doorwerken en anderzijds hebben ouderen nog steeds grote moeite om een plek op de arbeidsmarkt te veroveren. Mijn fractie krijgt al jaren vele brieven en mails van mensen die aangeven dolgraag te willen werken, maar hun leeftijd blijkt steeds een struikelblok te zijn. In 2006 heeft de ChristenUnie middels de motie-Rouvoet/Verhagen daarom al verzocht een Actieteam 45+ in te stellen met als prioritaire doelstelling de ouderenwerkloosheid terug te dringen. Er is destijds de nodige actie ondernomen, maar we zijn er nog lang niet. De ouderenwerkloosheid neemt af, maar is nog onverminderd hoog. Als oorzaken noemt het kabinet onder andere negatieve beeldvorming bij werkgevers, leeftijdsdiscriminatie, hoge relatieve loonkosten, het bestaan van ontziemaatregelen en gebrek aan scholing. De minister ziet de oplossing vooral in demotie. Dat is de ChristenUnie toch iets te kort door de bocht. Beeldvorming is minstens zo bepalend. De ouderen worden niet meer gezien als waardevolle, loyale arbeidskrachten maar als inflexibele dure werknemers. Dat beeld wil de ChristenUnie graag bestrijden. Er moet waardering komen voor ouderen. Dat doe je niet door te roepen dat de loonkosten omlaag moeten. Alle zeilen moeten bijgezet worden om ouderenwerkloosheid te bestrijden, stelt het kabinet. Hoe kan het dan dat het Actieteam Talent 45+ nu wordt afgebouwd? Je zou verwachten dat er juist meer actie zou komen. De minister lijkt het hoofd in de schoot te gooien en stelt dat er rekening mee gehouden moet worden dat de in de afgelopen jaren behaalde resultaten de komende periode niet zullen worden geëvenaard. De ChristenUnie kent de minister niet op die manier. De minister is altijd strijdlustig en ik daag hem uit de ambitie voor het komende jaar te formuleren waar het gaat om de stijging van de arbeidsparticipatie van mensen boven de 55 jaar. Daarnaast pleit de ChristenUnie voor het in stand houden van het project Talent 45+, al dan niet in vernieuwde vorm, zodat er weer een impuls wordt gegeven aan het aan werk helpen van ouderen. Ik ontvang graag een toezegging van de minister.

Tijdens de begrotingsbehandeling 2009 heeft mijn fractie al nadrukkelijk aandacht gevraagd voor belemmerende bepalingen in cao’s die doorwerken voor ouderen bemoeilijken. Er is toen een motie van de ChristenUnie aangenomen die onder meer verzoekt om aanvullende maatregelen te nemen mocht blijken dat er onvoldoende voortgang op dit punt wordt geboekt. Hoe is volgens de minister de stand van zaken ten aanzien van de belemmerende bepalingen in cao’s? Mij bereiken berichten dat het nog niet overal beter gaat. Ik kreeg van een collega een recent voorbeeld bij de KLM door waar in de cao voor cabinepersoneel staat dat met 56 jaar de arbeidsovereenkomst wordt beëindigd. Voor cabinepersoneel kan ik me voorstellen dat er uit veiligheidsoogpunt iets voor te zeggen is, maar dan zou ik een bepaalde vorm van herplaatsing verwachten. Het is verontrustend dat juist bij overheidsinstellingen ouderen eerder terug moeten treden. De minister gaat niet over individuele gevallen, maar mijn collega kreeg onlangs een brief van een plaatsvervangend vestigingsdirecteur bij de Dienst Justitiële Inrichtingen. Deze persoon wordt binnenkort 60 jaar en kan in aanmerking komen voor functioneel leeftijdsontslag. Hij heeft plezier in zijn werk en wil graag aanblijven, maar zijn functie wordt niet verlengd omdat in het kader van de reorganisatie DJI de uitstroom van medewerkers bevordert die gezien hun leeftijd en/of de regelingen daartoe in staat worden gesteld. Deze mijnheer is nog geen 60 jaar en wordt nu al geacht te stoppen. Dat is toch leeftijdsdiscriminatie? Hoe kan een overheid enerzijds doorwerken promoten terwijl dezelfde overheid anderzijds doorwerken belemmert? Ik wil vandaag een harde toezegging van de minister dat dit soort praktijken bij de overheid vanaf nu afgelopen is.

De sollicitatieplicht is veel ouderen een doorn in het oog en ik kan mij daar wel wat bij voorstellen. Als je elke week brieven moet versturen en elke week negatieve reacties krijgt, wordt je zelfvertrouwen niet bepaald versterkt. Zo kan een sollicitatieplicht zelfs contraproductief gaan werken. Ik ben het met de minister eens dat de sollicitatieplicht niet afgeschaft moet worden, maar kan het niet anders? De minister geeft zelf aan dat er alternatieve sollicitatiemethoden zijn, maar laat die methoden dan ook meetellen bij het aantal sollicitaties. Nu kijkt het UWV vooral naar het aantal brieven dat is verstuurd, maar dat moet echt anders. Kijk ook naar de inspanningen van ouderen. Wat doen ze eraan om een baan te krijgen? Dat kan volgens de ChristenUnie heel breed zijn. Verrichten ze vrijwilligerswerk dat hun kans op een betaalde baan vergroot? Voeren ze netwerkgesprekken? Laat dit soort aspecten meewegen bij de bepaling of voldaan wordt aan de sollicitatieplicht. Dat lijkt mij een stuk motiverender werken en effectiever om aan een baan te komen. Dat is het uiteindelijke doel, niet of er voldoende brieven zijn geschreven.

Tot slot sluit ik graag aan bij de opmerkingen van collega Van Hijum over de combinatie met mantelzorg. Dat lijkt me een heel belangrijk aandachtspunt als we het hebben over ouderenparticipatie.

Bijdrage Esm� Wiegman plenair wet voorkeursrecht gemeenten

Fri, 26 Feb 2010 15:05:56 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Ik ben blij dat ik hier bijtijds aanwezig kan zijn. Het is jammer dat ik de inbreng van mijn collega's heb gemist.

Het voorliggende wetsvoorstel vereenvoudigt de bekendmaking en de inwerkingtreding van een voorkeursrecht op gronden door gemeenten.

De ChristenUnie-fractie steunt deze vereenvoudiging. Met het voorkeursrecht moet zorgvuldig worden omgegaan omdat het de rechten van grondeigenaren beperkt. Dit instrument is echter noodzakelijk om grondspeculatie tegen te gaan en ervoor te zorgen dat de overheid waar nodig voldoende middelen heeft om gewenste ruimtelijke ontwikkelingen mogelijk te maken. Ik dank de minister voor het uitgebreide antwoord op de vragen van de ChristenUnie-fractie in de schriftelijke ronde. Enkele oneffenheden in het wetsvoorstel ten aanzien van het voorkeursrecht voor pachters zijn bij nota van wijziging hersteld, waarvoor dank. Wat betreft de ChristenUnie-fractie zijn er nog drie zaken die in het wetsvoorstel verduidelijking behoeven. Ten eerste de positie van het Kadaster en de gemeentelijke beperkingenregistratie. Ten tweede de onderhandse executoriale verkoop. Ten derde het rechtsgevolg van een voorkeursrecht.

Allereerst kom ik dus op de positie van het Kadaster en de gemeentelijke beperkingenregistratie bij de registratie van het voorkeursrecht. Momenteel wordt een voorkeursrecht door de gemeente ingeschreven in de gemeentelijke beperkingenregistratie. Dit is voor notarissen erg omslachtig. Notarissen moeten de Staatscourant afspeuren naar voorkeursrechten en de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (KNB) houdt daarom nu zelf een informele registratie bij. Het wetsvoorstel gaat ervan uit dat een voorkeursrecht pas geldt nadat dit is ingeschreven. Dit lost een groot deel van de problemen op en is van groot belang voor de rechtszekerheid. Deze regeling voorkomt dat de notaris een levering verzorgt terwijl achteraf blijkt dat op het perceel een voorkeursrecht van toepassing was. Het is na mijn vragen nu duidelijk dat het probleem dat een voorkeursrecht in de gemeentelijke beperkingenregistratie alleen op datum wordt geregistreerd en niet met het exacte tijdstip, niet nog voor het inwerkingtreden van de wet wordt opgelost. Wel vraag ik de minister hoe lang dit nog gaat duren. Uitstel is voor de praktijk zeer onwenselijk omdat dagelijks het risico bestaat dat percelen in strijd met een voorkeursrecht worden geleverd.

Hoewel er dus veel verbetert, vraagt de ChristenUnie-fractie toch of deze wijze van registreren het handigst is. het valt mijn fractie namelijk op dat het voorkeursrecht door het Rijk en de provincies bij het Kadaster wordt ingeschreven, maar door gemeenten in de gemeentelijke beperkingenregistratie. Dat onderscheid is voor de burger, de makelaar en de notaris -- de voornaamste raadplegers van de registratie -- onwenselijk. Is inschrijving bij één loket, het Kadaster, voor de raadplegers geen betere optie? Ik noem nog een aantal redenen. Registratie van het tijdstip is bij het Kadaster al geregeld en biedt een snellere oplossing. Bij het Kadaster wordt het besluit zelf ingeschreven, in de gemeentelijke beperkingenregistratie niet. Registreren bij het Kadaster biedt daarom potentieel lastenverlichting omdat er niet apart stukken bij de gemeente hoeven worden opgevraagd. Door inschrijving bij het Kadaster zijn alle relevante stukken voor een verkoop, levering et cetera zo veel mogelijk via één loket beschikbaar en hoeven notarissen niet meer een paar keer per dag in te loggen om zeker te weten dat er niet iets is gewijzigd. Voor alle wijzigingen bij het Kadaster zelf kan de notaris namelijk automatisch bericht krijgen. Alle gemeenten kunnen bij het Kadaster inschrijven, terwijl niet alle gemeenten momenteel zijn aangesloten op de landelijke voorzieningen die de inschrijving in de gemeentelijke registraties bundelt en naar het Kadaster stuurt. Het laatste voordeel is dat inschrijving bij het Kadaster technisch meer mogelijkheden biedt. Zo kan er bijvoorbeeld een koppeling met geo-informatie worden gemaakt, waardoor een vestiging van een voorkeursrecht op een gedeelte van een Kadastraal perceel mogelijk is.

Ik heb overwogen om af te wachten of dit punt wordt meegenomen bij de evaluatie van de Wet kenbaarheid publiekrechtelijke beperkingen onroerende zaken die bij mijn weten momenteel plaatsvindt, maar ik vrees dat dit nog wel even gaat duren. Daarom heb ik ervoor gekozen een amendement in te dienen waardoor artikel 7 lid 2 aangeeft dat de inschrijving bij het Kadaster plaatsvindt. Daarbij speelt een belangrijke rol dat ik ook een amendement heb ingediend om het rechtsgevolg van een voorkeursrecht te regelen in artikel 2 lid 2. Ik stel daarbij voor dat een vervreemding in strijd met de WVGem ongeldig is. Dat voorstel is in het belang van de gemeenten, maar is strijdig met het belang van de rechtszekerheid. Het is alleen werkbaar als wij er zoveel mogelijk zeker van kunnen zijn dat de notaris ongeldige overdrachten kan voorkomen. Vandaar toch de keuze voor de twee amendementen in samenhang.

Mijn tweede punt is de onderhandse executoriale verkoop. In de Wet voorkeursrecht gemeenten zijn een aantal vrijstellingen opgenomen. Zo mag een stuk grond waarop voorkeursrecht is gevestigd toch verkocht worden aan een andere partij dan de gemeente als er sprake is van een openbare executoriale verkoop. Er is dan immers een belang van de schuldeiser om de hoogst mogelijke opbrengst te krijgen voor de grond en dat mag zwaarder wegen dan het openbaar belang van de gemeente.

Er is echter onduidelijkheid over hoe dit zit als sprake is van een onderhandse executoriale verkoop. Voor notarissen is dit lastig, aangezien zij met de plicht worden opgezadeld om rekening te houden met het voorkeursrecht, terwijl onvoldoende duidelijk is in welke gevallen hiervoor vrijstelling geldt. Hierover mag geen onduidelijkheid bestaan. De fractie van de ChristenUnie heeft daarom gevraagd, de onderhandse executoriale verkoop op te nemen in de vrijstelling van artikel 10, 2e Wet voorkeursrecht gemeenten.

In de nota naar aanleiding van het verslag stelt de minister dat bij de wijziging van de WVG in 1996 met zoveel woorden de bedoeling is vastgelegd om de uitzondering te beperken tot de openbare executoriale verkoper. Tegelijkertijd constateert de minister dat er nog rechtszaken lopen over de interpretatie van de wet op dit punt. Na een nadere analyse van de wetsgeschiedenis is de indruk van de fractie van de ChristenUnie dat de bewering dat alleen openbare executoriale verkopen uitgezonderd zouden zijn niet valide is. De tekst in de vindplaats heeft namelijk geen betrekking op het onderscheid tussen openbare en onderhandse executoriale verkoop. Het gaat daarom om het onderscheid tussen alle openbare verkopen en de verplichte openbare verkopen. Ik heb daarom een amendement ingediend waarmee in artikel 10, tweede lid, onder E deze vorm van executoriale verkoop wordt opgenomen. Ik heb overigens begrepen dat de betrokken beroepsorganisatie vindt dat het punt van de onderhandse executie moet worden verduidelijkt in de wet.

Een punt van aandacht is hoe het voorgestelde amendement zich verhoudt tot het openbare belang van het voorkeursrecht van de gemeenten. Hier geldt dat ook na een executoriale verkoop het voorkeursrecht in stand blijft. Bovendien beslist de voorzieningenrechter uiteindelijk of ondershands mag worden verkocht, of dat er toch geveild moet worden. Ook kan de gemeente bij onderhandse verkoop meebieden, aangezien de grond wel openbaar moet worden aangeboden. In die zin is het woord "onderhands" in dit geval dus wat misleidend. Onderhandse executoriale verkoop is op dit moment voor de gemeente wellicht zelfs aantrekkelijker, aangezien bij openbare executoriale verkoop het hoogste bod bepalend is. Ook al heeft de gemeente het hoogste bod gedaan bij de inzet, de gemeente kan bij de afslag toch nog achter het net vissen als een andere partij eerder mijnt. Wel is in de openbare executoriale verkoop het biedingsproces transparanter. Om het belang van de gemeenten te waarborgen, heb ik daarom in mijn amendement een bepaling opgenomen dat een gemeente te allen tijde, ook bij onderhandse verkoop, de grond kan kopen voor een hoger bedrag dan de prijs die door een andere bieder aan de voorzieningenrechter is voorgelegd. Momenteel is dat alleen mogelijk als een belanghebbende bij de rechter de gemeente voordraagt als alternatieve koper. Ten slotte merk ik op dat er altijd nog de mogelijkheid van nietigverklaring conform artikel 26 is, om misbruik te voorkomen.

Ik heb nog een amendement ingediend over rechtsopvolging van een voorkeursrecht. Bij nota van wijzigingen is het nieuwe tweede lid van artikel 2 van de Wet voorkeursrecht gemeenten vervallen verklaard, aangezien dit niet het beoogde doel bewerkstelligt. Het gaat daarbij om de vraag of een vervreemding van grond waarop een voorkeursrecht rust geldig is of niet. IN de literatuur is daar nog steeds discussie over. Als zo'n vervreemding geldig is, is dat voor de betrokken overheid niet handig, omdat de grond dan toch aan de koper wordt overgedragen, en de gemeente achter het net vist. Als zo'n vervreemding niet geldig is, is er een probleem voor de koper, diens hypotheekhouder en de rechtszekerheid in het algemeen. De kunst is dus om het belang van de gemeenten veilig te stellen, en toch te zorgen dat er geen ongeldige vervreemdingen bij het Kadaster worden ingeschreven. Dat zou bereikt kunnen worden door de vervreemding toch ongeldig te verklaren, maar tegelijkertijd te regelen dat een voorkeursrecht pas geldt zodra het zichtbaar is. Om het laatste beter te regelen, heb ik het eerder vermelde amendement op artikel 7 ingediend. De ongeldigheid wordt met dit amendement geregeld.

Voor de rechtspraktijk is dan ook nog van belang waarom de vervreemding ongeldig is. Die reden is nodig om te bepalen of derden beschermd worden tegen ongeldige vervreemding, en of de ongeldige vervreemding nog te repareren is. Het eerder voorgestelde artikel 2, lid 2 is bij de nota van wijzigingen weer geschrapt, onder meer vanwege de ongeldigheid daarin, namelijk dat de vervreemder niet beschikkingsbevoegd zou zijn. Deze sloot niet goed aan bij de wetsgeschiedenis, de literatuur en de jurisprudentie. Ik stel daarom voor, te bepalen dat een vervreemding in strijd met deze wet ongeldig is om een andere reden, namelijk dat de grond niet overdraagbaar is. Daarmee wordt aansluiting gezocht bij een artikel waar de Hoge Raad ook naar heeft verwezen in het arrest-Weert, te weten artikel 3:83 BW. In dat artikel wordt bepaald dat eigendom en beperkte rechten niet overdraagbaar zijn indien de wet zich daartegen verzet. In het nieuwe lid 2 gaat de wet zich dus tegen zo'n overdracht in strijd met de WVG verzetten. Ik heb inmiddels begrepen dat het ook de wens is van het Kadaster dat de rechtsopvolging duidelijk in de wet wordt geregeld. Dat gebeurt naar mijn mening met mijn ingediende amendement.

Burgerinitiatief 'Uit vrije wil' is onaangename opleving van Paars

Wed, 10 Feb 2010 10:53:19 +0100

Een aantal Nederlanders is gestart met een handtekeningenactie om verruiming van hulp bij zelfdoding aan levensmoede ouderen op de agenda van de Tweede Kamer te krijgen. Esm� Wiegman vindt het burgerinitiatief 'Uit vrije wil' verontrustend: ,,Hieruit blijkt een enge individualistische benadering van het leven."

Het starten van een burgerinitiatief is deze mensen een goed recht, aldus Wiegman, maar dat met een gevoelig onderwerp als dit actief op pad wordt gegaan is zorgelijk. ,,Hieruit blijkt een enge individualistische benadering van het leven. Het gaat hier om een vraagstuk van zingeving, dat gaat de hele maatschappij aan. Zelfdoding mag niet het antwoord zijn op de leegte die mensen kunnen ervaren. Onze mensvisie op wat een ‘zinvol’ leven is mag niet het laatste woord hebben, het paarse tijdperk waarin zelfbeschikkingsrecht centraal stond behoort echt tot het verleden,” aldus Wiegman. De ChristenUnie vindt dat alle inspanningen erop gericht moeten zijn om te voorkomen dat mensen beëindiging van hun leven als enige uitweg zien.

Bijdrage Esm� Wiegman Algemeen Overleg Europese Raad

Mon, 01 Mar 2010 09:54:34 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Het zal de eerste Europese Raad worden voor de vaste voorzitter Van Rompuy. Het is meteen ook echt een belangrijke bijeenkomst, want er moeten veel onderwerpen besproken worden. Volgens mij wordt het belangrijkste onderwerp van dit moment niet benoemd in de geannoteerde agenda, te weten de financiële problemen in Griekenland, Spanje en Portugal. Ik las dat de president van de Europese Centrale Bank (ECB), Trichet, gaat deelnemen aan de Europese top, dus het is hoe dan ook een onderwerp. Dat lijkt mij goed, want de ontwikkelingen in Griekenland, maar mogelijk ook in Spanje en Portugal, zijn van grote invloed op de stabiliteit van de euro en de financiële stabiliteit in de overige eurolanden. Kan de minister-president meer zeggen over de ontwikkelingen? Ik lees dit liever niet allemaal in de krant, zoals ik bijvoorbeeld las dat Nederland een van de kandidaten zou zijn om Griekenland geld te lenen. Minister Bos reageerde gisteren in een brief over de Griekse situatie op de berichten uit de media. Hij verwijst naar de steun vanuit het IMF, wat de voorkeur heeft, maar vanochtend waren er dus weer nieuwe berichten. Daarom graag een antwoord op wat de plannen zijn, ook met betrekking tot de Nederlandse steun. Ik vraag de minister-president in te gaan op de rol van het IMF. Waaruit bestaat de assistentie, en wat zijn de plannen hieromtrent? Logischerwijs wordt er veel terughoudendheid betracht bij het betrekken van het IMF, om onafhankelijkheid te behouden. Maar het kan toch niets anders betekenen dan een grote rol voor andere Europese landen? Daarom vraag ik de minister-president in te gaan op een mogelijk Europees reddingsplan voor Griekenland. Is dat er en, zo ja, wat is daarvan de inhoud? Voor de ChristenUnie is het van belang dat onomstotelijk duidelijk is wat de eigen rol en verantwoordelijkheid van Griekenland inhouden. Griekenland was al langer een zorgenland, ook voor de crisis, evenals andere zuidelijke lidstaten als Portugal en Spanje. Het is van belang dat Griekenland uiteindelijk zelf zeggenschap houdt over te nemen maatregelen, als de doelen maar gehaald worden. Een ander belangrijk onderwerp bij deze top is het verloop van de klimaattop in Kopenhagen. De EU kon geen vuist maken. Het beeld was: de EU stond erbij en keek ernaar. De ChristenUnie is eens met de inzet van Nederland om klimaatfinancieringsstromen in aanloop naar de top in Mexico op gang te brengen, om vertrouwen en geloofwaardigheid ten opzichte van de ontwikkelingslanden te waarborgen. In de geannoteerde agenda lees ik echter ook dat er gesproken gaat worden over procesverbeteringen. Welke procesverbeteringen heeft Nederland precies op het oog? Als we het hebben over het opbouwen van vertrouwen lijkt het mij van groot belang dat de fouten in het Klimaatrapport uit de weg worden geruimd. Het vertrouwen in de IPCC heeft een flinke deuk opgelopen, Dat moet zo spoedig mogelijk hersteld worden om vol vertrouwen richting Mexico te kunnen gaan. Zal de ministerpresident dit punt aan de orde stellen, en zal hij eraan werken dat deze fouten zo spoedig mogelijk uit de weg worden geruimd? Het tweede officiële onderwerp is de Lissabonstrategie. Ik ben benieuwd naar het voorstel van de Commissie en ga ervan uit dat we dan ook echt verder doorpraten. Voor nu maak ik enkele opmerkingen. Het is mooi dat er meer aandacht is voor sociale en duurzaamheidsaspecten -- dat sluit goed aan bij onze motie -- maar het is wel een kwestie van scherp blijven. Met alleen een Nederlandse inzet zijn we er niet. In de geannoteerde agenda wordt aangegeven dat er meer politiek eigenaarschap moet zijn, onder andere door een grote rol van de voorzitter en door concrete doelen en ambities. Maar die doelen maakten toch ook deel uit van de huidige en de vorige Lissabonstrategie? Hoe gaan wij dit dus doen? Graag een wat concreter antwoord. Wij spreken alle steun uit voor de inzet van Nederland inzake Haïti en hopen dat het een mooi resultaat in Haïti zal opleveren.

Bijdrage Esm� Wiegman Algemeen Overleg Besluit afbreking zwangerschap

Mon, 08 Mar 2010 10:45:12 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Het is al even geleden dat de commissie vergaderde in eerste termijn, maar vandaag bedank ik in ieder geval staatssecretaris Bussemaker nog voor haar antwoorden in eerste termijn en haar heldere uitleg over het Besluit afbreking zwangerschap. Het is goed dat minister Hirsch Ballin van Justitie vandaag is aangeschoven om vanuit zijn vakgebied de tekst en de werking van het besluit te duiden en te verklaren.

Minister Hirsch Ballin geeft in zijn brief aan geen wijziging in de bestaande praktijk te beogen, maar ik neem aan dat hij daarmee bedoelt: de wet zetten wij niet op zijn kop, maar wel willen wij in de praktijk het aantal ongewenste zwangerschappen tegengaan. Hoe wij ook denken over abortus, in die gezamenlijke ambitie weten wij elkaar toch te vinden.

Over levensbeëindiging van pasgeborenen wil ik het volgende meegeven en voorstellen aan staatssecretaris Bussemaker. Het is niet met zekerheid te zeggen of een baby met een ernstige handicap een leven van ondraaglijk lijden tegemoet gaat. Als artsen zich daarover uitspreken, moeten zij voorzichtig zijn. Dat betoogde hoogleraar intensive care geneeskunde doctor A. Gerbers recentelijk in een publiek debat. Hij kreeg bijval van klinisch ethicus doctor E. de Compagne, die het voorspellen van de mate van lijden als een vorm van glazenbolgeneeskunde omschreef. Daarom dring ik met klem aan op het laten opstellen van een protocol voor het hoe te handelen vanaf het moment dat actieve levensbeëindiging bij een pasgeboren baby wordt overwogen. Het blijkt namelijk dat de criteria in het Groninger protocol nog niet duidelijk zijn en multi-interpretabel. Laten wij in deze situatie van onduidelijkheid al helemaal niet spreken over verruiming van het criterium met "toekomstig lijden".

Ik geef ook de overweging mee om ertoe over te gaan dat actieve levensbeëindiging direct moet worden gemeld bij de deskundigencommissie, de commissie-Hubben, waarna de commissie de opdracht krijgt om binnen een bepaalde termijn bindende uitspraken te doen over de medische handelingen die vallen onder het begrip "actieve levensbeëindiging". Ook het belang van goede palliatieve zorg voor kinderen wil ik vandaag benadrukken.

Deze voorstellen doe ik niet zomaar. Het leven van mensen met een handicap is waardevol leven. Wij moeten kunnen rekenen op goed beleid wanneer de belangen van pasgeboren baby's met een handicap en de belangen van hun ouders in het geding zijn.

In de periode tussen de eerste en de tweede termijn zijn cijfers uit het TNO-rapport Kwaliteit van Leven naar buiten gekomen. Die zijn schokkend. De twintigwekenecho heeft geleid tot een forse toename van het aantal abortussen, ook om een open rug en een waterhoofd. Ook bij lipspleten, schisis, lijkt er een verband tussen de echo en abortus. Deze gegevens kunnen wij niet laten voor wat ze zijn. De fractie van de ChristenUnie doet het volgende voorstel. Maak van de twintigwekenecho een 24 wekenecho. De echo bereikt zijn doel beter op een later moment in de zwangerschap, wanneer men de mogelijkheid tot zwangerschapsafbreking laat vervallen. Dat draagt bij aan betere diagnostiek en maakt betere zorg voor moeder en kind mogelijk. Investeer ook in behandelmogelijkheden in de baarmoeder en respecteer het kind daarbij als een rechtspersoon. Dan dient de twintigwekenecho werkelijk de gezondheid van moeder en kind.

Een andere mogelijkheid kan zijn om de abortustermijn in te perken tot bijvoorbeeld achttien weken. Maar in ieder geval: zolang de twintigwekenecho en de huidige abortustermijn nog van kracht zijn, pleit de fractie van de ChristenUnie voor een gesprek met een maatschappelijk werker of andere professional, na de echo en het slechtnieuwsgesprek met de gynaecoloog. In dat gesprek moet ruimte zijn voor de verwerking van het nieuws en een zorgvuldige verkenning van de vraag: hoe nu verder?

Ik bedank staatssecretaris Bussemaker voor de schriftelijke antwoorden op vragen en opmerkingen over de verleende steun aan de twee Amsterdamse abortusklinieken in financiële nood. De fractie van de ChristenUnie zou het onwenselijk vinden dat de overname van abortusactiviteiten door het commerciële Slotervaartziekenhuis zou leiden tot hogere aantallen abortussen in Amsterdam. Ik ontvang graag vandaag de bevestiging dat abortus niet tot een commerciële activiteit zal worden gerekend.

Tegelijk ziet de fractie van de ChristenUnie kansen. De positie die het Slotervaartziekenhuis inneemt in de gezondheidszorg, met onder andere een opleiding voor verloskunde, zou een kans kunnen blijken om onafhankelijke voorlichting beter te realiseren, waarbij in de huidige wettelijke context degene die met de hulpvraag komt, zelf een afgewogen beslissing maakt op basis van feitelijke informatie over de alternatieven.

ChristenUnie wil einde aan selectieve abortus

Wed, 10 Feb 2010 17:40:22 +0100

De 20-weken echo schiet haar primaire doel, goede zorg bieden aan moeder en kind, voorbij en leidt tot een flinke toename van het aantal abortussen. Kamerlid Esm� Wiegman wil een einde maken aan dit effect van de 20-weken echo. Ze stelt vandaag in het debat over Afbreking Zwangerschap voor om van de 20-weken echo een 24-weken echo te maken.

,,De echo kan het oorspronkelijke doel beter dienen op een later moment in de zwangerschap, wanneer je de mogelijkheid tot zwangerschapsafbreking laat vervallen. Dat draagt bij aan een betere diagnostiek en maakt betere begeleiding van moeder en kind mogelijk. Investeer ook in behandelmogelijkheden in de baarmoeder en respecteer het kind daarbij als rechtspersoon. Dan dient de echo werkelijk de gezondheid van moeder en kind,” aldus Wiegman.

18 weken
Een andere mogelijkheid ziet de ChristenUnie in het inperken van de abortustermijn tot bijvoorbeeld 18 weken. Wiegman: ,,Zolang de 20-weken echo en de huidige abortustermijn nog van kracht zijn, pleiten wij voor een gesprek met een maatschappelijk werker of andere professional ná de echo en het slecht-nieuwsgesprek met de gynaecoloog. In dat gesprek moet ruimte zijn voor verwerking van het nieuws en een zorgvuldige verkenning van verschillende opties, zoals bijvoorbeeld de zorg voor een kind met beperkingen.”

Handicap
Uit onderzoek van TNO Kwaliteit van Leven blijkt dat de 20-weken echo heeft geleid tot een forse toename van het aantal abortussen vanwege een open rug of waterhoofd bij de foetus. Ook bij de hazenlip (schisis) is er een zichtbaar verband tussen echo en abortus. Wiegman: ,,Het leven van mensen met een handicap is waardevol leven. We moeten kunnen rekenen op zorgvuldig beleid wanneer het leven van het ongeboren kind met een handicap in het geding is.”

De 20-weken echo heeft van oorsprong een drieledige doelstelling: de voorbereiding op mogelijke afwijkingen, de behandelmogelijkheid in de baarmoeder bij afwijkingen en de mogelijkheid tot zwangerschapsafbrekingen tot 24 weken. Hiervan staat in feite alleen de laatste overeind. ,,Hier wordt een moreel probleem blootgelegd. We streven in onze samenleving naar gelijke behandeling van iedereen, jong en oud, gehandicapt en niet-gehandicapt, man en vrouw. We vinden dat elk mens recht op leven heeft.. De cijfers laten iets anders zien, namelijk een discrepantie tussen breed aanvaarde mensenrechten, vastgelegd in de Europese Verklaring voor de Rechten van de Mens, en anderzijds de omgang met ongeboren, gehandicapte kinderen. Die laatste blijken niet welkom te zijn,” aldus Wiegman.

Update: PvdA en CDA hebben inmiddels laten weten dat ze de praktijk van selectieve abortus na de 20-weken echo niet willen aanpakken: Klik hier.

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg scheiden van wonen en zorg

Fri, 26 Feb 2010 10:53:26 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. De ChristenUnie steunt de keuze van de staatssecretaris voor een geleidelijk traject van scheiden van wonen en zorg via voortzetting, en waar nodig intensivering, van het huidige stimuleringsbeleid. De verschillende onderzoeken maken duidelijk dat het in één keer scheiden van wonen en zorg voor bepaalde doelgroepen nadelig uitpakt. Terecht meent staatssecretaris dat het daarom niet verstandig is om wonen en zorg in één keer te scheiden. Welke conclusies verbindt de staatssecretaris hieraan voor het vervolgtraject? De argumenten voor een geleidelijk traject zijn over drie jaar immers nog steeds geldig. Waakzaamheid blijft geboden als het gaat om negatieve inkomensgevolgen voor kwetsbare groepen. Bovendien valt het scheiden van wonen en zorg niet in alle gevallen en voor alle doelgroepen voordelig uit. In haar brief noemt de staatssecretaris al het voorbeeld van mensen die niet of slechts beperkt zelf de regie over hun leven voeren. Deze mensen zijn niet goed in staat om zelf huisvesting te regelen. Voor diverse doelgroepen zijn er ook inhoudelijke gronden om het wonen niet te scheiden van de zorg, bijvoorbeeld omdat de woonomgeving een specifieke, therapeutische werking heeft. Ik denk dan aan psychiatrische patiënten, verstandelijk gehandicapten of ouderen met een vergevorderde dementie. Voor veel doelgroepen staat de woonfunctie inhoudelijk los van de zorgfunctie, maar zelfs voor hen kan het organisatorisch wenselijk en misschien ook wel efficiënter zijn om niet te scheiden. Specifieke huisvesting die functioneel is in het zorgproces is lastig los te verhuren, zeker specifieke algemene ruimtes. Laat ik een voorbeeld geven: alleen degenen die gebruik maken van de oefen- en gymzaal voor rolstoelafhankelijke ouderen betalen daarvoor. De anderen willen alleen hun eigen woonruimte betalen. Mogelijk zijn er dan te weinig mensen om die zaal inpandig te exploiteren. Die gaat er dus uit. Degenen die echt moeten oefenen en/of gymmen moeten dan naar een andere locatie, met vervoer dat misschien wel weer veel duurder is en veel meer beslag legt op tijd en energie. Stuurt de staatssecretaris aan op een 100% scheiding van wonen en zorg of slechts op een gedeeltelijke scheiding voor bepaalde doelgroepen? In haar brief gaat de staatssecretaris slechts beperkt in op een aantal praktische bezwaren bij het doorvoeren van scheiden van wonen en zorg bij bestaand vastgoed. De suggestie wordt gewekt dat het vooral een afweging is van beleidslast. Hier wordt voorbij gegaan aan een belangrijk element, namelijk dat de zorggebouwen voor het grootste deel niet goed inpasbaar zijn in het huurpuntensysteem van de volkshuisvesting. Het huurpuntensysteem laat een aantal gaten vallen als het gaat om het toekennen van punten aan een aantal, vanuit zorgoptiek belangrijke voorzieningen. We hebben niet voor niets de regeling zorginfrastructuur. De nadruk binnen het puntensysteem ligt bovendien op individuele voorzieningen. Er is weinig aandacht voor voorzieningen als een centrale behandelruimte, extra investeringen in toegankelijkheid, een lift, eisen aan de zorggebouwen in het kader van legionella en brandveiligheid. Voorzieningen die voor het verlenen van zorg van groot belang zijn, vallen met het invoeren van scheiden van wonen en zorg in bestaand vastgoed buiten de bekostiging. De enige juiste wijze waarop scheiden wonen en zorg kan plaatsvinden is daarom op het moment van herontwikkeling van de oude zorggebouwen, veelal door vervangende nieuwbouw. Daar hoort dan wel de nodige zorginfrastructuur bij. Een goede en betrouwbare regeling voor zorginfrastructuur bij het scheiden van wonen en zorg is dan ook fundamenteel. Graag een reactie van de staatssecretaris op deze stelling. Vooral de woningcorporatie zal zorg gaan dragen voor de woonfunctie: voor het gebouw, de exploitatie en het ontwerp. Bij lichte vormen van langdurige zorg past scheiding van wonen en zorg prima. Meer diversiteit is te verwachten, overigens vooral vanwege verschillen in draagkracht van bewoners. Daar waar specifieke huisvesting gevraagd is, zal het voor de corporatie lastiger worden om een sluitende business case te realiseren. De keuze is dan tussen specifieke, grootschalige bouw of generieke, kleinschalige bouw zonder specifieke functies in het gebouw. Dat laatste is makkelijker verhuurbaar aan andere doelgroepen, bijvoorbeeld gezonde burgers. De zorginstelling moet de zorg er maar in organiseren en de nadelen van het grootschalige of generieke compenseren. Hoe kunnen we dan voorkomen dat de zorg op achterstand wordt gezet? Wat betreft conclusie één: het Volledig Pakket Thuis maakt scheiden van wonen en zorg mogelijk, maar een voorwaarde is dat het bestendig beleid moet zijn. Het financiële risico is anders te groot bij het omzetten van intramurale capaciteit in Volledig Pakket Thuisplaatsen. Dit lijkt me een belangrijk punt. Conclusie acht is juist wat betreft het genoemde knelpunt. Meerbedskamers zijn niet te verhuren. De definitie van meerbedskamers is echter: meer dan twee bedden per kamer. Tweebedskamers zullen echter ook zeer lastig verhuurbaar zijn. Daar zijn er nog heel veel van in de verpleeghuizen. Een ander punt om rekening mee te houden is het kapitaallastendossier. Dat werkt op dit moment nog steeds belemmerend. We hebben hier te maken met een last uit het verleden. Op dit moment kennen we nog steeds een moeizame kredietverlening. Het is lastig voor instellingen aan om aan te kloppen bij banken omdat de toekomst onzeker blijft. Paragraaf 5.5 op pagina 7 geeft aan dat de inzet gericht is op het verder stimuleren van kleinschalig wonen en dan vooral kleinschalige voorzieningen in de wijk. Dat is een mooi streven. Bij de huidige zorgzwaartepakket-tarieven en de verwachte integrale tarieven zijn deze kleine wijkvoorzieningen niet exploitabel. Stroken deze mooie woorden dus wel voldoende met de bekostiging? Ik heb begrepen dat die kleinschalige plekken op dit moment vrijwel niet meer worden gerealiseerd. Als er al gebouwd wordt is het veelal kleinschalig in een grootschalige setting. Ook prima, maar laten we wel heel duidelijk zijn in onze woorden.

Bijdrage Esm� Wiegman plenair debat Duurzaam voedsel

Wed, 17 Feb 2010 14:21:37 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Na het AO is er voor de fractie van de ChristenUnie een belangrijke vraag blijven liggen. Die vraag heeft mijn collega Ernst Cramer al bij deze minister neergelegd tijdens de begrotingsbehandeling van LNV,namelijk wat de minister gaat doen met de uitkomsten van het LNV Consumentenplatform waarin gevraagd wordt om meer sturing vanuit de overheid. Omdat het antwoord niet erg helder was, leg ik deze vraag nogmaals voor. Ik hoop dat de minister hierop vandaag kan ingaan. De uitvoering van de zeer breed ondertekende motie-Waalkens op stuk nr. 32 biedt naar mijn mening een handvat om die vraag te beantwoorden.

Ik wil een motie indienen waarin de regering wordt gevraagd, te onderzoeken welke financiële of fiscale prikkels mogelijk zijn om de introductie van duurzaam voedsel te verbeteren.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

overwegende dat consumenten gezien worden als een belangrijke factor voor de verduurzaming van ons voedsel en dat die consument ondersteuning kan gebruiken om daadwerkelijk duurzame voedselkeuzes te kunnen maken;

overwegende dat duurzame producten vaak dure producten zijn;

van mening dat financiële en fiscale prikkels kunnen bijdragen aan het verleiden van de consument tot de aankoop van duurzame, maar vaak duurdere producten;

verzoekt de regering, te onderzoeken welke financiële en/of fiscale prikkels er mogelijk zijn om de consument te verleiden tot verduurzaming van het voedselpakket en daarin de verwachtte effecten en kosten mee te wegen,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door de leden Wiegman-van Meppelen Scheppink, Waalkens en Peters. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund. Zij krijgt nr. 33 (31532).

Bijdrage Esm� Wiegman algemeen overleg palliatieve zorg

Fri, 26 Feb 2010 17:02:21 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. In Nederland bestaat de merkwaardige situatie dat er eerst een euthanasiewetgeving van kracht werd voordat de palliatieve zorg goed op orde was. Ik ben blij met de keuzes die dit kabinet heeft gemaakt en de voortgang die het boekt ten aanzien van palliatieve zorg. De voortgangsrapportage schetst een positief beeld van alles wat op gang is gebracht aan palliatieve zorg. Terecht wordt geestelijke verzorging expliciet als integraal onderdeel van palliatieve zorg genoemd. De ChristenUnie-fractie waardeert het werk van het Platform Palliatieve Zorg en de resultaten die daar worden geboekt. De financiering van de subsidie voor vrijwilligers, waarin de huisvestingsbijdrage is verdisconteerd, is dit jaar sterk verbeterd. Dit is te danken aan de coöperatieve houding van het ministerie van VWS en de inzet van de veldpartijen. Wij danken hen daarvoor. Wij zijn er nog niet. De palliatieve zorg wordt gekenmerkt door een sterke versnippering en drijft op tijdelijke subsidies, pilots en projecten. Nog steeds is het een worsteling voor veel hospices om het hoofd boven water te houden. Het jaar 2010 moet daarom het jaar worden waarin een nieuwe beleidsvisie voor de periode na 2010 wordt ontwikkeld. Het einddoel van deze nieuwe beleidsvisie moet zijn een structurele inbedding van palliatieve zorg in de educatie, in de zorgbekostiging en, het belangrijkste, in de harten en hoofden van zorgverleners. Juist in de palliatieve zorg is het van belang dat er integraal gedacht en gewerkt moet worden. Momenteel loopt een onderzoek naar organisatie en financiering van palliatieve zorg. Ik vraag de staatssecretaris wanneer de Kamer over de resultaten kan worden geïnformeerd. Ik noem een paar bijzondere aandachtspunten. De jaarlijkse 10 mln. gaat voor een groot deel naar de palliatieve zorgbedden. Het is een beetje vreemd dat hiervoor is gekozen, want het is ontwikkelgeld. De zorg zal volledig uit zorggeld moeten worden betaald. De aandacht voor palliatieve zorg in de educatie is versnipperd en een centraal opleidingsprogramma lijkt mij hard nodig. Op dit moment worden verpleegkundigen en verzorgenden opgeleid, maar wij wensen ook graag aandacht voor artsen. Het valt op dat de verschillende rollen, posities en taken van stakeholders in het veld nog wat onduidelijk zijn. Als voorbeeld noem ik de kenniscentra. Gaan deze centra een financiering en een duidelijke taak krijgen? Tijdens een gesprek in een ziekenhuis werd gezegd dat met interdisciplinair werken het ziekenhuis zichzelf in de vingers snijdt. In de geestelijke verzorging is sprake van hoge nood. Mensen weten vaak niet waar zij terechtkunnen met hun vragen rondom het levenseinde en de zin van het leven. Regelmatig komen die vragen na een euthanasieverzoek. Wij constateren dat een soort uithangborden in de palliatieve zorg ontbreken. Door de Associatie van high care hospices is een verzoek gedaan om een bijzondere leerstoel voor spiritualiteit te realiseren aan de Universiteit van Tilburg. De ChristenUnie-fractie ondersteunt dit voorstel van harte en hoopt dat de staatsecretaris dit ook doet. Professionals moeten gezamenlijk een profiel ontwikkelen, zodat er voldoende kan worden afgestemd tussen de verschillende beroepsgroepen. Dit is van groot belang bij de inbedding van geestelijke verzorging. Een belangrijk onderdeel dat veel aandacht vraagt, is de eerste lijn, de palliatieve patiënt thuis. Wanneer het nodig is, hebben deze patiënten recht op dezelfde deskundigheid van zorgverleners als in de speciale voorzieningen zoals hospices. Om deze reden vragen wij de deskundigheid naar het bed van de patiënt te brengen. Er wordt in brede kring nagedacht om multidisciplinaire teams in te zetten voor mensen thuis. Ik vraag de staatssecretaris dit een kans te geven. Het is de afgelopen jaren gebleken dat palliatieve zorg in haar proces veel dimensies kent en daarom een specifieke inzet nodig heeft. Ik vraag daarom aandacht voor de verschillende schotten. Een polikliniek tussen ziekenhuis en huis in, waar mensen terechtkunnen met hun vragen over het naderende levenseinde, zou daarin een goede functie kunnen vervullen. Ik wijs graag nog op het onderdeel kwaliteit. In de brief van de staatssecretaris staat genoemd dat de indicatoren beschikbaar zijn of komen. Het is van groot belang dat het veld deze indicatoren draagt en dat duidelijk wordt wat precies wordt gemeten. Een opvallende afwezige in de voortgangsrapportage is de kinderpalliatieve zorg. Al mijn opmerkingen over de palliatieve zorg in zijn algemeenheid gelden ook specifiek voor de kinderpalliatieve zorg. Ik vraag graag aandacht hiervoor. De fractie van de ChristenUnie ziet graag bij de begroting een structureel programma palliatieve zorg. Daarin moeten worden opgenomen een actieprogramma en einddoelen om uiteindelijk te kunnen komen tot structureel gefinancierde en ingebedde zorg. Ik vermoed dat het huidig werkzame platform hier een goede invulling aan kan geven.

Bijdrage Esm� Wiegman plenair debat smeltende gletjers

Wed, 10 Feb 2010 16:17:11 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Olie, kolen en gas zijn eindig. De schattingen verschillen, maar als landen in Afrika en landen als China en India per hoofd van de bevolking evenveel gaan gebruiken als wij, is het daarmee snel gedaan. Al zou er bij wijze van spreken morgen een nieuwe ijstijd voor de deur staan, dan nog is er reden om zo snel mogelijk over te stappen op schone energiebronnen en duurzame energie.

Dat neemt niet weg dat je wel eerlijk moet blijven. Als er binnen het gerenommeerde IPCC verkeerde cijfers rondgaan over het tempo waarin het gletsjerijs smelt, dan is dat een slechte zaak. Het is helemaal een slechte zaak als er vervolgens bewust gebruik wordt gemaakt van verkeerde cijfers om landen over de streep van klimaatbeleid te trekken. Het meest erge van de ontstane situatie is het geschonden vertrouwen, maar ook dat het voer oplevert voor klimaatsceptici, inclusief collega De Mos. Daarom steun ik de minister volop, die in haar brief duidelijk maakt dat zij het IPCC aanspreekt op deze fouten en oproept om maatregelen te nemen om het geschonden vertrouwen te herstellen.

Daarnaast wil ik het kabinet nog iets meegeven. Deze kwestie maakt duidelijk hoe kwetsbaar het is om klimaatbeleid enkel te stoelen op wetenschappelijke cijfers en inzichten. Zeker in de situatie waarin die cijfers en inzichten onder grote politieke druk staan, zoals de heer Samsom zo-even schetste. Het is beter om, naast het gebruik maken van wetenschappelijke inzichten, de discussie ook te stoelen op principes van rentmeesterschap, rechtvaardigheid en eerlijk delen. Hoe eerlijk is het dat een klein deel van de wereldbevolking in korte tijd de enorme wereldvoorraad aan grondstoffen als olie en kolen erdoorheen jaagt en de vieze uitstoot laat voor wat het is? Hoe groot of klein het aandeel van de mensheid bij de klimaatsverandering ook is, hoe eerlijk is het om de zwaarst getroffen, vaak arme landen met extreme droogte of extreme wateroverlast te laten zitten? Grote delen van Afrika zuchten onder de droogte en de daarmee samenhangende voedselschaarste. Wij kennen de verhalen van grootschalige houtkap, van onvoorspelbaar veranderende klimaatpatronen en van oogsten die verloren zijn gegaan. Verhalen van klimaatverandering die hand in hand gaan met armoede en bestaansonzekerheid voor toekomstige generaties. Dit zijn de verhalen die de ChristenUnie vooral motiveren tot klimaatbeleid.

De gletsjers smelten. Een eenvoudige toerist kan dat al zien op zijn vakantie in Oostenrijk of Zwitserland. Wij moeten rekening houden met smeltende gletsjers. Persoonlijk ben ik blij dat dit minder hard gebeurt dan de foute cijfers deden geloven. Ik hoop voorlopig in mijn zomervakantie nog mooie gletsjerwandeltochten te blijven maken en ik zal voorlopig ook nog blijven oefenen op mijn gletsjerreddingstechnieken, in de hoop dat ik ze niet hoef te gebruiken. Die hoop is niet zozeer gebaseerd op de verwachting dat er binnenkort geen ijs meer is, maar op de wetenschap dat je beter niet in een gletsjerspleet kunt belanden. Die spleten zijn minstens zo verraderlijk als de verhalen van klimaatsceptici.

Klimaatbeleid niet alleen baseren op wetenschap

Thu, 28 Jan 2010 16:54:15 +0100

Dat door IPCC verkeerde cijfers zijn verspreid over klimaatverandering is een slechte zaak. Maar deze kwestie maakt wel duidelijk hoe kwetsbaar het is om klimaatbeleid enkel te stoelen op wetenschappelijke cijfers en inzichten. Dat zegt Esm� Wiegman vandaag in het debat over smeltende gletsers: ,,Beter is het om naast wetenschappelijke inzichten de discussie te stoelen op principes van rentmeesterschap, rechtvaardigheid en eerlijk delen."

Als er binnen het gerenommeerde IPCC verkeerde cijfers rondgaan over het tempo waarin het gletsjerijs smelt, dan is dat een slechte zaak. Het is helemaal een slechte zaak als er vervolgens nog eens bewust gebruik wordt gemaakt van verkeerde cijfers om landen over de streep van klimaatbeleid te trekken. Het meest erge van de ontstane situatie is het geschonden vertrouwen, maar ook dat dit voer oplevert voor alle klimaatsceptici. Het is echter ook een wijze les voor ons en voor het kabinet: deze kwestie maakt duidelijk hoe kwetsbaar het is om klimaatbeleid enkel te stoelen op wetenschappelijke cijfers en inzichten. Beter is het om naast wetenschappelijke inzichten de discussie te stoelen op principes van rentmeesterschap, rechtvaardigheid en eerlijk delen.

Want, hoe eerlijk is het dat een klein deel van de wereldbevolking in korte tijd de enorme wereldvoorraad aan grondstoffen als olie en kolen er doorheen jaagt, en de vieze uitstoot (het gaat niet alleen om CO2) laat voor wat het is?

Hoe groot of klein het precieze aandeel van de mensheid ook is aan klimaatverandering, hoe eerlijk is het om de zwaarst getroffen, vaak arme, landen met extreme droogte of extreme wateroverlast te laten zitten? Grote delen van Afrika zuchten onder de droogte en de daarmee samenhangende voedselschaarste. We kennen de verhalen van grootschalige houtkap, van veranderde, onvoorspelbare klimaatpatronen en van oogsten die verloren zijn gegaan. Verhalen van klimaatverandering, die hand in hand gaan met armoede en bestaansonzekerheid voor de toekomstige generaties. Wiegman: ,,Dit zijn de verhalen en principes die mij en de ChristenUnie motiveren tot klimaatbeleid."

Hoe groot of klein het aandeel van de mens aan de opwarming van de aarde ook mag zijn, het staat vast dat we er verstandig aan doen om tot een duurzame energievoorziening te komen, in ons land en wereldwijd. De grondstoffen raken nu eenmaal vroeg of laat op en er zijn landen op de wereld waar je niet graag van afhankelijk blijft voor je energievoorziening.

Bijdrage Esm� Wiegman AO Zorgverzekeringswet

Wed, 17 Feb 2010 13:34:54 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. De verschillende evaluaties die vandaag voorliggen, laten over het algemeen een positief beeld zien. Door de Zorgverzekeringswet is bijvoorbeeld de solidariteit toegenomen. Uit de verschillende reacties in het land maak ik wel op dat er verschillen zijn in beleving. Ik kan me voorstellen dat een grote groep chronisch zieken en gehandicapten met negatieve ervaringen te maken heeft. Gisteren las ik in een verslag van een bijeenkomst over zorg aan ouderen dat de zorg als ingewikkeld wordt ervaren, iets wat meer als een extra zorgpunt erbij komt, dan dat deze verlicht, vanwege al het geregel en papierwerk.

De centrale vraag van vandaag is: heeft de Zorgverzekeringswet gebracht wat we ervan verwacht hadden? Voor de ChristenUnie gold destijds een aantal principes. Ten eerste het principe dat zorg geen gewone markt is. De ChristenUnie wil marktwerking niet categorisch uitsluiten, maar zorgvuldig per deelmarkt afwegen of en in welke vorm concurrentie kan worden geïntroduceerd. De ChristenUnie ziet inkomenssolidariteit binnen het stelsel, niet via een moeizame weg van allerlei toeslagen. Voor ons is het een optie om een deel van de premie inkomensafhankelijk te maken. We zien nu dat inkomenssolidariteit wordt uitbesteed aan de fiscus. Dat is vooral bureaucratisch en kosteninefficiënt.

Ten tweede geldt het principe dat het zorgstelsel niet alleen betaalbaar, maar ook solidair en toegankelijk moet blijven. Ten derde is voor de ChristenUnie het principe van speciale aandacht voor chronisch zieken, gehandicapten en mensen die geen keuze hebben of minder goed in staat zijn om weloverwogen keuzen te maken tussen zorgverzekeraars belangrijk. Als ik vanuit die principes kijk naar wat voorligt, zie ik veel positiefs in de evaluatie. Maar ik vraag wel aandacht voor de kwetsbare mensen in de samenleving, die door een handicap of door een chronische ziekte nog te vaak in een hoek zitten waar de klappen het ergst gevoeld worden, ook door een samenloop van beleid.

Ik ben blij om in de brieven van het kabinet te lezen dat er aan veel van de negatieve punten in de evaluaties inmiddels wordt gewerkt. Ik wil een paar aandachtspunten meegeven. De compensatie van het eigen risico verloopt nog altijd onbevredigend. Er zijn nog steeds problemen om tot een goede afbakening te komen. Er liggen inmiddels aanbevelingen met betrekking tot de Wtcg. Hiermee gaat de staatssecretaris aan de slag. Kan de minister op basis van deze gegevens al van start gaan met het aanbrengen van verbeteringen op korte termijn bij de compensatieregeling?

Voor de lange termijn liggen er goede aanbevelingen voor het traject van heroverwegingen, waaronder het verlagen van de nominale premie en het rekening houden met de inkomenssituatie. De ChristenUnie is ervan overtuigd dat het in ieder geval eenvoudiger en eerlijker kan, maar we moeten wel opletten dat we de goede ervaringen, met de principes van solidariteit in de Zorgverzekeringswet, weten vast te houden. We moeten niet in de toekomst een nieuwe tweedeling veroorzaken. De toeslagen zijn onderdeel van de heroverweging. Wat betekent dit mogelijk voor de zorgtoeslag? Moeten we niet meer naar een gedeeltelijk inkomensafhankelijk stelsel, om dit probleem te ondervangen?

De heer Van Gerven (SP): Ik luister met interesse naar het betoog van de ChristenUnie. Mag ik het zo samenvatten dat zij sympathiek staat tegenover het voorstel uit het rapport van ZonMw om de vaste premies tot een derde te verlagen, waardoor de zorgtoeslag afgeschaft kan worden? Steunt zij dit voorstel?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik heb het idee dat er nog geen concrete voorstellen liggen, maar dat er wel goede suggesties worden gedaan. Het lijkt me ontzettend waardevol dat deze worden meegenomen in de heroverweging, juist ook omdat deze aansluiten bij de principes die de ChristenUnie heeft neergelegd. We moeten opletten hoe we solidariteit hebben vormgegeven en ingewikkeld hebben gemaakt. Als we het langs een andere weg eenvoudiger en beter kunnen maken, lijkt me dat van belang.

De heer Van Gerven (SP): Ik vat het maar samen in mijn woorden. U hebt er wel oren naar en u staat er sympathiek tegenover. We zullen dat zien bij de brede heroverwegingen. Dan kom ik tot de conclusie dat er binnen de coalitie een meerderheid tendeert naar het voorstel van de SP.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Deze conclusie gaat mij iets te snel. Laat ik het maar gewoon even houden bij de principes van mijn eigen partij. De discussie in onze fractie was boeiend. Eerst waren we gefocust op de Zorgverzekeringswet. Het is goed om dingen in de breedte te zien en te kijken naar ons complete fiscale stelsel. Wat kunnen we langs die weg allemaal aan inkomenssolidariteit doen? Het is wel eens ingewikkeld en we kunnen ook andere keuzen maken.

Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Voordat we heel creatief gaan boekhouden, lijkt mij dit een heel essentieel punt. Hoe gaan we de solidariteit vormgeven? Straks hebben we de brede heroverwegingen. Dat wordt nog een heel akelige operatie. Zijn de inkomensafhankelijke premie en het afschaffen van de zorgtoeslag voor u belangrijke punten en gaat u daar samen met de PvdA voor liggen?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik weet niet precies waar ik voor moet gaan liggen. In de evaluaties worden een paar suggesties gedaan. Deze suggesties leven ook binnen mijn fractie. We zeggen dat deze meegenomen moeten worden in de brede heroverweging, met de nadruk op brede. Ik vind dat deze bij het complete fiscale stelsel betrokken moeten worden. De vraag is aan welke knop we dan het beste kunnen draaien. Dan wordt het misschien even ingewikkeld, misschien zelfs pijnlijk, maar ik denk ook dat we goede winsten kunnen boeken en het allemaal wat minder pijnlijk kunnen maken.

Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Het hele leven is ingewikkeld, ook als een coalitiepartij praat met meel in de mond. Ik vraag het nogmaals. Straks krijgen we de brede heroverweging. Er ligt een motie van de Partij van de Arbeid. De heer Van der Veen heeft er net iets over gezegd. Solidariteit betekent ook keuzen maken. We kunnen dat de minister nu meegeven. Dat snapt u toch ook wel? Vindt u een inkomensafhankelijke premie en het afschaffen van de zorgtoeslag belangrijke elementen in de brede heroverweging? Hebben deze elementen uw voorkeur?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik vind het heel belangrijke suggesties, maar ik ga niet vooruitlopen op het eindbeeld dat ik uiteindelijk van die heroverwegingen verwacht. Er zijn allerlei werkgroepen bezig. Ik ga nu niet alvast zeggen wat daar uit moet komen. Dat vind ik niet handig. Ik denk dat we heel helder zijn geweest. Wat ons betreft zijn er geen taboes. Vanaf het begin, nog voordat de Zorgverzekeringswet werd geïntroduceerd, hebben we gezegd dat het belangrijk is om goed te kijken naar de principes van inkomensafhankelijkheid. Daar zijn wij niet vies van.

In de evaluaties gaat alle aandacht uit naar wat er binnen de Zorgverzekeringswet gebeurt. Het valt mij op dat er vooral nog problemen en vragen zitten op de snijvlakken, van bijvoorbeeld de Zorgverzekeringswet en de AWBZ. Ik denk bijvoorbeeld aan de ziekenhuisverplaatste zorg. Zo nu en dan krijg ik wel eens vragen binnen van transferverpleegkundigen, die zich afvragen waar ze moeten zijn als de zorg verplaatst wordt, bij de zorgverzekeraar, de AWBZ of bij de Zorgverzekeringswet. Ze vragen zich af wie erover gaat, de huisarts of de medische specialist. Het is ontzettend belangrijk dat hierover absolute duidelijkheid is, ook bij alle zorgverzekeraars.

Collega Van de Vlies ging al in op de mogelijkheden van het persoonsgebonden budget. Ik wil daarbij in het bijzonder noemen ziekenhuisverplaatste zorg aan kinderen. Als deze zorg niet in de AWBZ geborgd is, zouden zorgverzekeraars verplicht moeten worden een pgb voor ziekenhuisverplaatste zorg op te nemen in het basispakket. Dat lijkt mij van grote waarde.

De ChristenUnie heeft zorg over de keuzemogelijkheden. De afgelopen jaren hebben geleid tot een beperkt aantal zorgverzekeraars; soms spelen zorgverzekeraars een dominante regionale rol. Vanuit het oogpunt van de NZa is dit misschien op dit moment nog allemaal acceptabel, maar ik denk dat er vanuit het perspectief van de premiebetaler meer over te zeggen valt. Een ander aandachtspunt is het principe dat de polis gaat voor het inkoopcontract. Ik heb begrepen dat zorgaanbieders nog wel eens de neiging hebben hun afspraken met een zorgverzekeraar gelijk te stellen met de aanspraken van een verzekerde, maar de verhouding is dus andersom. Dit vraagt aandacht. Misschien kan de NZa hier aandacht aan besteden.

Een belangrijke onbeantwoorde vraag blijkt nog steeds te zijn: wat is kwaliteit? Die vraag hangt nog steeds levensgroot boven ons hoofd. Ik ben erg benieuwd wat de minister op dit punt verder gaat ondernemen. Ook de vraag over de taakverdeling tussen de toezichthouders springt in het oog, een vraag die in het traject tot het komen van "good governance" wordt opgepakt. Vandaag wil ik het ook met nadruk noemen. Er worden goede woorden gesproken in de evaluatie over de NZa, maar we zijn er nog niet. Dat moet ons scherp houden.

Ik wil vandaag ook het preferentiebeleid aanstippen. Op zich is het een goed principe, maar er moeten in korte tijd niet te veel veranderingen plaatsvinden in de te vergoeden en te verstrekken medicijnen. Dit kan therapieëntrouw onder druk zetten bij de patiënt. Je krijgt ook de gekke situatie dat de apotheker met voorraden blijft zitten die hij niet kwijt kan. Wat is dan echt doelmatig?

Wiegman: meer duidelijkheid over noodzaak CO2-opslag Barendrecht

Tue, 26 Jan 2010 23:12:15 +0100

Het kabinet mag van de Tweede Kamer nog geen vergunningen verlenen voor een proef met ondergrondse CO2-opslag in Barendrecht. De ChristenUniefractie heeft eisen geformuleerd waarmee een meerderheid van de Kamer vandaag heeft ingestemd: ze wil eerst zekerheid hebben of de proef noodzakelijk is voor grootschalige CO2-opslag in het Noorden van Nederland. Kamerlid Esm� Wiegman: ,,Die noodzaak is voor mij op dit moment onvoldoende aangetoond."

Daarom heeft Wiegman de minister gevraagd pas definitief te beslissen over Barendrecht als dit na overleg met de Tweede Kamer vast is komen te staan: ,,De proef in Barendrecht kan alleen doorgaan als dit een noodzakelijke tussenstap is om met grootschalige CO2-opslag te beginnen. Die noodzaak is voor mij op dit moment onvoldoende aangetoond.”

De fractie bracht vandaag een motie in stemming die meer duidelijkheid eist voordat het kabinet de vergunningen voor ondergrondse CO2-opslag mag verlenen. De regering zal de Tweede Kamer binnen drie maanden informeren over de rol van CCS (Carbon Capture and Storage) in het behalen van de Nederlandse klimaatdoelstellingen en het tijdpad en de volgorde die gevolgd worden van proef, via demonstratie tot aan verplicht toegepaste techniek.

Een meerderheid van de Tweede Kamer ging akkoord met dit verzoek.

MOTIE

De Kamer gehoord de beraadslaging,

verzoekt de regering voorts pas definitief te beslissen inzake de vergunningverlening voor CO2-opslag in Barendrecht indien na overleg met de Kamer vast is komen te staan dat in Noord-Nederland voor versnellingsmogelijkheden reëel perspectief wordt geboden om in de nabije toekomst tot een locatie voor grootschalige CO2 opslag te komen en de proef in Barendrecht daarvoor een noodzakelijke tussenstap is;

en gaat over tot de orde van de dag,

Wiegman-van Meppelen Scheppink

Bijdrage Esm� Wiegman AO sociaal-economische aspecten van ggo's

Wed, 10 Feb 2010 15:41:35 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Graag lever ik vandaag een bijdrage. Mede aan de basis van deze hele discussie en de Nederlandse inzet in Europa ligt een motie van de hand van collega Van Velzen en mijzelf. Daarin roepen wij op om voor ggo’s een beter beoordelingskader op te zetten. Ik ben blij met het betoog van de heer Ormel vandaag die ook het belang van de sociaaleconomische aspecten benadrukt. Ik begin vandaag met het uitspreken van waardering voor de inzet van beide ministers. Voordat ik inga op de criteria heb ik nog enkele andere opmerkingen. Ik constateer dat de ministers veel nadruk leggen op gunstige effecten van ggo’s voor verhoging van de voedselproductie en verduurzaming van de landbouw. In de praktijk is echter nog weinig bewezen van deze vermeende voordelen. Laten we ons daarom vooral baseren op de bewezen effecten, ook om te voorkomen dat alternatieven voor ggo’s uit het oog worden verloren. De vertegenwoordiger van de IAASTD en mevrouw Louise Fresco wezen hierop tijdens de conferentie in november 2009. Er worden belemmeringen vanuit WTO-afspraken verwacht. Dat argument hoor ik regelmatig. Experts geven aan dat het helemaal niet zo duidelijk is wat er wel en niet binnen de WTO kan. Zij geven aan dat er vaak meer kan dan wij denken. Ik wijs in dat verband naar pagina 14 van het verslag van de conferentie, waar een expert van de WTO aan het woord is. Voorbeelden tonen aan dat handelsbeperkingen gebaseerd op zorg over de publieke moraal, soms door de WTO worden toegestaan. Als ChristenUnie hebben we al vaker op die rol van de WTO gehamerd. Wat doet de minister met deze informatie en welke lijnen gebruikt ze? We hebben vertegenwoordigers in de WTO en in Washington en ik vraag de minister om daarvan gebruik te maken. Het lijkt me ook zeer belangrijk dat die internationale dimensie benoemd wordt. In de brief van het kabinet wordt over een onderzoek van het WTO gesproken. Wat is dat precies voor onderzoek en wanneer kunnen we resultaten verwachten?

De heer Vendrik (GroenLinks): Ik denk dat er binnen de bestaande formele WTOregelgeving veel kan. Ik denk daarbij aan het arrest over de zeeschildpad dat de Verenigde Staten ooit heeft uitgelokt. De vraag is of binnen de Europese Unie de politieke moed bestaat om een handelsconflict uit te lokken door bijvoorbeeld langdurig de import van ggo’s tegen te houden. Dat vinden andere partijen niet leuk. Zij gaan vervolgens naar de WTO en dat kan repercussies uitlokken. Het is niet alleen een kwestie van regels maar ook van politieke moed. Is mevrouw Wiegman van mening dat dit kabinet Europa moet oproepen die moed te betonen als het gaat over ggo’s?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik ben een voorstander van politieke moed, maar ik kies liever mijn eigen voorbeelden. De reden waarom de ChristenUnie dit voortdurend benadrukt is dat we eisen gesteld willen zien aan de import als het gaat om duurzaamheid. Daarbij hebben we onze eigen ondernemers op het oog. Wij willen hen ondersteunen bij de stappen die zij binnen Europa willen maken. Wij hebben ook het ondersteunen van de ontwikkelingslanden en het voldoen aan de Europese eisen hierbij op het oog. Dat zijn de twee waarden die de ChristenUnie op het oog heeft als wij oproepen tot politieke moed en het aangaan van de strijd met de WTO zodat deze mooie resultaten bereikt kunnen worden. De knip die gemaakt wordt tussen teelt binnen Europa en teelt buiten Europa vind ik iets te gemakkelijk. De Europese Unie is een machtige inkooppartner en kan eisen stellen. Als inkoper begint je verantwoordelijkheid niet pas bij de grens. De Europese Unie draagt verantwoordelijkheid voor de manier waarop het product dat ze inkoopt tot stand is gekomen. De Europese Unie kan haar invloed aanwenden om het productieproces te verbeteren en kan in het inkoopbeleid de keuze te maken voor het product dat op de meest duurzame wijze tot stand is gekomen. Wij zien graag dat vastgehouden wordt aan dit dubbele spoor. Er valt veel goeds te zeggen over de criteria die er liggen. Ik gebruik mijn termijn om die zaken aan te geven die ontbreken en die ik graag toegevoegd zou willen zien als zelfstandig criterium, als deelcriterium of als aandachtspunt. Ten eerste vraag ik de mate van aantasting van eigensoortelijkheid van planten mee te wegen. Ten tweede is het belangrijk om alternatief onderzoek mee te wegen. Ten derde noem ik de toegankelijkheid van de zaden. Ik besef dat we dan in de lastige discussie van kwekersrecht versus patenten terechtkomen. Ten vierde wijs ik op het effect op sociale rechtvaardigheid. Ik denk dan aan de machtsconcentraties van de grote bedrijven en de effecten die dat heeft op ontwikkelingslanden. Ten vijfde is er de basisvoorwaarde van geen blijvende negatieve effecten en een aantoonbare bijdrage aan verduurzaming van de landbouw. Ten zesde noem ik het belang van keuzevrijheid. We moeten ons inzetten om die keuzevrijheid te waarborgen. Het is belangrijk dat we doelen vaststellen waarvoor ggo’s wel en niet geschikt zijn. Daarbij moeten we het gediende belang beogen en de vraag beantwoorden hoe groot de kans is dat dit belang werkelijk gerealiseerd wordt. Als we de criteria op deze manier kunnen aanvullen dan komen we een eind in de goede richting. Wat gaat Nederland nu precies inbrengen? Zonder een concrete operationalisering van de criteria en gedegen onderzoek naar mogelijkheden binnen de WTO lijkt het me lastig om nu een bepaalde inzet te formuleren. Ik hoor daar graag een reactie op. Het hele traject voor beoordelingscriteria zal nog wel even duren. Wat de ChristenUnie betreft richten we ons niet allen hierop, maar kijken we ook naar wat er in de tussentijd mogelijk is. Ik denk dan aan ruimte geven aan reverse breeding en cisgenese. Ik sluit me hierbij aan bij de woorden van de heer Ormel. Ik denk dan ook aan het stimuleren van klassieke veredelingstechnieken. Ik heb begrepen dat minister Verburg vandaag op de BioVakbeurs was en daar een prijs heeft uitgereikt. Dat lijkt me een heel belangrijk spoor om verder in te zetten. Ik denk ook aan alternatieve landbouwtechnieken die voedselproductie stimuleren. De EFSA is nu nog wat buiten beschouwing gebleven. Ik wil geen discussie voeren over hoe betrouwbaar de EFSA is, maar het is belangrijk dat de EFSA zich blijft ontwikkelen. De EFSA moet steeds ingaan op de nieuwste inzichten. Dat draagt bij aan het vertrouwen in de EFSA en de transparantie.

Mevrouw Ouwehand (PvdD): De COGEM heeft in haar criteria aangenomen dat keuzevrijheid, biodiversiteit en milieukwaliteit al voldoende geborgd zijn in de huidige regelgeving. Het kabinet lijkt zich daarbij aan te sluiten. Maar daar zijn nog wel wat vragen over te stellen. Deelt de ChristenUnie die conclusie of gaat de ChristenUnie mee in de stellingname van de COGEM?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Wat we in ieder geval delen is dat er op alle fronten nog vragen zijn te stellen. Ik heb vandaag vooral de focus gelegd op de criteria die er wel liggen en op die punten die de ChristenUnie in ieder geval van belang vindt. Biodiversiteit, EFSA en veiligheid blijven punten van aandacht, maar ik heb daar vandaag niet de focus op gelegd.

Bijdrage Esm� Wiegman AO Duurzaam voedsel

Wed, 10 Feb 2010 15:31:36 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Mevrouw Thieme komt met het idee van een vegetarisch kookboek voor de koks. Het lijkt mij dat zij dat niet nodig hebben, want ook vandaag was de warme lunch in het restaurant op de eerste verdieping weer uitstekend: een heerlijke spaghettigroenteschotel.

Voorzitter. Verduurzaming van ons voedsel is niet voor niets aangemerkt als kabinetsprioriteit. Het onderwerp verdient prioriteit. De gemiddelde Nederlander heeft erg veel hectares nodig om te voorzien in zijn huidige levenspatroon. Hij heeft meer nodig dan goed is voor de gezondheid van de Nederlander zelf en, belangrijker nog, ook meer dan goed is voor anderen op de wereld en voor het milieu. De nota Duurzaam voedsel geeft een prima aanzet. Er wordt een mooi toekomstperspectief geschilderd over hoe Nederland er over vijftien jaar uitziet. Er wordt behoorlijk wat ambitie getoond, ook in internationaal perspectief. Mijn grootste bezwaar van vandaag is dat concrete doelstellingen en het tijdpad waarbinnen die worden gehaald, lijken te ontbreken. In de allerlaatste regel van de nota wordt aangegeven dat concretisering het komende jaar zal plaatsvinden, maar ik had graag vandaag al een actieprogramma en harde doelstellingen gezien. Wat zijn de doelen per initiatief? Bij de doelstelling vermindering van de consumptie van dierlijke eiwitten komt dat heel treffend naar voren. De eiwitagenda is als kabinetsprioriteit benoemd en de vermindering van de consumptie van dierlijke eiwitten wordt als doel benoemd. Maar wat is precies het concrete doel? Waar wil de minister over vijftien jaar staan? Wil zij bijvoorbeeld het doel volgen dat de gezamenlijke natuur-, milieu- en ontwikkelingsorganisaties hebben vastgesteld, namelijk 33% minder consumptie van dierlijke eiwitten in 2020? Kortom, ik zie graag concrete doelstellingen tegemoet, met daarbij een goede onderbouwing die rekening houdt met de te behalen klimaatdoelstellingen en de eerlijke verdeling van voedsel internationaal gezien.

De heer Vendrik (GroenLinks): Mevrouw Wiegman stelt de vraag aan de minister, maar misschien wil zij hem zelf beantwoorden. Ik zou graag een motie indienen met daarin de harde doelstelling voor het Nederlandse landbouwbeleid om in 2010 een derde minder consumptie van dierlijke eiwitten te realiseren. Is de ChristenUnie daarvoor?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Op dit moment durf ik mij nog niet zo goed op percentages vast te leggen. Niet omdat ik bang ben, maar omdat ik het belangrijk vind dat er een goede samenhang is tussen een dergelijke doelstelling en de klimaatdoelstellingen. Ook zal het tijdpad haalbaar moeten zijn. Die zaken zullen wij goed moeten uitwerken. Dat er een concrete doelstelling moet worden geformuleerd, staat wat mij betreft vast. Op dit moment kan ik niet uit mijn mouw schudden in hoeverre de door natuuren milieu- en ontwikkelingsorganisaties genoemde doelstelling van 33% vermindering haalbaar is en of die goed te onderbouwen en uit te werken is. Misschien moeten wij het percentage hoger of lager stellen. Het gaat mij op dit moment vooral om het principe dat er een concreet doel wordt gesteld. De minister spreekt ook over de instrumenten. Zij geeft aan veel te verwachten van het verleiden van de consument. Eerlijk gezegd vind ik dat een wat wonderlijke combinatie: veel ambitie, maar doelen bereiken via verleiding. Verleiding kan in een-op-een situaties goed werken, maar voor het doel van vandaag, verduurzaming van ons voedselpakket, heb ik er wat minder vertrouwen in. Dat niet alleen de productie maar ook de vraag moet verduurzamen, mag duidelijk zijn. De productie in Nederland is al behoorlijk verduurzaamd, mede dankzij allerlei prikkels en regels die van de overheid zijn uitgegaan. Maar ook de consument heeft meer nodig dan alleen verleiding. Bovendien kunnen consumenten het niet alleen. Dit is een typisch voorbeeld van een sociaal dilemma, een conflict tussen individueel en collectief belang. Waarom zou ik minder vlees eten en meer betalen voor duurzamer voedsel, als mijn individuele actie toch geen effect heeft? Kortom, ik ben bang dat de individuele invloed van een consument verwaarloosbaar is. Hoe denkt de minister uitvoering te geven aan haar wens de consument te verleiden? Ik zie toch echt de noodzaak voor een meer faciliterende rol van de overheid. Mijn collega Ernst Cramer heeft bij de begroting van LNV gevraagd wat de minister gaat doen met de uitkomsten van het LNV Consumentenplatform met daarbij de roep om meer sturing door de overheid. Ik wil die vraag vandaag nogmaals voorleggen, omdat het antwoord niet erg helder was. Welke sturing denkt de minister te geven? Wat de ChristenUnie betreft, wordt het komende halfjaar onderzoek gedaan naar mogelijke financiële en/of fiscale prikkels, met name in belonende zin, waarbij het verwachte effect en de kosten worden meegenomen. Voorgesteld is de vleestaks te betrekken in de heroverwegingen. Dat had onze instemming. Graag draag ik hier een alternatief voorstel aan: differentiatie van het belastingtarief voor voedsel. Een basis voor dit idee ligt in een voorstel van de werkgroep beleidsverkenningen belasting, waarin wordt voorgesteld alle voedsel naar het 19%-tarief over te hevelen. Een alternatief zou kunnen zijn dat wij onderscheid gaan maken tussen biologisch, duurzaam voedsel (vlees) en gangbaar voedsel (vlees). De belasting op biologisch voedsel kan dan 6% blijven en de belasting op gangbaar voedsel, zowel import als eigen productie, kan naar 19% gaan. Is de minister bereid deze suggestie in te brengen en mee te nemen? Er is ook een faciliterende rol voor de overheid op het gebied van informatie in voorlichtende zin. Ik denk aan het meer op één lijn krijgen van adviezen voor consumenten voor een verantwoord menu. De afgelopen jaren hebben wij in de Kamer al verschillende nota's over voedsel besproken. Denk aan de nota Overgewicht, de Voedingsnota en nu de nota Duurzaam voedsel. Zou al die informatie gebundeld kunnen worden in een eenduidig menuadvies?

De heer Atsma (CDA): Ik wil even inhaken op het enthousiasme van mevrouw Wiegman om na te denken over een 19%-btw-tarief voor alle voedsel. Een gemiddeld gezin besteed jaarlijks duizenden euro's aan het voedselpakket. Heeft mevrouw Wiegman wel nagedacht over de lastenverzwaring, als het tarief van 6 naar 19% gaat? Hoe zouden wij daarmee om moeten gaan? Het lijkt mij een ingewikkelde opgave. Het is in elk geval geen opgave waar het CDA direct enthousiast van wordt.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik geef de minister een suggestie mee in het grotere geheel van de heroverwegingen. Vervolgens is de vraag wat de consument ervan gaat merken. Wat mij in de voorstellen van het kabinet opvalt en ook bijzonder aanspreekt, is de zogenaamde vergroening van het belastingstelsel. Op vervuilende en milieubelastende zaken wordt meer belasting geheven, terwijl op andere zaken van grote waarde, zoals arbeid, de belasting wordt verminderd. Bij het schuiven om tot meer vergroening van het belastingstelsel te komen, zouden wij ons telkens kunnen afvragen waar de lusten en de lasten moeten komen te liggen. Het lijkt mij heel erg mooi om juist op het gebied van voedsel een fiscale prikkel te hebben.

De heer Atsma (CDA): Ik wil toch graag de vraag beantwoord hebben wat dit gaat betekenen voor de individuele mens of voor een huishouden, want is dit niet een ordinaire lastenverzwaring van honderden euro's waarbij mensen vaak geen enkele keus hebben, omdat het veelal gaat om samengestelde producten? Ik wijs erop dat het collectief van ontwikkelingssamenwerkingsorganisaties en milieuorganisaties dat mevrouw Wiegman terecht noemde, zegt dat wij, als wij minder gaan eten, ook minder biologisch moeten worden in al zijn voorkomens. Kortom, de suggestie van mevrouw Wiegman leidt tot een enorme lastenverzwaring van misschien duizend of meer euro per gezin. Dat ga je toch niet zomaar even op een achternamiddag om vier uur als een goed idee de Kamer in slingeren?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik heb ongelooflijk veel moeite met het beeld dat de heer Atsma nu neerzet. Hij begint met tientallen euro's, dan worden het er honderden en nu spreekt hij al van duizend of meer. Wie biedt er meer? Ik probeer juist te betogen dat wij, nu wij in een traject van heroverwegingen zitten, eens kunnen kijken naar de manier waarop wij belasting heffen en op welke terreinen wij dat doen. Ik geef deze suggestie mee voor een mogelijke verdere vergroening van het belastingstelsel. Wij zouden meer kunnen gaan heffen op voedsel, wat volgens mij best redelijk is bezien binnen de verhoudingen van de gemiddelde uitgaven van Nederlanders aan voedsel en andere zaken waar de normale 19% op wordt geheven, en daartegenover de lasten op andere terreinen kunnen verlichten om te vermijden dat het schrikbeeld ontstaat van die arme consument die opeens duizenden euro's aan extra lasten kan verwachten. Dat lijkt mij geen aantrekkelijk beeld dat ik hier zeker niet wil neerzetten.

Twintig-weken-echo heeft stijging abortussen tot gevolg

Tue, 19 Jan 2010 15:38:01 +0100

Uit onderzoek van TNO blijkt dat de twintig-weken-echo tot een forse toename van abortussen bij kinderen met een open ruggetje en een waterhoofd heeft geleid. De ChristenUnie maakt zich zorgen dat dit het gevolg is van wat men als 'noodsituatie' ziet en stelt schriftelijke vragen aan de staatssecretaris van VWS.

In de oproep van de Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde (NVK), die ruimere regels wil voor actieve levensbeeïndiging bij pasgeborenen met ernstige handicaps (Volkskrant, 19-01), zegt Esmé Wiegman niets te zien. ,,De ChristenUnie wil geen ruimere regels, maar een duidelijk protocol en toetsing vooraf."

Schriftelijke vragen van de leden Wiegman-van Meppelen Scheppink en Voordewind aan de staatssecretaris van VWS over een toename van abortussen vanwege een open rug en waterhoofd als gevolg van de twintig-weken-echo.

1. Heeft u kennisgenomen van het onderzoek van TNO ‘Preventie en Zorg’, waaruit blijkt dat de twintig weken echo tot een forse toename van het aantal abortussen vanwege een open rug en waterhoofd heeft geleid?

2. Op welke wijze bent u voornemens om de bevindingen van het TNO rapport te betrekken bij het onderzoek naar de aard van de noodsituatie?

3. Bent u bereid om via (anonieme) registratie de redenen voor een abortus beter inzichtelijk te maken en hiervan in het vervolg verslag te doen in de jaarrapportages Wet Afbreking Zwangerschap?

4. Welke rol ziet u voor uzelf weggelegd om de voorlichting en informatievoorziening door artsen omtrent de twintig-weken-echo te verbeteren, bijvoorbeeld met betrekking tot de behandelmogelijkheden van aandoeningen?

Bijdrage Esm� Wiegman wijz. Gaswet en Elektriciteitswet 1998

Wed, 03 Feb 2010 12:54:18 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. De fractie van de ChristenUnie is dat voorrang van duurzame energie op het net snel praktijk zal worden, zeker nu congestie dreigt in enkele delen van het land. Het zou voor mijn fractie onverteerbaar zijn als wij dit principe daar niet zouden kunnen toepassen. Het is dan ook goed dat wij vandaag spijkers met koppen kunnen slaan. Tijdens de discussie over de ministeriële regeling werd al snel duidelijk dat voorrang voor duurzaam snel gerealiseerd zou moeten worden. Wat toen ook al duidelijk werd, was dat het niet de eenvoudigste materie voor een Kamerlid is.

De minister heeft kortgeleden een aantal aanvullingen en wijzigingen aangebracht in het wetsvoorstel. Verder is de beleidsbrief over voorrang voor duurzaam toegevoegd aan de stukken. Met die wijzigingen en aanvullingen is de fractie van de ChristenUnie hartstikke blij. Wij ondersteunen ze dan ook van harte. Zo is het voortrekken van wkk-stroom een belangrijke maatregel. Dat geldt ook voor de daarbij horende volgordelijkheid en de realisatie van de eerder door mijn fractie uitgesproken wens om de kosten neer te leggen bij de deelnemers aan het congestiemanagement oftewel, kort gezegd, de grijze producten.

De keuze voor dit systeem van congestiemanagement is, gezien de ervaringen in andere landen, een logische. Uit het huidige voorstel vloeit voort dat tijdens congestie de producent met de laagste marginale kosten uiteindelijk zal opregelen. Omdat de ChristenUnie-fractie graag verder kijkt dan alleen de kosten, kijken wij ook naar de gevolgen voor mens en milieu. Met het oog daarop stel ik voor om ook het CO₂-aspect hierbij te betrekken. Het ziet er nu naar uit dat er scheve situaties kunnen ontstaan. Zo kan het gebeuren dat de 4000 MW gas-wkk in het congestiesysteem het onderspit delft tegen een kolencentrale met een twee tot vier keer zo hoge CO₂-uitstoot. Hoe beoordeelt de minister dit effect? Is zij het verder met mij eens dat juist regelbaar gasvermogen goed past bij het toekomstige energieplaatje, naast groene productie en dan in het bijzonder windenergie? Vanmorgen ontspon zich al een interessante discussie hoe je dat zou moeten doen en ik krijg dan ook graag een reactie van de minister.

Een ander belangrijk aspect is dat wkk-vermogen inmiddels als een basislast kan worden beschouwd, gezien het grote aandeel in de Nederlandse energieproductie. Het argument van de onbetrouwbaarheid van een groot aandeel grijs lijkt daardoor niet zo heel relevant meer.

De heer Vendrik (GroenLinks): Ik begrijp heel goed waarom u deze vragen stelt over de CO₂-aspecten van de door de minister voorgestelde biedladdersystematiek. Als u dit echt een probleem vindt, kan het bijna niet anders of u trekt de conclusie dat wij naar een ander systeem toe moeten. Het biedsysteem van de minister voor af te regelen centrales verhoudt zich immers niet met een optimaal CO₂-rendement. Dat gaat nu eenmaal niet samen.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik heb hiermee inderdaad geworsteld. Het deed mij dan ook goed om vanmorgen te merken dat ik niet de enige ben. Zo hebben andere Kamerleden in dit debat de mogelijkheid naar voren gebracht om een soort CO₂-ladder in te voeren. Collega Jansen wees er overigens terecht op dat die mogelijkheid onverwachte gevolgen kan hebben. Wat gebeurt er bijvoorbeeld als je een kolencentrale voor een uurtje uitschakelt? Ik zeg u eerlijk dat ik op dit moment nog geen concreet alternatief in de vorm van een amendement bij de hand heb. Vandaar dat ik de minister vraag of er mogelijkheden bestaan om iets met deze effecten te doen.

De heer Vendrik (GroenLinks): Mevrouw Wiegman redeneert vanuit het belang dat de CO₂-uitstoot van het Nederlandse energiepark zo laag mogelijk wordt. Als dat je leidende principe is, waarom zou je dan niet tegen de vervuilendste producent kunnen zeggen: als er sprake is van congestie ga jij uit? Als je een hoogvervuilende centrale hebt met een maximale CO₂-uitstoot hebt, moet je volgens mij in Nederland maar op de koop toe nemen dat je bij congestie het grootste risico loopt. Wat zou de ChristenUnie-fractie daar op tegen kunnen hebben?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Wat mij erg aanspreekt in het wetsvoorstel is de balans tussen duurzaam, betrouwbaar en kostenefficiënt. Die balans is een belangrijk onderdeel om vast te houden. Ondertussen moeten we wel nadenken over hoe we op bepaalde deelterreinen wellicht nog betere effecten kunnen bereiken. Dat vind ik een boeiende vraag. Vandaar dat ik deze vraag hier vandaag in het midden leg en ook bij de minister neerleg.

De heer Van der Ham (D66): U zegt dat we ook moeten kijken naar de kostenefficiency. Daar ben ik het helemaal mee eens: daar moet je óók naar kijken. Maar als we onze energiehuishouding werkelijk willen verduurzamen, dan weegt het feit dat het feit dat kolen wat goedkoper zijn, soms niet het zwaarste. Dan kunnen we onder bepaalde omstandigheden zeggen dat zo'n kolencentrale het moeilijker heeft en dat we deze gewoon uitzetten. Daarmee stimuleren we energieproducenten om niet te investeren in toekomstige nieuwe kolencentrales, maar om juist te investeren in gascentrales. We moeten het dus in een breder perspectief plaatsen. Bent u het hiermee eens?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ik ben het absoluut eens met dat bredere perspectief. Daarom is het vandaag ook belangrijk om dat bredere perspectief vast te houden. We hebben het over een groot wetsvoorstel en een belangrijke beleidsbrief, maar we hebben ondertussen ook te maken met doelstellingen op het gebied van CO₂-reductie, en met de Stimuleringsregeling Duurzame Energieproductie. We moeten van alle kanten die prikkels geven om tot een duurzame en schone energievoorziening te komen.

De heer Van der Ham (D66): De kostenefficiency is dus voor de ChristenUnie-fractie niet altijd de meest doorslaggevende factor, als het gaat over welke grijze vorm voorrang heeft boven een andere grijze vorm. Begrijp ik dat goed?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Ja precies, niet altijd de meest doorslaggevende factor. Vandaar dat ik net ook tegen de heer Vendrik iets zei over de balans die steeds voor ogen moet worden gehouden.

Producenten waar congestiemanagement op van toepassing is, betalen de kosten hiervan. Gezien de doelstelling om een voorrangspositie te bereiken voor duurzaam opgewekte energie, mogen groene producenten niet alsnog de rekening gepresenteerd krijgen van drukte op het net. De ChristenUnie acht deze maatregel rechtvaardig in het licht van doelstellingen op het gebied van duurzame opwekking. Dat neemt niet weg dat de wettelijke taak van de netbeheerder, het aansluiten van nieuw vermogen, overeind blijft. We hebben natuurlijk liever geen congestie. Als deze optreedt, ga ik ervan uit dat het tijdelijk is.

Ik merk wel dat we tegen de grenzen van de taakuitoefening van netbeheerders aanlopen. Dat brengt mij bij het grotere plaatje van netuitbreidingen en het nut en de noodzaak daarvan. De minister krijgt in het wetsvoorstel de taak om investeringen in zowel het gas- als het hoogspanningsnet te beoordelen. Ik heb een amendement ingediend om deze beoordeling te laten gebeuren volgens de criteria: "duurzaamheid, betrouwbaarheid en efficiëntie". Hiermee wordt helder wat het nut en de noodzaak van netuitbreidingen zijn en wat deze bijdragen aan ons land. Burgers hebben het recht om te weten wat zij aan een investering in een netwerk hebben.

De minister noemt in de memorie van toelichting dat netbeheerders beter moeten afstemmen om capaciteitsproblemen te voorkomen. In de Netcode staat echter al vermeld dat er een verplichting tot afstemming is tussen netbeheerders. Volgens de ChristenUnie liggen de oorzaken van problemen op het net eerder bij het gegeven dat netbeheerders de toekomst niet precies kunnen voorspellen, maar wel moeten inspelen op toekomstige ontwikkelingen. Dat is lastig. Ik vraag hier aandacht voor.

Dat brengt mij automatisch bij de komende heroverweging van het reguleringskader. Ik heb hier vaker naar gevraagd en dit jaar zullen we hierover gaan spreken. In het huidige kader zal de netbeheerder waarschijnlijk blijvend achter de feiten aanlopen. Is de minister het met die constatering eens? Zo ja, welke structurele oplossingen ziet zij voor de rol van de netbeheerder? Vooruitlopend op het debat hierover wil ik vragen of de minister in de heroverweging ook het LUP, Landelijk Uniform Producententarief, wil meenemen. Het zou een interessante optie kunnen zijn om het effect van het verhogen van het tarief mee te wegen in de discussie over het reguleringskader. Is de minister daartoe bereid?

Ik heb een vraag over de interconnectoren. Deze grensverbindingen hebben volgens de minister de facto voorrang op het net. Dit betekent ook dat geïmporteerde stroom uit Duitsland onder "groen" gerekend wordt, terwijl deze ook zo maar bruinkoolstroom zou kunnen zijn. Ik vraag me dan af of Nederland niet te terughoudend is, omdat ik ook heb begrepen dat in Duitsland import juist wordt afgeknepen ten behoeve van windenergie uit Noord-Duitsland.

Hoe zit dat precies? Waarom sluit de minister interconnectoren bij voorbaat uit van congestiemanagement?

Ik ben in de schriftelijke inbreng ingegaan op de regionale netbeheerders. Congestiemanagement wordt volgens de minister ook daar toegepast. Met name het snel aansluiten van WKK op decentraal niveau kan tot congestie leiden. Zijn de regionale netbeheerders er echter toe in staat om regionale congestie op te lossen via biedingen? Hebben zij daarvoor de juiste meet- en regelapparatuur? Ik hoor hierop graag een antwoord.

Het is goed dat de minister een stevige Gaswet heeft voorgelegd met belangrijke verbeteringen en voorzieningszekerheid, flexibiliteit en verhandelbaarheid.

Mevrouw Spies (CDA): Zeker nu mevrouw Wiegman over een ander onderdeel komt te spreken, stel ik graag een vraag over het amendement op stuk nr. 20 waarmee zij beoogt de criteria duurzaamheid, betrouwbaarheid en efficiëntie toe te voegen aan de beoordeling van nut en noodzaak door de minister. Wat is de meerwaarde van die toevoeging? Is die echt nodig om nut en noodzaak af te wegen? Hoe meer criteria in een wet, hoe meer discussie over interpretatie en uitleg van die criteria. Waarom is het voor mevrouw Wiegman absoluut noodzakelijk om deze criteria toe te voegen?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voor mijn fractie is de belangrijkste overweging bij dit amendement gelegen in het nadrukkelijk noemen van deze drie terreinen. Die komen keer op keer terug in de wet. Door ze op dit onderdeel expliciet te noemen, worden ze meegewogen en meegenomen.

Mevrouw Spies (CDA): Zitten die niet impliciet in nut en noodzaak?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Nee.

Mevrouw Spies (CDA): Vanwege de doelstelling van het energiebeleid -- schoon, betrouwbaar, betaalbaar -- lijkt mij dit amendement bijna overbodig.

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Gelet op het interruptiedebatje van zo-even, lijkt mij dit een verbetering op de algemene aanduiding van nut en noodzaak.

Als inleiding op het onderdeel Gaswet zei ik net al even dat het mooi is dat de minister een stevige Gaswet heeft voorgelegd met belangrijke verbeteringen, voorzieningszekerheid, flexibiliteit en verhandelbaarheid. Voor het stuursignaal dat de landelijke netbeheerder aan de programmaverantwoordelijke verschaft, gelden op dit moment geen kwaliteitseisen. In de wet staat alleen de eis dat de informatie actueel is. Nu programmaverantwoordelijken hun balansverantwoordelijkheid adequaat moeten oppakken voor een goed functioneren van een balanceringsregime bestaat er juist behoefte aan correctheid van de informatie. Financiële risico's worden anders te groot voor marktpartijen die afhankelijk zijn van de stuurinformatie. Ook op dit terrein heb ik een amendement ingediend waarop ik graag de reactie van de minister hoor.

Ik kom te spreken over het contracteren van noodvermogen en het herstellen van een systeembalans. Dit noodvermogen is nodig als onbalans niet kan worden opgelost met behulp van de biedladder. Welke verwachting heeft de minister op dit punt? Is het wenselijk om dit nu al te contracteren? Wat verwacht de minister van de werking van de intra-day markt en de biedladder?

In relatie tot de handelsplaats voor gas is de producent in beginsel programmaverantwoordelijk tot het virtuele leefpunt. Dit brengt mij bij het eerder genoemde artikel 66d waarmee het voor de verkoper van gas mogelijk wordt om de programmaverantwoordelijkheid op te eisen in overleg met de afnemer. Ik heb van verschillende marktpartijen begrepen dat er behoefte aan kan zijn om niet zelf op de gasmarkt actief te zijn. Wat zijn de verwachtingen van de minister van het overslaan van de handelsplaats? Wat betekent dit voor de liquiditeit in de markt? Leidt te veel levering aan de voordeur niet alsnog tot een niet goedwerkende TTF? Ik hoor graag een reactie op dit punt.

Ik heb verder begrepen dat codevoorstellen pas laat aan marktpartijen worden voorgelegd. Pas na de beoordeling van de NMa kunnen marktpartijen een oordeel geven waardoor het proces vaak lang duurt, ook vanwege bezwaar- en beroepsprocedures. Kunnen afnemers niet eerder betrokken worden bij de besluitvormingsprocedure?

Tot slot is de positie van groen gas interessant. Welke mogelijkheden ziet de minister om groen gas een voorrangspositie op het net te geven? Hoe zit het met de netcapaciteit bij een doorbraak van groen gas? De minister geeft in de nota naar aanleiding van het verslag aan dat zij goed monitort of er capaciteitsproblemen dreigen. Dat lijkt mij een goed uitgangspunt.

Wij kunnen hier leren van capaciteitsproblemen die zijn ontstaan bij de decentrale invoering van elektriciteit. Het lijkt mij dus goed om vandaag ook even in te gaan op de vraag hoe de minister dit ziet met betrekking tot gas.

Onduidelijkheid rondom CO2-opslag Barendrecht

Wed, 13 Jan 2010 11:22:15 +0100

Vandaag debatteert de Tweede Kamer wederom over ondergrondse CO2-opslag in Barendrecht. Voor de ChristenUnie gaat het om de vraag welke betekenis de proef in Barendrecht heeft bij het behalen van nationale CO2-reductiedoelstellingen. ,,Wij hechten sterk aan een goede en heldere volgordelijkheid," aldus Esm� Wiegman.

De Kamer is een brief toegezegd waarin de regering zal uiteenzetten hoe het proces in het Noorden van het land om te komen tot CO2-opslag versneld zal worden en over de mogelijkheden hiertoe de Kamer in de eerste helft van 2010 te informeren. Als het gaat om de beoogde versnelling heeft de ChristenUnie nog weinig concrete aanwijzingen in termen van tijd en vervolgproces gezien hoe de projecten versneld kunnen worden.

Daarom dient Wiegman de volgende moties in:

De vergunningverlening wordt geclausuleerd afgehandeld, en zal al wel voldoen aan nog niet bestaande wetgeving. Maar wat betekent dit voor mogelijke toetsing door een rechter? Betekent dit ook dat er geen gebruik gemaakt mag worden van de vergunning zolang niet aan alle eisen van de nieuwe wetgeving wordt voldaan?

De ChristenUnie wil graag duidelijkheid over het wettelijke kader dat van toepassing is en dient daarom de volgende motie in:

constaterende dat de regering met het besluit een CO2-opslagproject in Barendrecht toe te staan vooruitloopt op de implementatie van de Richtlijn CCS in nationale wetgeving,

van mening dat een zorgvuldige wettelijke verankering voor CCS wenselijk is alvorens te besluiten een CO2-opslagproject in Barendrecht toe te staan,

verzoekt de regering het wetsvoorstel voor de implementatie van de Richtlijn CCS zo spoedig mogelijk naar de Kamer te zenden en een eventuele vergunning zonodig aan te passen indien de ccs-implementatiewet daar aanleiding toe geeft.

Bijdrage Esm� Wiegman plenair debat energie en gasopslag

Wed, 03 Feb 2010 12:07:28 +0100

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voorzitter. Over CO₂-opslag heeft de fractie van de ChristenUnie altijd betoogd dat CCS slechts een onderdeel is van een transitie naar een duurzame energiehuishouding. Belangrijk is dat de regering in een proces van introductie en toepassing van CCS een regierol heeft. De rol van de regering is rond de proef in Barendrecht pas laat in beeld gekomen. Dat is te betreuren vanuit het oogpunt van communicatie en het verwerven van draagvlak.

Vandaag draait het voor de ChristenUnie-fractie om de vraag welke betekenis de proef in Barendrecht heeft bij het behalen van onze nationale CO₂-reductiedoelstellingen. Het nut van de proef zit hem vooral in de procedurele ervaring, met daarbij de verwachting dat men door Barendrecht daarna sneller aan de slag kan. Barendrecht is voor ons niet onbespreekbaar, maar wij hechten wel heel sterk aan een goede en heldere volgordelijkheid. De Kamer is een brief toegezegd waarin de regering uiteen zal zetten hoe het proces in het Noorden van land om te komen tot CO₂-opslag, al worden versneld.

In verband met de beoogde versnelling heeft de ChristenUnie-fractie op dit moment nog weinig concrete aanwijzingen gezien in termen van tijd en vervolgproces over hoe de projecten precies kunnen worden versneld. Daarom dien ik de volgende motie in.

__________________________________

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

overwegende dat op dit moment nog onduidelijk is hoe de proef in Barendrecht past in het traject om te komen tot grootschalige CO2-opslag in het noorden van het land, waardoor een aanzienlijk

deel van de nationale CO2-reductiedoelstellingen behaald moeten gaan worden;

verzoekt de regering, de Kamer binnen drie maanden te informeren over de rol van CCS in het behalen van de Nederlandse klimaatdoelstellingen en het tijdpad en de volgorde die gevolgd worden van proef, via demonstratie tot aan verplicht toegepaste techniek; verzoekt de regering, voorts pas te beslissen inzake de vergunningverlening voor CO2-opslag in Barendrecht indien vast is komen te staan dat in Noord-Nederland in de nabije toekomst een locatie voor grootschalige CO2-opslag wordt ingericht en de proef in Barendrecht daarvoor een noodzakelijke tussenstap is, en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter: Deze motie is voorgesteld door het lid Wiegman-van Meppelen Scheppink. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.

Zij krijgt nr. 92 (28982).

Mevrouw Spies (CDA): Ik heb er behoefte aan, mevrouw Wiegman enkele vragen te stellen. Door omstandigheden kon zij niet aanwezig zijn bij het algemeen overleg. In mijn beleving neemt zij nu een ander standpunt in dan wij op basis van berichten in de media over dat algemeen overleg van de ChristenUnie als signalen hebben gekregen. Zij zegt nu heel nadrukkelijk: de proef, het demonstratieproject, in Barendrecht is voor de ChristenUnie niet onbespreekbaar. Klopt dat?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Voor de helderheid merk ik allereerst op dat er in commissieverband geregeld is gediscussieerd over de CO2-opslag. Daarbij hebben wij ook steeds kritische vragen gesteld over Barendrecht. Inderdaad was ik niet aanwezig bij het desbetreffende AO, omdat ik met koorts en zonder stem in bed lag. Mijn tekst die ik toen zou hebben uitgesproken, is niet rechtstreeks in de media terug te vinden. Vandaar dat ik het heel prettig vind dat vandaag de ruimte is om naast het indienen van een motie mijn overwegingen precies aan te geven. Mevrouw Spies hoeft zich dus niet te baseren op uitspraken die in de media verwoord zijn en die daar een eigen leven zijn gaan leiden. Er kunnen dan ook vragen gesteld worden over mijn inbreng nu en over wat ik in eerdere commissievergaderingen heb gezegd.

Mevrouw Spies (CDA): Dat is plezierig. Dit betekent dat wij uw motie zodanig moeten lezen dat u daarin een aantal voorwaarden formuleert voordat het demonstratieproject in Barendrecht uitgevoerd zou kunnen worden. Mijn vraag is dan wel: kunt u die voorwaarden preciezer aangeven? In mijn beleving geven de ministers dat al behoorlijk helder aan in hun brief. Er ligt ook een intentieverklaring met Noord-Nederland, dat daar ook proefdemonstratieprojecten op land gerealiseerd moeten kunnen worden. Bovendien heeft het bedrijfsleven zich daar positief over uitgelaten. Wat vraagt u in alle realiteit dus nog meer van het kabinet, voordat u eventueel een definitief besluit over Barendrecht zou willen nemen?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Mijn verzoek baseer ik eigenlijk op datgene wat het kabinet zelf al heeft aangegeven, en wel dat er nog een brief komt over de wijze waarop de processen in het Noorden van het land versneld worden. Gezien deze toezegging is mijn reactie: laten wij dat moment aangrijpen om de dingen precies uit te zoeken en laat goede intenties van de desbetreffende bestuurders en van het bedrijfsleven bij elkaar komen. Vervolgens kan de precieze betekenis bepaald worden, alsook het startmoment en de plek die Barendrecht daar al dan niet in heeft.

Mevrouw Spies (CDA): Is uw vraag aan het kabinet dan wel reëel? Het kabinet geeft namelijk aan, het proces te willen versnellen. Dat is ook de intentie die de bestuurders en de mogelijke initiatiefnemers in het Noorden hebben uitgesproken. Uiteindelijk zal die versnelling toch afhangen van het indienen van een vergunningaanvrage, om het zo maar even heel kort door de bocht samen te vatten. U kunt toch niet in alle realiteit van het kabinet vragen dat wij tussen nu en bij wijze van spreken acht weken een helder stappenplan hebben over de tijdstippen waarop vergunningaanvragen voor het Noorden worden ingediend? Ik ben op zoek naar de achtergrond van uw vraag. Vraagt u nu iets van het kabinet wat u wel in alle realiteit kunt vragen?

Mevrouw Wiegman-van Meppelen Scheppink (ChristenUnie): Vandaag verwijs ik alleen naar een brief die het kabinet heeft toegezegd en waarin inzichtelijk wordt gemaakt op welke wijze het proces daar versneld wordt. Dat lijkt mij ontzettend goed en het lijkt mij ook heel belangrijk. Nu ligt er al een plan van aanpak voor Noord-Nederland. Daarin worden inderdaad intenties verwoord van bedrijfsleven en bestuurders. Dat is mooi. Er komt mijns inziens echter nog wel een stap na het uitspreken van intenties. Het vervolg is dat wordt aangegeven hoe de beoogde versnelling wordt uitgewerkt. Het kabinet geeft zelf ook aan dat het daar meer inzicht in zal geven. Daarna wordt gezamenlijk bepaald wat het doel is, namelijk dat CCS daadwerkelijk van de grond komt.

De ChristenUnie-fractie hecht er grote waarde aan dat er in dat beeld duidelijk wordt gemaakt welke rol Barendrecht daarin precies speelt. Dan heb je namelijk helderheid over de volgorde en de te maken keuzes.

De heer Van der Ham (D66): Tijdens het algemeen overleg hebben we het ook gehad over de twee locaties Carnisselande en Ziedewij, in die volgorde. Zit daar in de ogen van de ChristenUnie-fractie verschil tussen?